Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất trợ cấp một lần từ 6,5 triệu đồng đối với giáo viên mầm non đã nghỉ công tác nhưng chưa được hưởng chế độ. Mức trợ cấp được tính theo thời gian công tác và áp dụng với những trường hợp đáp ứng đủ điều kiện theo dự thảo Nghị quyết.
Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về chế độ trợ cấp đối với giáo viên mầm non đã nghỉ công tác nhưng chưa được hưởng chế độ. Theo đề xuất, mức trợ cấp thấp nhất là 6,5 triệu đồng và được tính tăng theo thời gian công tác, nhằm ghi nhận những đóng góp của đội ngũ giáo viên mầm non trong giai đoạn trước khi chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc được thực hiện.
Đề xuất trợ cấp cho giáo viên mầm non công tác giai đoạn 1960 - 1995
Theo dự thảo, đối tượng áp dụng gồm giáo viên, cô nuôi dạy trẻ, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, chủ nhiệm, phó chủ nhiệm nhà trẻ đã có thời gian giảng dạy, giáo dục, nuôi dưỡng, chăm sóc trẻ tại các cơ sở giáo dục mầm non từ năm 1960 đến trước ngày 1/1/1995.
Để được hưởng chế độ, người lao động phải đồng thời đáp ứng các điều kiện: đã nghỉ công tác nhưng chưa được hưởng lương hưu hoặc đang hưởng lương hưu nhưng thời gian công tác trước ngày 1/1/1995 chưa được tính đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc để hưởng lương hưu; đồng thời chưa hưởng chế độ theo Nghị định số 14/2020/NĐ-CP về trợ cấp đối với nhà giáo đã nghỉ hưu chưa được hưởng phụ cấp thâm niên.

Lý giải việc lựa chọn mốc năm 1960, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đây là năm đầu tiên thực hiện Kế hoạch 5 năm lần thứ nhất và cũng là thời điểm Trung ương xác định nhiệm vụ phát triển hệ thống lớp mẫu giáo, lớp vỡ lòng trên phạm vi cả nước. Báo cáo bổ sung tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III của Đảng ngày 7/9/1960 đã nhấn mạnh yêu cầu phát triển và nâng cao chất lượng các lớp mẫu giáo, vỡ lòng nhằm thu hút trẻ em đến tuổi đi học.
Đối với mốc ngày 1/1/1995, Bộ cho biết đây là thời điểm Nghị định số 12/CP về Điều lệ bảo hiểm xã hội bắt đầu có hiệu lực, đánh dấu việc thực hiện chế độ bảo hiểm xã hội bắt buộc và là căn cứ để tính thời gian hưởng lương hưu. Sau thời điểm này, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã phối hợp với Bảo hiểm xã hội Việt Nam hướng dẫn truy thu bảo hiểm xã hội đối với giáo viên mầm non có thời gian làm việc liên tục nhưng chưa tham gia bảo hiểm xã hội.
Theo dự thảo, giáo viên có đủ hồ sơ chứng minh thời gian công tác từ đủ 3 năm trở xuống sẽ được hưởng trợ cấp một lần 6,5 triệu đồng. Từ năm công tác thứ tư trở đi, mỗi năm được cộng thêm 800.000 đồng. Nếu có thời gian lẻ thì cứ đủ một tháng công tác được cộng thêm 67.000 đồng, phần thời gian chưa đủ một tháng sẽ không được tính.
Đối với trường hợp không xác định được cụ thể thời gian công tác hoặc không còn giấy tờ chứng minh nhưng đủ điều kiện theo quy định, mức trợ cấp một lần được đề xuất là 6,5 triệu đồng. Trường hợp vừa có giai đoạn xác định được thời gian công tác, vừa có giai đoạn không xác định được thì tổng thời gian của các giai đoạn xác định được sẽ là căn cứ tính mức hưởng.
Dự thảo cũng quy định, nếu giáo viên đã từ trần hoặc mất năng lực hành vi dân sự thì thân nhân hoặc người giám hộ hợp pháp sẽ được làm hồ sơ và nhận khoản trợ cấp theo quy định.
Quy định hồ sơ theo từng trường hợp, tạo điều kiện cho người không còn giấy tờ
Theo Bộ GD&ĐT, việc xây dựng mức trợ cấp được tham khảo từ các chính sách trợ cấp một lần đang áp dụng đối với một số nhóm đối tượng có công với đất nước. Tuy nhiên, mức trợ cấp dành cho giáo viên mầm non được đề xuất thấp hơn, với quan điểm ghi nhận những đóng góp của đội ngũ giáo viên trong giai đoạn đất nước còn nhiều khó khăn nhưng vẫn bảo đảm phù hợp với điều kiện ngân sách.
Bộ cũng đề xuất quy định linh hoạt về hồ sơ để tạo điều kiện cho những giáo viên đã nghỉ công tác nhiều năm. Trường hợp còn lưu giữ hồ sơ, giấy tờ chứng minh thời gian công tác thì chỉ cần nộp bản khai kèm các tài liệu liên quan.
Đối với người không còn hồ sơ nhưng có người làm chứng, hồ sơ sẽ gồm bản khai và xác nhận của hai người từng quản lý, công tác, giảng dạy, học tập hoặc làm việc cùng giáo viên.
Trong trường hợp không còn cả hồ sơ lẫn người làm chứng, giáo viên hoặc thân nhân phải có xác nhận của UBND cấp xã nơi từng công tác. Việc xác nhận chỉ được thực hiện sau khi chính quyền địa phương hoàn thành việc công khai, niêm yết thông tin về quá trình công tác của giáo viên trên trang thông tin điện tử và tại địa bàn nơi cơ sở giáo dục mầm non từng hoạt động để bảo đảm tính minh bạch.
Sau khi hoàn thiện hồ sơ theo từng trường hợp, giáo viên hoặc thân nhân sẽ nộp hồ sơ tại UBND cấp xã nơi đăng ký thường trú để được xem xét, giải quyết chế độ theo quy định nếu Nghị quyết được Chính phủ ban hành.