Pháp luật phải đi trước thực tiễn, có khả năng dự báo và kiến tạo phát triển

Ngày 4/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng; dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi). Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự và phát biểu phiên thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hà Nội).

Hà Nội có khoảng 500km đường tàu điện ngầm, bộ mặt thành phố sẽ khác rất nhiều

Đánh giá cao những kết quả phát triển của Thủ đô thời gian qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng Hà Nội đã làm được nhiều việc lớn, thậm chí có những việc khó, chưa từng có, chưa từng làm thì bây giờ đã bắt tay vào làm.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, tốc độ phát triển chung của Thủ đô đáp ứng được các yêu cầu đặt ra. Ví dụ như vừa qua, Hà Nội đã hoàn thành được quy hoạch tầm nhìn 100 năm, hiện đang đi vào những chi tiết phân khu cụ thể, thu hút sự quan tâm rất lớn của cử tri, nhân dân Thủ đô và cả nước, đây là điều không phải địa phương nào cũng làm được.

Quy hoạch này đã định hướng được những tầng phát triển và triển khai các chính sách cụ thể đối với từng lĩnh vực, từng ngành, từng khu vực. Bây giờ không chỉ quy hoạch mặt đất mà còn định hướng phát triển tầng ngầm, lĩnh vực mà từ trước đến giờ chưa được để ý đến.

Hà Nội đã quy hoạch giao thông, chỉnh sửa lại những gì trước đây quy hoạch chưa quan tâm như mở đường trên mặt đất, đường ngầm, đường cao tốc, Metro, tàu điện ngầm và đường sắt đô thị để kết nối với các trung tâm ngoại ô.

Vừa qua, thành phố đã khởi công xây dựng khoảng 300km đường tàu điện ngầm và cần cố gắng đẩy nhanh tốc độ để đưa vào sử dụng. Thời gian tới, khi hoàn thành các dự án, Hà Nội có khoảng 500km đường tàu điện ngầm, bộ mặt thành phố sẽ khác rất nhiều, việc đi lại của người dân sẽ thuận lợi hơn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết, Hà Nội đang phối hợp với các cơ quan Trung ương thực hiện quy hoạch trung tâm chính trị Ba Đình có tầm nhìn phát triển, phục vụ kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng. Trung tâm chính trị Ba Đình phải khởi sắc, xứng tầm để nhân dân cả nước thấy được sự phát triển, thành tựu cách mạng của Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Đối với quy hoạch trung tâm của Hà Nội, thành phố cũng đang triển khai nhiều dự án phát triển xung quanh bờ hồ với những công trình thực sự là biểu tượng của Thủ đô, để người dân Thủ đô và du khách được thụ hưởng.

Hà Nội cũng cần phải quy hoạch các khu vực vui chơi, gửi xe, ẩm thực và mua sắm cho nhân dân. Bên cạnh đó, thành phố cũng cần khai thác không gian ngầm làm hồ chứa nước để chống ngập úng ngay trong trung tâm. Hà Nội trong tương lai cũng phải tính đến các hệ thống vận chuyển hiện đại khác dựa trên tiến bộ khoa học, công nghệ để phục vụ đời sống nhân dân.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tin tưởng, trong thời gian tới, khi quy hoạch đi vào chi tiết, cụ thể, TP Hà Nội sẽ thay đổi căn bản, đồng thời khẳng định, sự đồng tình của nhân dân là yếu tố quan trọng nhất giúp thành phố thực hiện tốt các chính sách.

Sửa đổi để thể chế theo kịp yêu cầu phát triển

Đề cập các dự án luật Quốc hội đang xem xét, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định những nội dung sửa đổi, bổ sung đều rất thiết thực và xuất phát từ ba yêu cầu lớn.

Thứ nhất là yêu cầu phát triển đất nước với tốc độ cao trong bối cảnh thế giới thay đổi rất nhanh. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nếu Việt Nam không tăng tốc sẽ mất thời cơ và tụt hậu. Vì vậy, những cơ chế, quy định không còn phù hợp cần được sửa đổi để thể chế theo kịp yêu cầu phát triển.

"Đổi mới là đúng, làm tốt cũng rất quan trọng, nhưng nếu chậm thì vẫn có thể thất bại", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Thứ hai, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng pháp luật phải ngày càng gần gũi với thực tiễn, thậm chí đi trước thực tiễn, có khả năng dự báo và kiến tạo cho sự phát triển, thay vì chỉ sửa đổi khi các vấn đề đã phát sinh.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, pháp luật không chỉ quy định việc được làm hay không được làm mà còn phải tạo hành lang để thực hiện các mục tiêu phát triển. Điều đó đòi hỏi phải thay đổi tư duy và cách tiếp cận trong công tác xây dựng pháp luật.

Thứ ba, nhiều nội dung sửa đổi lần này xuất phát từ những thay đổi trong mô hình tổ chức bộ máy của đất nước. Việc tổ chức chính quyền địa phương từ ba cấp chuyển sang hai cấp khiến nhiều quy định trong các luật về quốc phòng, an ninh phải được điều chỉnh tương ứng.

"Nếu không điều chỉnh thì khi triển khai sẽ không xác định được cấp nào thực hiện, cấp xã được làm gì, cấp tỉnh làm gì. Vì vậy, có những điều khoản bắt buộc phải sửa để phù hợp với mô hình tổ chức mới", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Đối với dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng pháp luật được ban hành đến đâu phải được phổ biến đến đó và thường xuyên cập nhật để người dân nắm bắt những quy định mới.

Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ đồng tình với ý kiến của đại biểu Quốc hội phát biểu trước đó khi nhấn mạnh pháp luật chỉ có thể khái quát các vấn đề của đời sống, còn nền tảng của xã hội vẫn là văn hóa, đạo đức, truyền thống, phong tục, tập quán.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, pháp luật cần gắn với các giá trị văn hóa, đạo đức và đời sống xã hội để thực sự trở thành nền tảng điều chỉnh hành vi của mỗi người.