Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung 9 luật về quân sự, quốc phòng

Trình bày Tờ trình, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng cho biết, việc sửa đổi, bổ sung các luật nhằm kịp thời thể chế hóa chủ trương của Đảng về tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn.

Theo Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, dự án Luật được xây dựng trên quan điểm thể chế hóa đầy đủ các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sắp xếp tổ chức bộ máy; chỉ sửa đổi những nội dung thực sự cần thiết, cấp bách, đồng thời xử lý các quy định mang tính kỹ thuật nhằm bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật khi các văn bản được ban hành theo cơ chế ủy quyền lập pháp hết hiệu lực.

Dự án Luật gồm 10 điều, sửa đổi, bổ sung một số quy định của 9 luật trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng, gồm: Luật Quốc phòng; Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam; Luật Quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng; Luật Nghĩa vụ quân sự; Luật Biên phòng Việt Nam; Luật Phòng không nhân dân; Luật Lực lượng dự bị động viên; Luật Phòng thủ dân sự và Luật Dân quân tự vệ.

Các nội dung sửa đổi tập trung vào việc hoàn thiện quy định về phòng thủ khu vực; tổ chức Ban Chỉ huy quân sự cấp xã; chức vụ, hạn tuổi phục vụ và công tác bổ nhiệm trong lực lượng quân sự địa phương; quy trình tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ; chế độ, chính sách đối với công dân thực hiện nghĩa vụ quân sự; giải ngạch quân nhân chuyên nghiệp dự bị và quân nhân dự bị; đồng thời điều chỉnh thẩm quyền quản lý một số lĩnh vực theo hướng tăng cường phân cấp cho chính quyền địa phương, cắt giảm thủ tục hành chính và bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức mới.

Trình bày Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Thượng tướng Lê Tấn Tới cho biết, Ủy ban nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật, cơ bản tán thành phạm vi sửa đổi, bổ sung của dự án Luật. Theo Ủy ban, nội dung dự thảo cơ bản phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng về bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa; bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia; thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời bảo đảm tính hợp hiến, tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan.

Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đánh giá hồ sơ dự án Luật được Chính phủ chuẩn bị công phu, đầy đủ theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất.

Đối với các nội dung sửa đổi của Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam và Luật Nghĩa vụ quân sự, Ủy ban đề nghị Chính phủ tiếp tục nghiên cứu quy định về chức danh Chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã theo hướng phù hợp với yêu cầu thực tiễn và bảo đảm tính khả thi; đồng thời rà soát, phân định rõ trách nhiệm giữa Ban Chỉ huy quân sự cấp xã và Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh trong từng khâu của quy trình tuyển quân, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ.

Đối với Luật Phòng không nhân dân, Thường trực Ủy ban nhất trí với việc chuyển thẩm quyền từ Bộ Công Thương sang UBND cấp tỉnh nhằm tăng cường phân cấp, phân quyền cho địa phương. Tuy nhiên, đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát các quy định của dự thảo Luật và pháp luật có liên quan để bảo đảm tính thống nhất, khả thi và thuận lợi trong quá trình tổ chức thực hiện.

Đối với các nội dung sửa đổi của Luật Dân quân tự vệ, Ủy ban cơ bản nhất trí với dự thảo Luật, song đề nghị cân nhắc chỉ quy định chức danh Chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, không quy định chức danh Chính trị viên phó, nhằm bảo đảm phù hợp với cơ cấu tổ chức. Đồng thời, cần rà soát, bổ sung quy định về nhiệm vụ của Ban Chỉ huy quân sự cấp xã trong quản lý lực lượng tự vệ - nhiệm vụ trước đây do cấp huyện thực hiện - để bảo đảm đầy đủ, chặt chẽ và không bỏ sót chức năng, nhiệm vụ.