Quốc hội thông qua Luật Phát triển đô thị, trao thêm quyền cho địa phương

Luật Phát triển đô thị được thông qua gồm 5 chương, 66 điều, tăng 1 điều so với dự thảo Chính phủ trình Quốc hội đầu kỳ họp.

Theo báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý, dự thảo Luật được hoàn thiện trên cơ sở nghiên cứu ý kiến đại biểu Quốc hội và kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, theo hướng thể chế hóa các chủ trương, định hướng của Đảng, đồng thời xác lập cơ chế, chính sách đột phá nhằm thúc đẩy phát triển đô thị đặc biệt, Thành phố Hồ Chí Minh, các thành phố khác, khu kinh tế đặc biệt và các dự án đầu tư xây dựng khu đô thị lấn biển.

Việc chỉnh lý dự thảo Luật được thực hiện theo hướng đổi mới tư duy lập pháp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với năng lực thực hiện và trách nhiệm giải trình, phát huy tiềm năng, lợi thế của từng địa phương theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”.

Một nội dung đáng chú ý là Luật bổ sung điều kiện Chính phủ phải được Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng ý khi ban hành nghị định thí điểm một số cơ chế, chính sách khác hoặc chưa được quy định trong luật, văn bản quy phạm pháp luật của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội để áp dụng đối với thành phố chưa được công nhận là đô thị đặc biệt và khu kinh tế đặc biệt.

Phạm vi thí điểm được giới hạn nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, quản lý kinh tế, quản lý xã hội, tăng cường công khai, minh bạch và kiểm soát quyền lực. Luật cũng xác định khu thương mại tự do là “khu chức năng” và làm rõ khái niệm “cấp có thẩm quyền” để bảo đảm thống nhất trong quá trình áp dụng.

Đối với việc quyết định tổng số lượng biên chế, Luật bổ sung tiêu chí bảo đảm phù hợp với khối lượng công việc thực tế và dự liệu trường hợp có quyết định khác của cấp có thẩm quyền. Việc xã hội hóa hoạt động chuyên môn, nghiệp vụ hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính phải bảo đảm quyền tự do lựa chọn của cá nhân, tổ chức.

Trong công tác quy hoạch, Luật bổ sung thẩm quyền của Hội đồng nhân dân Thành phố trong điều chỉnh cục bộ Quy hoạch tổng thể Thành phố, đồng thời bảo đảm sự kết nối giữa quy hoạch của Thành phố với quy hoạch khu kinh tế đặc biệt trên địa bàn.

Đối với khu thương mại tự do và khu logistics tích hợp, Luật bổ sung thẩm quyền của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định yêu cầu, điều kiện cụ thể đối với phòng giao dịch của chi nhánh ngân hàng nước ngoài trong khu thương mại tự do.

Quy định nhằm kiểm soát rủi ro về quản lý ngoại hối, phòng, chống rửa tiền và hạn chế sức ép cạnh tranh đối với các ngân hàng trong nước.

Chính phủ được giao quy định trình tự, thủ tục công nhận, gia hạn, tạm đình chỉ hoặc đình chỉ áp dụng chế độ ưu tiên hải quan đối với khu thương mại tự do và khu logistics tích hợp, tạo cơ sở pháp lý cho quá trình tổ chức thực hiện.