Người lính Điện Biên và ký ức những năm tháng bên Bác Hồ

Mảnh đạn xuyên ngực và ký ức Him Lam

Nằm sâu trong dải đất miền sơn cước Kỳ Thượng (Hà Tĩnh), ngôi nhà nhỏ của ông Phan Văn Thi từ lâu đã trở thành nơi lưu giữ những ký ức vô giá. Ở tuổi 92, người đảng viên lão thành với 67 năm tuổi Đảng vẫn nhớ như in quyết định viết đơn nhập ngũ vào năm 1951 khi vừa bước sang tuổi 17.

Nghe tiếng gọi tòng quân, ông đã khai tăng tuổi đời khi mới vừa "chạm ngõ" 17 để có thể chính thức lên đường nhập ngũ. Ý chí kiên cường đó đã đưa người lính trẻ gia nhập Trung đoàn 141, Đại đoàn 312 - đơn vị chủ lực từng lập nhiều chiến công hiển hách tại chiến trường Tây Bắc.

Điểm son hào hùng nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông chính là việc tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử. Chiều 13/3/1954, đơn vị của ông nhận lệnh nổ súng đánh trận mở màn vào cứ điểm Him Lam - vị trí phòng ngự kiên cố được quân Pháp ví như “cánh cửa thép” phía Bắc.

Giữa trận địa “mưa bom bão đạn”, các chiến sĩ kiên cường giành giật với kẻ thù từng mét đất, người này ngã xuống, người khác lập tức tiến lên. Cũng chính tại chiến hào rực lửa này, ông Thi đã cùng trải qua những giây phút nghẹn ngào khi người anh, người đồng hương Phan Đình Giót anh dũng lấy thân mình lấp lỗ châu mai cho toàn quân tiến bước.

Bước vào đợt 2 của chiến dịch, ông bị thương nặng do một viên đạn xuyên trúng ngực tại khu vực sân bay Mường Thanh. Dẫu vậy, người lính trẻ năm ấy vẫn kịp đón nhận niềm vui chiến thắng ngày 7/5/1954 ngay trên chiếc giường bệnh tại trạm xá hậu cứ.

Đến tháng 10/1954, ông Thi cùng đoàn quân chiến thắng hành quân về tiếp quản Thủ đô giữa rợp trời cờ hoa, biểu ngữ. Nhờ bản lĩnh kiên cường cùng ý thức kỷ luật tốt được tôi luyện qua bom đạn, ông là một trong số hơn mười chiến sĩ quê Nghệ - Tĩnh thuộc Đại đoàn 312 được tuyển chọn vào Trung đoàn 600. Trách nhiệm mới của những người chiến sỹ trẻ vô cùng thiêng liêng: làm nhiệm vụ bảo vệ tuyệt đối an toàn cho Trung ương Đảng, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Kỷ niệm về ngày đầu nhận nhiệm vụ vẫn vẹn nguyên trong tâm trí ông với nỗi hồi hộp của cả tập thể khi bảo nhau phải nhìn cho rõ dáng dấp của vị lãnh tụ. Thế nhưng, khoảnh khắc tiếp xúc trực tiếp với Bác, sự mộc mạc và tình thương yêu của Người đã xua tan mọi bỡ ngỡ, để lại trong tâm hồn người chiến sĩ trẻ một niềm tôn kính thiêng liêng.

Những bài học từ nếp sống của vị lãnh tụ kính yêu

Những năm tháng làm nhiệm vụ bảo vệ tại Trung đoàn 600 đã trở thành quãng thời gian rèn luyện lý tưởng sâu sắc nhất của ông Thi. Được sống và làm việc gần Trung ương Đảng, gần Bác Hồ, người chiến sĩ trẻ ngày ấy đã không ngừng phấn đấu để rồi vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng Cộng sản Việt Nam vào tháng 6/1959.

Suốt những năm tháng sống gần Bác, điều in đậm trong tâm khảm người chiến sĩ Hà Tĩnh chính là sự sẻ chia và tình thương bao la của Người đối với bộ đội, nhân dân.

Ông Thi kể lại: “Những năm tháng gian khổ của đất nước, khi bữa ăn của bộ đội và nhân dân đa phần là cơm độn sắn khoai, Bác đã kiên quyết từ chối chế độ ăn cơm trắng do đơn vị chuẩn bị riêng. Người muốn sẻ chia sự gian khó cùng đồng bào khi căn dặn nhà bếp cứ nấu cơm độn cho mình, tuyệt đối không nhận đặc quyền nào giữa lúc nhân dân còn thiếu đói. Sự liêm khiết, giản đơn ấy cũng chính là lý do suốt cuộc đời Bác luôn gắn bó với bộ ka ki bạc màu cùng đôi dép cao su mộc mạc ngay cả khi tiếp đón các phái đoàn quốc tế…”.

Nhiều đêm làm nhiệm vụ tuần tra, ông Thi nhận ra một "thói quen" đặc biệt của Bác. Vì không muốn các chiến sĩ bảo vệ thức khuya lo lắng cho mình, phòng Bác luôn chủ động tắt đèn trước để anh em yên tâm đi ngủ. Nhưng chỉ một lúc sau, khi không gian đã hoàn toàn tĩnh lặng, căn phòng của Người lại âm thầm sáng đèn để tiếp tục xử lý việc nước.

Bác làm vậy vì không muốn bộ đội phải thức khuya lo lắng cho sức khỏe của mình. Mỗi lần đi dạo hay gặp gỡ các chiến sĩ, Người đều dừng chân hỏi han ân cần từ quê quán đến điều kiện sinh hoạt, biến những lời răn dạy mộc mạc thành động lực to lớn giúp toàn đội hoàn thành nhiệm vụ.

Sức lan tỏa từ nếp sống học Bác giữa đời thường

Đến năm 1961, sau khi hoàn thành nhiệm vụ tại Trung đoàn 600, ông Phan Văn Thi được điều động sang làm công tác cơ yếu thuộc lực lượng Bộ đội Biên phòng Quảng Bình, rồi sau đó giữ cương vị Chính trị viên Đồn Biên phòng Cà Roòng. Khép lại chặng đường 26 năm cống hiến trong quân ngũ, năm 1977, ông nghỉ hưu trở về với mảnh đất quê hương Kỳ Thượng.

Trở về với đời thường, người lính trận mạc ấy vẫn mẫn cán cống hiến cho quê hương trên cương vị Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc xã cùng nhiều trọng trách đoàn thể khác. Giữa xóm làng Mỹ Lạc, bà con luôn dành cho ông niềm tin yêu và sự kính trọng sâu sắc.

Tình cảm trân quý ấy được tạo dựng từ chính nếp sống liêm chính, tận tụy và phong cách nói đi đôi với làm, những giá trị vô giá mà ông đã tiếp thu được trong suốt những năm tháng vinh dự được sống gần Bác Hồ.

Trong phong trào xây dựng nông thôn mới, uy tín của người đảng viên già đã trở thành sợi dây gắn kết lòng dân. Ông đi đầu làm gương, thuyết phục bà con đồng lòng hiến đất mở đường, bài trừ các hủ tục lạc hậu. Sự đồng lòng ấy đã giúp Mỹ Lạc bứt phá trở thành một trong những thôn đầu tiên của xã Kỳ Thượng đạt chuẩn "Khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu" vào năm 2020.

Bà Đặng Thị Hương - Bí thư Chi bộ thôn Mỹ Lạc khẳng định, sự bứt phá của một vùng quê nghèo miền núi có đóng góp rất lớn từ những đảng viên gương mẫu như ông Thi. Lối sống đặt lợi ích tập thể lên trên cá nhân cùng những câu chuyện lịch sử ông kể đã tạo ra nguồn năng lượng tích cực, lan tỏa sâu rộng trong đời sống văn hóa của cộng đồng.

Đến nay, ở tuổi 92, với 67 năm tuổi Đảng, ông Phan Văn Thi luôn tâm niệm quãng thời gian đứng trong hàng ngũ Trung đoàn 600 bảo vệ Bác là chương vinh quang nhất của cuộc đời mình. Rời xa khói lửa chiến trường, người lính Điện Biên năm xưa vẫn miệt mài gánh vác sứ mệnh truyền lại ngọn lửa truyền thống cho thế hệ sau.

Giữa làng quê cách mạng Kỳ Thượng, căn nhà nhỏ của ông là nơi các thế hệ học sinh, đoàn viên thường xuyên tìm đến để lắng nghe ký ức về trận đánh Him Lam, sự quả cảm của Anh hùng Phan Đình Giót, hay những bài học mộc mạc từ quãng thời gian sống gần Bác.

Từ chiến hào bom đạn Mường Thanh đến trọng trách bảo vệ Lãnh tụ và nay là một đảng viên lão thành gương mẫu, cuộc đời ông Phan Văn Thi là một chứng nhân sống động cho tinh thần “Bộ đội Cụ Hồ”. Những giá trị cao đẹp học được từ Bác không nằm lại trong quá khứ mà đang được người lính già hiện thực hóa sinh động qua nếp sống hằng ngày, âm thầm tiếp mạch nguồn lý tưởng cho thế hệ hôm nay và mai sau.