Theo chân Bác giữa mùa Thu lịch sử

Những ngày cuối tháng Tám, con đường về Khu di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên, xã Kim Liên (Nghệ An) đông hơn thường lệ. Từng đoàn người từ nhiều địa phương tìm về quê Bác trong những ngày cả nước hướng tới kỷ niệm 81 năm Quốc khánh 2/9.

Làng Sen vẫn hiện lên với những hình ảnh thân thuộc đã in sâu trong ký ức của nhiều thế hệ. Mái nhà tranh đơn sơ, hàng cau, lũy tre cùng cảnh vật bình dị của một làng quê xứ Nghệ tạo nên không gian vừa gần gũi, vừa trang nghiêm.

Người cao tuổi, những gia đình đưa con nhỏ về nguồn, các đoàn khách và nhiều bạn trẻ cùng tìm về nơi đã gắn với những năm tháng tuổi thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Dịp này, bên cạnh những địa điểm quen thuộc, du khách còn được trải nghiệm một không gian mới với những mô hình nghệ thuật, hình ảnh, tư liệu và hiện vật tái hiện hành trình cuộc đời, sự nghiệp cách mạng của Người.

Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), Khu di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên tổ chức triển lãm chuyên đề “Hành trình theo chân Bác”.

Theo dấu chân Người qua những chặng đường lịch sử

Bước vào không gian triển lãm, hành trình cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh được tái hiện qua 8 mô hình nghệ thuật kết hợp hình ảnh, tư liệu, hiện vật và đồ họa thông tin.

Được sắp đặt theo trình tự thời gian, mỗi mô hình là một điểm dừng, nối tiếp nhau thành câu chuyện xuyên suốt từ quê hương Kim Liên đến những dấu mốc lớn trong cuộc đời Người và lịch sử dân tộc.

Hành trình bắt đầu với “Cội nguồn quê Bác”. Từ những hình ảnh thân thuộc của một miền quê xứ Nghệ, người xem được trở về Kim Liên - nơi gia đình, quê hương và truyền thống yêu nước đã góp phần nuôi dưỡng tâm hồn, nhân cách của Người.

Chính từ miền quê bình dị ấy, những hạt mầm đầu tiên của lòng yêu nước và thương dân được vun đắp, để rồi theo Người trên một hành trình dài vì độc lập, tự do của dân tộc.

Từ Kim Liên, câu chuyện được nối tiếp qua “Huế - Hun đúc khát vọng cứu nước”, rồi đến “Bến Nhà Rồng - Điểm khởi hành lịch sử”.

Mỗi không gian là một dấu mốc, nhưng khi đặt cạnh nhau lại cho thấy sự tiếp nối của một khát vọng ngày càng lớn: tìm con đường để giải phóng dân tộc khỏi ách áp bức, giành lại quyền sống trong độc lập, tự do.

Tại “Bến Nhà Rồng - Điểm khởi hành lịch sử”, hình ảnh người thanh niên Nguyễn Tất Thành rời Tổ quốc tìm đường cứu nước được gợi lại bằng những tư liệu trực quan.

Cuộc ra đi ấy mở đầu cho hành trình kéo dài nhiều năm qua nhiều quốc gia, được tiếp nối trong mô hình “Hành trình tìm đường cứu nước”. Từ những trải nghiệm thực tiễn và quá trình tìm tòi, Người từng bước tìm thấy con đường giải phóng phù hợp cho dân tộc Việt Nam.

Mạch trưng bày tiếp tục với “Trở về Tổ quốc - Dẫn lối cách mạng”, rồi dẫn người xem đến “Mùa Thu Độc lập”. Đây cũng là điểm dừng mang nhiều ý nghĩa trong những ngày cả nước hướng tới Quốc khánh 2/9.

Từ một người thanh niên rời đất nước với khát vọng tìm đường cứu nước, sau những năm tháng bôn ba, Chủ tịch Hồ Chí Minh trở về cùng Đảng lãnh đạo nhân dân làm nên thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945.

Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Người đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, mở ra một kỷ nguyên mới của dân tộc.

81 năm đã trôi qua, nhưng khi đứng trước những hình ảnh tái hiện mùa Thu năm ấy ngay trên quê hương Người, lịch sử dường như trở nên gần hơn.

Từ Làng Sen đến Ba Đình là một hành trình dài được đánh đổi bằng biết bao gian khó, hy sinh, để khát vọng độc lập của nhiều thế hệ người Việt trở thành hiện thực.

Sau “Mùa Thu Độc lập”, câu chuyện tiếp tục với “Khát vọng thống nhất” và khép lại ở “Tiếp bước theo Người”. Nếu những mô hình phía trước kể về hành trình tìm đường cứu nước, giành độc lập và khát vọng non sông liền một dải, thì điểm cuối đưa câu chuyện trở về với hôm nay - khi trách nhiệm gìn giữ thành quả cách mạng được trao lại cho các thế hệ tiếp nối.

Tám mô hình, tám lát cắt của lịch sử nhưng không đứng riêng biệt. Từ “Cội nguồn quê Bác” đến “Tiếp bước theo Người”, người xem có thể lần theo một mạch nối từ quê hương đến đất nước, từ khát vọng của một người thanh niên yêu nước đến khát vọng độc lập, thống nhất của cả dân tộc.

Cách thể hiện bằng mô hình, hình ảnh, hiện vật và đồ họa cũng giúp lịch sử trở nên trực quan, dễ tiếp cận hơn, nhất là với người trẻ.

Thay vì chỉ đọc những sự kiện qua từng dòng tư liệu, du khách có thể bước qua từng không gian, dừng lại trước mỗi dấu mốc để hình dung rõ hơn chặng đường Người đã đi và những bước ngoặt của đất nước.

Theo chị Trần Thị Thanh Thùy, cán bộ Phòng Tuyên truyền giáo dục, Khu di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên, triển lãm gồm 3 chủ đề được thể hiện thông qua hệ thống 8 mô hình nghệ thuật cùng các hình ảnh, tư liệu, hiện vật, tái hiện hành trình hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ quê hương Kim Liên đến những dấu mốc lịch sử của dân tộc.

“Qua đó, lan tỏa giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp niềm tự hào dân tộc và khơi dậy trách nhiệm của mỗi người trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”, chị Thùy chia sẻ.

Khi lịch sử được kể bằng cách gần gũi hơn

Đi qua các không gian trưng bày, dễ bắt gặp nhiều bạn trẻ dừng lại khá lâu trước từng mô hình. Người chăm chú đọc những dòng tư liệu, người xem từng bức ảnh, có nhóm bạn cùng trao đổi về một dấu mốc lịch sử rồi mới chọn cho mình một góc để lưu lại kỷ niệm.

Giữa dòng người về Làng Sen những ngày cuối tháng Tám, những gương mặt trẻ tạo nên một sắc thái mới trong không gian vốn trang nghiêm, thành kính.

Lịch sử ở đây không chỉ được kể bằng những dòng chữ hay bức ảnh. Việc kết hợp tư liệu, hiện vật với mô hình nghệ thuật và đồ họa trực quan giúp những dấu mốc trong cuộc đời, sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh trở nên gần gũi, dễ hình dung hơn.

Từ quê hương Kim Liên, hành trình tìm đường cứu nước đến mùa Thu độc lập được kết nối thành một mạch xuyên suốt, đưa người xem lần theo những chặng đường Người đã đi cùng lịch sử dân tộc.

Đến từ TP.HCM, chị Nguyễn Thị Nhung đã từng về thăm Làng Sen. Lần trở lại này, những đổi mới trong không gian trưng bày mang đến cho chị một cảm nhận khác.

“Tôi đã từng đến Làng Sen nhưng lần này cảm nhận không gian có nhiều điểm mới mẻ hơn. Những mô hình sinh động giúp em dễ hình dung về các dấu mốc trong cuộc đời Bác và có thêm nhiều góc đẹp để lưu lại kỷ niệm”, chị Nhung chia sẻ.

Những bức ảnh được lưu lại bên các mô hình vì thế không đơn thuần là dấu ấn của một chuyến tham quan. Phía sau mỗi khung hình còn là một câu chuyện lịch sử mà người trẻ vừa được tìm hiểu, là khoảnh khắc họ đứng giữa quê hương Người để nhìn lại hành trình mà các thế hệ đi trước đã trải qua, từ khát vọng giành độc lập đến ngày đất nước được tự do.

Sự mới mẻ trong cách trưng bày không làm mất đi vẻ bình dị, trang nghiêm vốn có của Làng Sen. Mái nhà tranh, hàng cau, những kỷ vật gắn với tuổi thơ của Bác vẫn lặng lẽ ở đó.

Những mô hình, hình ảnh, tư liệu được bổ sung như thêm một cách kể chuyện, giúp lịch sử bước ra khỏi những trang sách để đến gần hơn với công chúng hôm nay.

Đó cũng là cách những giá trị của di sản Hồ Chí Minh tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa. Bởi một di sản không chỉ sống trong những hiện vật được bảo tồn, mà còn được nối dài khi câu chuyện phía sau những hiện vật ấy được các thế hệ tiếp nhận, thấu hiểu và trân trọng.

Về nguồn để thêm trân trọng giá trị hòa bình

Về Làng Sen trong những ngày cả nước hướng tới Quốc khánh 2/9, mỗi người mang theo một cảm xúc riêng. Có người lần đầu đặt chân đến quê Bác, có người đã nhiều lần trở lại; có những mái đầu đã bạc chậm bước bên hàng cau, cũng có những em nhỏ theo cha mẹ chăm chú nghe kể chuyện về Người.

Khác nhau về tuổi tác, quê quán, nhưng những bước chân ấy gặp nhau ở lòng thành kính và niềm tự hào khi được trở về miền quê đã sinh ra Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Từ miền quê bình dị này, hơn một thế kỷ trước, người thanh niên Nguyễn Tất Thành đã ra đi với khát vọng tìm con đường cứu nước.

Hành trang của Người là tình yêu quê hương, nỗi đau trước cảnh nước mất, dân chịu lầm than và một ý chí lớn lao: tìm con đường để dân tộc giành lại độc lập, tự do.

“Hành trình theo chân Bác” đưa người xem trở lại những dấu mốc trong cuộc đời, sự nghiệp cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời gợi nhắc chặng đường dân tộc đã đi qua để giành độc lập, thống nhất non sông và dựng xây đất nước hôm nay.

Chiều xuống, dòng người vẫn nối nhau qua những lối nhỏ Làng Sen. Mái nhà tranh, hàng cau, khoảng vườn quê vẫn bình dị như bao năm tháng.

Có người mang về một bức ảnh lưu niệm, có em nhỏ thêm một câu chuyện lịch sử, nhưng trên hết là những cảm nhận sâu sắc hơn về giá trị của hòa bình, độc lập và những hy sinh của các thế hệ đi trước.

Giữa những ngày mùa Thu lịch sử, trở về quê Bác vì thế không chỉ là một chuyến tham quan, mà còn là dịp để mỗi người nhìn lại quá khứ, thêm trân trọng những gì đang có và ý thức hơn trách nhiệm với hôm nay.

Từ Làng Sen, câu chuyện về Người vẫn được nối dài qua các thế hệ, để niềm tự hào về một dân tộc đã đi qua gian khó giành lấy độc lập trở thành động lực vun đắp cho một Việt Nam hòa bình, phát triển.