Mỗi phiên tòa lưu động là một lời cảnh tỉnh

Ở đó, ranh giới giữa phục thiện và trượt dài được phơi bày rõ nét qua từng thân phận tội lỗi.

Tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 1 tỉnh Thanh Hóa, không khí như đặc quánh lại khi Hội đồng xét xử bắt đầu làm việc. Hàng trăm học viên đang trị liệu tại đây lặng đi, chăm chú theo dõi từng diễn biến của phiên tòa xét xử hai bị cáo là Hoàng Đình Hai và Trần Xuân Hạnh. Cái giá cho 0,29 gam ma túy cất giấu trong vỏ bao thuốc lá của bị cáo Hai là 42 tháng tù giam.

Tuy nhiên, gây nhói lòng và để lại nhiều suy ngẫm hơn cả là trường hợp của bị cáo Hạnh. Dù đang trong diện quản lý sau cai tại địa phương, Hạnh vẫn không thắng nổi cám dỗ, tiếp tục lén lút tiêm chích tại khu vực nghĩa trang để rồi phải nhận bản án 27 tháng tù.

Sự xót xa ấy tiếp tục lan tỏa đến Cơ sở cai nghiện số 2 trong phiên xét xử các bị cáo Sùng Văn Va và Đinh Văn Chiến. Cả hai đều là những người từng có cơ hội làm lại cuộc đời nhưng lại tự tay đóng sập cánh cửa tự do vì tái nghiện. Những bản án nghiêm khắc được tuyên không chỉ để trừng phạt hành vi phạm pháp, mà còn là lời cảnh báo trực diện đối với những người đang theo dõi phiên tòa.

Bà Bùi Thị Huyền, Chánh án TAND khu vực 2 - Thanh Hóa chia sẻ rằng, việc trực tiếp chứng kiến những người có hoàn cảnh tương tự mình đứng trước bục xét xử giúp các học viên nhận thức rõ hơn ranh giới mong manh giữa việc phục thiện và việc tiếp tục lún sâu vào bùn lầy pháp luật.

Rời xa những cơ sở cai nghiện, bài học về sự thượng tôn pháp luật còn được đưa vào tận buồng giam để răn đe những mầm mống bạo lực. Điển hình là phiên tòa lưu động ngày 1/2/2026 tại Trại giam Thanh Cẩm đối với bị cáo Trương Văn Cường về tội “Cố ý gây thương tích”. Chỉ vì một mâu thuẫn bộc phát trong lúc lao động, Cường đã dùng dụng cụ được cấp phát để tấn công bạn tù, khiến nạn nhân bị tổn thương cơ thể 12%.

Bản án 3 năm tù chồng thêm vào án cũ như một gáo nước lạnh dội vào những cái đầu nóng, khẳng định kỷ cương nơi cải tạo: Mọi hành vi xâm phạm thân thể con người đều phải trả giá tương xứng, dù ở bất cứ đâu.

Những phiên tòa xét xử động, đã giúp người tham dự trực tiếp có cái nhìn trực quan về pháp luật hơn, thay vì những điều luật khô khan trên mặt giấy. Người dân và các nhóm đối tượng đặc thù được thấy tận mắt, nghe tận tai quy trình tố tụng cùng hậu quả nhãn tiền của tội ác.

Việc lựa chọn các vụ án về ma túy, trật tự xã hội hay xâm hại tài nguyên để xét xử lưu động, ngành Tòa án Thanh Hóa đã tuyên truyền pháp luật một cách hiệu quả, cảnh tỉnh những người có ý định vi phạm khiến họ phải chùn bước.

Kết thúc mỗi phiên xử, điều còn đọng lại sau lời tuyên án của Hội đồng xét xử không chỉ là số năm tù giam dành cho bị cáo, mà là những khoảng lặng suy ngẫm của người dự khán. Những lời xét hỏi, phân tích của Thẩm phán không chỉ dừng lại ở việc buộc tội, mà còn chứa đựng sự thức tỉnh và định hướng con đường hoàn lương, giúp mỗi cá nhân tự bảo vệ mình trước những cám dỗ sai trái.