TAND khu vực 1 - Quảng Ninh: Những ngày nghỉ không nghỉ

Những ngày nghỉ không nghỉ

Khi nhịp làm việc tại nhiều cơ quan, đơn vị tạm lắng trong kỳ nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, tại TAND khu vực 1 - Quảng Ninh, không khí làm việc vẫn diễn ra như ngày thường. Trong các phòng chuyên môn, cán bộ, Thẩm phán, Thư ký tập trung nghiên cứu hồ sơ, rà soát chứng cứ, hoàn thiện văn bản tố tụng.

Người cập nhật tiến độ trên phần mềm quản lý án, người kiểm tra các mốc thời hạn, chuẩn bị tài liệu cho phiên họp, phiên tòa sắp tới. Những hồ sơ còn vướng mắc tiếp tục được trao đổi, tìm hướng tháo gỡ để không bị dồn lại vào cuối kỳ.

Đây không phải hình ảnh chỉ xuất hiện trong vài ngày nghỉ lễ, kể từ khi thực hiện Kế hoạch của TAND tỉnh Quảng Ninh về đợt thi đua cao điểm “90 ngày giải quyết đơn, án”, nhịp làm việc tại TAND khu vực 1 thường kéo dài đến tối muộn. Nhiều cán bộ, Thẩm phán làm việc đến 22-23 giờ; có hôm ở lại xuyên đêm để nghiên cứu hồ sơ, chuẩn bị xét xử và hoàn thiện các thủ tục tố tụng.

Áp lực trước hết đến từ khối lượng án lớn nhất trong các TAND khu vực trên địa bàn tỉnh, trong khi số lượng Thẩm phán còn hạn chế. Bình quân trong đợt cao điểm, mỗi Thẩm phán phải giải quyết từ 15 đến 20 vụ, việc mỗi tháng, gần gấp đôi so với thông thường.

Thẩm phán Trần Thị Hồng cho biết, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, cán bộ, Thẩm phán gần như không có ngày nghỉ. Có những hôm, công việc nối tiếp công việc, bà cùng đồng nghiệp ở lại làm cả đêm để hoàn thành tiến độ đã đề ra.

“Khối lượng công việc nhiều, tính chất vụ án phức tạp nên để đạt được kết quả đề ra, mỗi Thẩm phán phải hết sức nỗ lực. Chúng tôi cố gắng làm hết khả năng, bằng tất cả trách nhiệm và tâm huyết, vừa bảo đảm tiến độ, vừa giữ vững chất lượng xét xử, phấn đấu hoàn thành và vượt chỉ tiêu được giao”, Thẩm phán Trần Thị Hồng chia sẻ.

Phía sau những ngày làm việc kéo dài không đơn thuần là sức ép về số lượng. Mỗi hồ sơ đều gắn với quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp; mỗi sai sót về thủ tục đều có thể ảnh hưởng đến quá trình giải quyết vụ án. Bởi vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là làm nhanh hơn mà phải tổ chức công việc khoa học, chặt chẽ hơn.

Bám sát từng hồ sơ, tháo gỡ từng vướng mắc

Ông Vũ Công Mười, Chánh án TAND khu vực 1 - Quảng Ninh cho biết, ngay sau khi TAND tỉnh ban hành kế hoạch đợt thi đua cao điểm, lãnh đạo đơn vị đã tổ chức quán triệt, giao nhiệm vụ và xác định trách nhiệm cụ thể đối với từng cán bộ, Thẩm phán.

Trên cơ sở số án được phân công, mỗi Thẩm phán phải xây dựng kế hoạch giải quyết riêng, xác định rõ tiến độ, thời hạn và hướng xử lý đối với từng vụ việc; đồng thời cam kết hoàn thành nhiệm vụ. Kết quả thực hiện được theo dõi thường xuyên, những cá nhân có thành tích, tinh thần trách nhiệm cao được biểu dương kịp thời để tạo động lực trong toàn đơn vị.

Theo Chánh án Vũ Công Mười, hằng tuần, hằng tháng, các Thẩm phán phải báo cáo chi tiết tiến độ với lãnh đạo đơn vị, trong đó nêu rõ số vụ đã giải quyết, số còn lại, thời hạn dự kiến hoàn thành và khó khăn phát sinh. Những vướng mắc được đưa ra trao đổi định kỳ, không để hồ sơ chậm tiến độ chỉ vì chưa kịp thời thống nhất hướng xử lý.

Sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo đơn vị thể hiện rõ ở nhóm án dân sự, đây là lĩnh vực chiếm số lượng lớn, nhiều vụ có tính chất phức tạp, liên quan tranh chấp đất đai, tài sản, hợp đồng hoặc quyền lợi của nhiều đương sự. Không ít vụ phải xem xét, thẩm định tại chỗ, định giá tài sản, thu thập thêm chứng cứ hoặc chờ cơ quan liên quan cung cấp tài liệu.

Đối với những vụ án khó, Thẩm phán phải chủ động nghiên cứu, phát huy kinh nghiệm, bản lĩnh nghề nghiệp và kịp thời báo cáo lãnh đạo. Chánh án cùng các Thẩm phán trao đổi, phân tích từng vấn đề, tìm giải pháp tháo gỡ; những nội dung vượt thẩm quyền được tổng hợp, xin ý kiến hướng dẫn để có căn cứ giải quyết.

Cách làm này vừa tạo sức ép về trách nhiệm, vừa giúp Thẩm phán không đơn độc trước những hồ sơ phức tạp. Việc kiểm tra tiến độ cũng không chỉ nhằm đôn đốc mà còn để nhận diện sớm những vụ án có nguy cơ quá hạn, từ đó tập trung nhân lực và lựa chọn biện pháp xử lý phù hợp.

Một trong những kết quả nổi bật là trường hợp của Thẩm phán Nguyễn Thu Hương, Chánh Văn phòng TAND khu vực 1 - Quảng Ninh. Trước khi bước vào đợt thi đua cao điểm, bà còn 65 vụ, việc phải giải quyết, đến ngày 25/8, số án còn lại chỉ còn 9 vụ.

Theo Thẩm phán Nguyễn Thu Hương, áp lực về thời gian và khối lượng công việc rất lớn, nhất là khi nhiều vụ án dân sự cần thực hiện nhiều thủ tục, thu thập và đánh giá khối lượng tài liệu đáng kể. Để tạo chuyển biến trong thời gian ngắn, Thẩm phán phải chủ động phân loại hồ sơ, xác định thứ tự ưu tiên, bám sát kế hoạch và tranh thủ tối đa thời gian làm việc.

Từ 65 vụ xuống còn 9 vụ không chỉ là sự thay đổi về con số mà còn phản ánh cường độ làm việc, tinh thần trách nhiệm của Thẩm phán, Thư ký và sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo đơn vị. Mỗi hồ sơ được giải quyết là kết quả của quá trình nghiên cứu, phối hợp và tháo gỡ nhiều khâu công việc.

Trong guồng quay ấy, đội ngũ Thư ký Tòa án là lực lượng trực tiếp hỗ trợ Thẩm phán theo dõi hồ sơ, thực hiện tống đạt, xác minh, thu thập chứng cứ, chuẩn bị phiên họp, hòa giải và phiên tòa. Khối lượng án tăng đồng nghĩa với số công việc ở từng khâu tố tụng cũng tăng lên đáng kể.

Thư ký Trịnh Đức Tâm cho biết, trong đợt cao điểm, áp lực không chỉ nằm ở yêu cầu làm nhanh hơn mà quan trọng hơn là phải tổ chức công việc khoa học để bảo đảm thời hạn, không xảy ra sai sót về thủ tục.

Với từng hồ sơ, Thư ký phải chủ động theo dõi các mốc tố tụng, thường xuyên trao đổi với Thẩm phán được phân công. Những vụ còn vướng trong tống đạt, xác minh, thu thập tài liệu hoặc cần bổ sung chứng cứ phải được phát hiện sớm, kịp thời báo cáo, đề xuất hướng xử lý, tránh để công việc dồn vào cuối thời hạn.

“Những vụ án đã đủ điều kiện giải quyết được ưu tiên hoàn thiện ngay các thủ tục cần thiết để Thẩm phán chủ động bố trí phiên họp, phiên tòa. Trong giai đoạn cao điểm, tôi cùng đồng nghiệp làm thêm ngoài giờ, những ngày cuối tuần vẫn xử lý hồ sơ; đồng thời hỗ trợ nhau sắp xếp, số hóa tài liệu, chuẩn bị phiên tòa để tiến độ chung của đơn vị không bị gián đoạn”, Thư ký Trịnh Đức Tâm chia sẻ.

Song hành với tăng thời gian và cường độ làm việc, TAND khu vực 1 - Quảng Ninh chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin. Phần mềm quản lý án, hệ thống văn bản điều hành, hồ sơ điện tử và trợ lý ảo được sử dụng để theo dõi thời hạn tố tụng, cập nhật tiến độ, tra cứu quy định pháp luật, án lệ và hỗ trợ soạn thảo văn bản.

Theo Thư ký Trịnh Đức Tâm, việc cập nhật đầy đủ dữ liệu, số hóa và sắp xếp hồ sơ điện tử giúp rút ngắn thời gian tìm kiếm tài liệu, hạn chế thao tác lặp lại. Tuy nhiên, công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ; trước khi phát hành văn bản hoặc hoàn thiện hồ sơ, Thư ký vẫn phải kiểm tra kỹ thông tin đương sự, tư cách tham gia tố tụng, nội dung yêu cầu, việc tống đạt, các mốc thời gian và tài liệu liên quan.

“Đẩy nhanh tiến độ không có nghĩa là rút ngắn hoặc bỏ qua thủ tục. Càng trong thời điểm khối lượng công việc lớn càng phải giữ sự cẩn trọng”, Thư ký Trịnh Đức Tâm nhấn mạnh.

Chuyển biến rõ qua từng nhóm án

Từ ngày 15/6 đến 25/8/2026, TAND khu vực 1 - Quảng Ninh phải giải quyết 700 vụ, việc thuộc các lĩnh vực hôn nhân và gia đình, dân sự, kinh doanh thương mại và lao động. Trong đó, án hôn nhân và gia đình có 316 vụ, việc, gồm 153 vụ tồn cũ và 163 vụ thụ lý mới; đã giải quyết 225 vụ, việc.

Án dân sự có khối lượng tương đương với 314 vụ, gồm 256 vụ tồn cũ và 58 vụ thụ lý mới; đơn vị đã giải quyết 168 vụ. Đây cũng là nhóm án tạo nhiều áp lực nhất do số lượng lớn, tính chất phức tạp, trong khi đội ngũ Thẩm phán còn mỏng.

Nhiều vụ phải xác minh, thu thập chứng cứ, định giá tài sản, xem xét, thẩm định tại chỗ hoặc chờ cơ quan liên quan cung cấp tài liệu. Vì vậy, lãnh đạo đơn vị thường xuyên bám sát, cùng Thẩm phán tháo gỡ khó khăn đối với từng hồ sơ.

Ở lĩnh vực kinh doanh thương mại, TAND khu vực 1 phải giải quyết 66 vụ, đã giải quyết 31 vụ. Bốn vụ án lao động đã được giải quyết toàn bộ. Đối với án hành chính, đơn vị đã giải quyết 12 trong tổng số 24 vụ phải giải quyết; Về án hình sự, thụ lý tổng cộng 111 vụ, gồm 45 vụ tồn cũ và 66 vụ mới. Đến ngày 25/8, đơn vị đã xử lý 72 vụ, trong đó xét xử 71 vụ và trả hồ sơ một vụ.

Khối lượng hồ sơ đã giải quyết cho thấy sự chuyển động rõ nét trong toàn đơn vị. Kết quả ấy không chỉ đến từ cường độ làm việc của từng Thẩm phán, Thư ký mà còn từ việc phân loại hồ sơ, kiểm soát tiến độ và kịp thời tháo gỡ những vụ án khó.

Những con số trên chưa phải kết quả cuối cùng của đợt thi đua, song đã cho thấy sự chuyển động rõ nét trong toàn đơn vị. Tiến độ không chỉ được đo bằng số hồ sơ đã khép lại mà còn thể hiện qua cách tổ chức công việc ngày càng chủ động, sự phối hợp chặt chẽ giữa Thẩm phán và Thư ký, cùng việc kịp thời tháo gỡ khó khăn từ lãnh đạo.

Phía trước vẫn còn nhiều áp lực, nhất là đối với án dân sự, kinh doanh thương mại và hành chính. Tuy nhiên, với việc giao trách nhiệm đến từng người, kiểm soát tiến độ đến từng hồ sơ và phát huy hiệu quả công nghệ, TAND khu vực 1 - Quảng Ninh đang tiếp tục dồn sức cho chặng cuối của đợt cao điểm.

Trong những ngày nghỉ lễ, ánh đèn tại nhiều phòng làm việc vẫn sáng. Ở đó, mỗi cán bộ, Thẩm phán, Thư ký đang cố gắng hoàn thành thêm một hồ sơ, tháo gỡ thêm một vụ việc. Sự nỗ lực âm thầm ấy hướng đến mục tiêu không chỉ hoàn thành các chỉ tiêu được giao, mà quan trọng hơn là giải quyết kịp thời, đúng pháp luật từng vụ án, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.