Quay đầu xe trên cao tốc: Cần được xử lý nghiêm để răn đe

Rủi ro tiềm ẩn

Ngày 22/12, Tổ công tác thuộc Đội CSGT đường bộ cao tốc số 1 (Phòng 6, Cục Cảnh sát giao thông – Bộ Công an) đã lập biên bản xử phạt một tài xế xe tải vì hành vi quay đầu trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai. Hình ảnh và thông tin về hành vi vi phạm này được người dân đăng tải trên mạng xã hội, phản ánh xe tải quay đầu tại km210+300 (hướng Hà Nội – Lào Cai) vào lúc 8h25, gây ảnh hưởng trực tiếp đến các phương tiện lưu thông và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn nghiêm trọng.

Sự việc này một lần nữa gióng lên cảnh báo về mức độ nguy hiểm của việc quay đầu, đi lùi hoặc dừng xe không đúng quy định trên cao tốc. Khác với các tuyến quốc lộ hay đường nội đô, cao tốc có tốc độ lưu thông lớn, thường từ 80–120 km/h, mật độ phương tiện đông. Chỉ một hành vi sai luật cũng có thể dẫn đến tai nạn liên hoàn, ảnh hưởng đến nhiều phương tiện cùng tham gia giao thông.

Các chuyên gia giao thông nhận định, việc quay đầu xe trên cao tốc không chỉ là vi phạm pháp luật mà còn tiềm ẩn rủi ro lớn. Các tài xế phía sau khó có đủ thời gian để phản ứng, dễ dẫn đến va chạm dây chuyền. Ở tốc độ cao, quãng đường phanh dài, việc bất ngờ xuất hiện một xe quay đầu sẽ tạo ra tình huống cực kỳ nguy hiểm.

Thực tiễn giao thông tại các tuyến cao tốc thời gian qua cho thấy, một số vụ tai nạn liên hoàn bắt nguồn từ các hành vi như đi lùi, quay đầu, dừng khẩn cấp sai quy định, vượt ẩu. Một xe gặp sự cố hoặc quay đầu đột ngột có thể kéo theo hàng loạt phương tiện khác bị liên lụy, đặc biệt là các xe tải, xe container với kích thước lớn và quãng đường phanh dài.

Vụ việc tại cao tốc Nội Bài – Lào Cai không phải là trường hợp cá biệt. Trong thời gian qua, trên nhiều tuyến cao tốc, các hành vi vi phạm tương tự vẫn xuất hiện. Nguyên nhân chủ yếu được xác định là ý thức tuân thủ pháp luật chưa cao của một bộ phận lái xe, kết hợp với thói quen di chuyển vội vàng và chủ quan trong việc tuân thủ quy định.

Chế tài xử phạt hiện hành

Về chế tài, theo điểm đ khoản 11 Điều 6 Nghị định số 168/2023/NĐ-CP, người điều khiển xe thực hiện hành vi quay đầu, đi lùi hoặc đi ngược chiều trên đường cao tốc sẽ bị phạt tiền từ 30–40 triệu đồng, trừ các xe ưu tiên đang đi làm nhiệm vụ khẩn cấp. Ngoài ra, người vi phạm còn bị trừ 10 điểm trên giấy phép lái xe (theo điểm d khoản 16).

Từ thực tế đó, các chuyên gia giao thông khuyến nghị người lái xe cần kết hợp ý thức tuân thủ pháp luật với các biện pháp lái xe an toàn, đồng thời cơ quan quản lý áp dụng công nghệ để tăng hiệu quả giám sát.

Cụ thể, người lái xe cần tuân thủ nghiêm các nguyên tắc: Không quay đầu hoặc đi lùi trên cao tốc, trừ trường hợp được phép tại các nút giao hoặc điểm dừng khẩn cấp theo quy định. Giữ khoảng cách an toàn với phương tiện phía trước, đặc biệt khi lưu thông ở tốc độ cao.

Đồng thời, quan sát kỹ biển báo, làn đường và hướng dẫn từ hệ thống quản lý giao thông, tuân thủ các chỉ dẫn về tốc độ, làn xe và điểm dừng. Sử dụng điểm dừng khẩn cấp hoặc trạm dịch vụ khi cần nghỉ ngơi, kiểm tra phương tiện.

Về phía cơ quan quản lý, ngoài tuần tra và xử lý vi phạm, hệ thống camera giám sát, cảnh báo thông minh là công cụ quan trọng giúp phát hiện các hành vi vi phạm, xử lý kịp thời và răn đe các trường hợp tương tự trong tương lai.

Xử phạt nghiêm minh, kết hợp ứng dụng công nghệ, là bước đi cần thiết để giảm thiểu rủi ro, nâng cao ý thức và trách nhiệm của mỗi lái xe trên cao tốc, từ đó phòng tránh tai nạn, giữ an toàn cho bản thân cũng như các phương tiện khác.