Phao cứu sinh điều khiển từ xa và bài học đào tạo gắn với cộng đồng

Xuất phát từ những yêu cầu cấp bách trong công tác cứu nạn, cứu hộ trước diễn biến ngày càng phức tạp của thiên tai, Trường Cao đẳng Đà Nẵng đã nghiên cứu và phát triển phao cứu sinh điều khiển từ xa, nhằm giảm rủi ro cho lực lượng làm nhiệm vụ và nâng cao khả năng tiếp cận nạn nhân trong điều kiện nguy hiểm.

Theo nhà trường, ý tưởng không hình thành từ mục tiêu nghiên cứu thuần túy, mà bắt nguồn từ những quan sát rất đời thường. Ban Giám hiệu, đứng đầu là thầy Hồ Viết Hà, nhiều lần theo dõi các vụ tai nạn đuối nước và chứng kiến thực tế lực lượng cứu hộ luôn phải đối mặt với hiểm nguy khi làm nhiệm vụ trong dòng nước xiết, tầm nhìn hạn chế hoặc thời tiết bất lợi.

Từ những trăn trở đó, nhà trường đặt ra một câu hỏi mang tính nền tảng là liệu có thể tạo ra một giải pháp kỹ thuật giúp con người tránh phải trực tiếp đối diện với thời khắc nguy hiểm nhất khi cứu hộ hay không, và câu hỏi này nhanh chóng trở thành bài toán thực tiễn cho đội ngũ giảng viên và sinh viên các ngành cơ khí, điện - điện tử và tự động hóa cùng tham gia nghiên cứu.

Quá trình triển khai bắt đầu từ các chuyến khảo sát thực địa tại bãi biển, sông suối và vùng ngập lụt. Việc trực tiếp quan sát hoạt động cứu hộ giúp nhóm nghiên cứu nhận diện rõ những hạn chế của phương pháp truyền thống vốn phụ thuộc hoàn toàn vào sức người, qua đó định hình hướng thiết kế sản phẩm theo tiêu chí an toàn, cơ động và dễ sử dụng.

Trên cơ sở đó, phao cứu sinh điều khiển từ xa được phát triển với thiết kế gọn nhẹ nhưng bảo đảm độ ổn định cao trên mặt nước. Thiết bị gồm thân phao bằng vật liệu composite, hệ thống động cơ đẩy và bộ điều khiển vô tuyến tần số 2,4 GHz, cho phép vận hành linh hoạt trong nhiều điều kiện thủy hình và thời tiết. Nhờ thiết kế khí động học, phao có thể tiếp cận nạn nhân nhanh hơn so với phương thức cứu hộ trực tiếp.

Theo thuyết minh kỹ thuật, phao có khả năng hỗ trợ cứu cùng lúc từ 1 đến 2 người, phạm vi điều khiển đạt khoảng 500-800m, cho phép lực lượng cứu hộ thao tác từ vị trí an toàn trên bờ, qua đó giảm thiểu rủi ro trong các tình huống đặc biệt nguy hiểm.

Đáng chú ý, nhà trường xác định đây không chỉ là một sản phẩm kỹ thuật mà còn là minh chứng cho phương thức đào tạo gắn với trách nhiệm xã hội. Sinh viên tham gia đề tài được đặt vào vai trò giải quyết vấn đề thực tiễn, từ khâu hình thành ý tưởng, thiết kế, lập trình đến thử nghiệm ngoài hiện trường, liên tục điều chỉnh giải pháp để phù hợp với điều kiện sử dụng thực tế.

Một ưu điểm khác của thiết bị là chi phí dự kiến ở mức thấp. Nếu được sản xuất và chuyển giao, giá thành mỗi phao khoảng 25-30 triệu đồng, thấp hơn đáng kể so với các sản phẩm nhập khẩu cùng tính năng. Điều này mở ra khả năng trang bị rộng rãi cho các đội cứu hộ địa phương, lực lượng quản lý bãi biển và các khu dân cư thường xuyên chịu ảnh hưởng của ngập lụt.

Về lâu dài, nhóm nghiên cứu cho biết thiết bị có thể tiếp tục được nâng cấp, tích hợp các công nghệ như định vị GPS, cảm biến môi trường và tiến tới ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhằm hỗ trợ nhận diện nạn nhân, lựa chọn lộ trình tiếp cận tối ưu trong điều kiện phức tạp.

Trong bối cảnh thiên tai ngày càng khó lường, sáng kiến phao cứu sinh điều khiển từ xa của Trường Cao đẳng Đà Nẵng thể hiện cách làm giáo dục nghề nghiệp gắn với vấn đề xã hội, huy động tri thức của nhà trường để tạo ra giải pháp thiết thực, góp phần bảo vệ an toàn con người trong những thời khắc nguy hiểm nhất.