Đà Nẵng khai mạc triển lãm “Dấu ấn văn hóa Chăm ở Lâm Đồng”

Triển lãm do Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng phối hợp với Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng tổ chức, trưng bày khoảng 30 hiện vật và 100 hình ảnh, tư liệu, tập trung vào hai chủ đề: “Di sản kiến trúc - điêu khắc Chăm tại Lâm Đồng” và “Đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người Chăm tại Lâm Đồng”.

Di sản kiến trúc, điêu khắc Chăm tại Lâm Đồng

Triển lãm giới thiệu bức tranh tổng quan về hệ thống di sản kiến trúc và điêu khắc Chăm trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng. Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, các vùng cư trú truyền thống của người Chăm thuộc tỉnh Bình Thuận trước đây nay thuộc tỉnh Lâm Đồng, tạo nên không gian văn hóa Chăm phong phú với hơn 43.300 người Chăm sinh sống.

Thông qua hệ thống hình ảnh và tư liệu, công chúng có dịp tìm hiểu 9 di tích kiến trúc Chăm cấp tỉnh và cấp quốc gia, nổi bật như cụm tháp Pô Sah Inư, tháp Pô Dam, cùng hệ thống thánh đường Hồi giáo Bàni, các phế tích đền tháp và những phát hiện khảo cổ học tiêu biểu. Qua đó, công chúng có dịp tìm hiểu quá trình hình thành, phát triển của nghệ thuật kiến trúc Chăm cũng như kỹ thuật xây dựng và tư duy thẩm mỹ đặc sắc của cư dân Champa.

Điểm nhấn của phần trưng bày là các hiện vật quý đang được lưu giữ tại Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng, đặc biệt là Bộ sưu tập di sản Hoàng tộc Chăm với các vương miện bằng vàng của vua và hoàng hậu Chăm được chế tác tinh xảo.

Bên cạnh đó, hai Bảo vật quốc gia gồm Linga bằng vàng phát hiện tại tháp Pô Dam và tượng Avalokitesvara phát hiện tại Bắc Bình cũng được giới thiệu, góp phần khẳng định trình độ nghệ thuật tạo hình, kỹ thuật chế tác kim hoàn và giá trị nổi bật của văn hóa Champa.

Đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người Chăm tại Lâm Đồng

Không chỉ lưu giữ hệ thống di tích và hiện vật quý giá, cộng đồng người Chăm tại Lâm Đồng đến nay vẫn bảo tồn nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc trong đời sống tín ngưỡng, phong tục và nghề thủ công.

Khách tham quan có dịp tìm hiểu đời sống của hai cộng đồng Chăm Bàlamôn (Ahiér) và Chăm Bàni (Awal), cùng những nét đặc trưng trong tín ngưỡng thờ thần linh, thờ Mẫu, thờ cúng tổ tiên và các tập tục truyền thống như lập Kut, thờ đá, thờ biểu tượng phồn thực cùng các nghi lễ tưởng nhớ tổ tiên theo từng tôn giáo.

Triển lãm cũng tái hiện nhiều nghi lễ vòng đời và lễ hội truyền thống tiêu biểu như lễ trưởng thành, lễ cưới, lễ tang, lễ hỏa táng, lễ nhập Kut, lễ hội Katê, Ramâwan và Rija Nâgar. Qua đó, công chúng có thêm góc nhìn về đời sống tinh thần phong phú, vai trò của gia đình mẫu hệ, cộng đồng làng (palei) và tín ngưỡng tổ tiên trong đời sống người Chăm.

Bên cạnh đó, không gian trưng bày còn giới thiệu các nghề thủ công truyền thống. Trong đó, nghề dệt và nghề gốm vẫn được cộng đồng người Chăm gìn giữ, trao truyền qua nhiều thế hệ, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa trong đời sống đương đại.

Theo Ban tổ chức, triển lãm mang đến cho công chúng cái nhìn toàn diện về di sản văn hóa Chăm tại Lâm Đồng, đồng thời khẳng định văn hóa Chăm là một bộ phận quan trọng của không gian văn hóa Champa ở miền Trung - Tây Nguyên.

Thông qua hoạt động này, Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng và Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng mong muốn lan tỏa các giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật của di sản Champa, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn, phát huy di sản gắn với phát triển du lịch bền vững.

Triển lãm mở cửa phục vụ khách tham quan từ ngày 24/7 đến hết ngày 24/8 tại Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng.