Cần đảm bảo quyền lợi của người mua bảo hiểm

Các đại biểu tán thành việc ban hành dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kinh doanh bảo hiểm nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, cắt giảm các thủ tục hành chính, tạo thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp; đồng thời cũng góp phần quản lý hoạt động kinh doanh bảo hiểm minh bạch hơn.

Một số ý kiến lưu ý, các quy định trong dự thảo Luật cần bảo đảm minh bạch, khách quan, khả thi, bảo vệ quyền, lợi ích của các bên, bảo đảm hoạt động bình đẳng, ổn định của doanh nghiệp, góp phần khơi thông điểm nghẽn, phát triển thị trường bảo hiểm và đáp ứng yêu cầu đổi mới tư duy lập pháp.

Ngoài ra, cần rà soát các quy định chuyển tiếp, bảo đảm bao quát đầy đủ các trường hợp cần được quy định, tránh phát sinh vướng mắc trong thực tiễn.

Đại biểu Nguyễn Danh Tú (Đoàn ĐBQH tỉnh An Giang) cho biết, thời gian vừa qua, trong nhiều hợp đồng bảo hiểm có dung lượng rất dài, nội dung có nhiều thuật ngữ pháp lý, chuyên môn. Mặc dù bản chất của kinh doanh bảo hiểm thì hai bên chủ thể có sự bình đẳng với nhau, một bên cung cấp dịch vụ, sản phẩm bảo hiểm, một bên mua bảo hiểm.

Tuy nhiên, thực tế hai bên chủ thể này có sự bất đối xứng. Một bên là công ty, doanh nghiệp lớn, có đội ngũ chuyên gia, chuyên sâu về lĩnh vực đó. Một bên là người mua bảo hiểm, thường là người không có nhiều kinh nghiệm, không có nhiều kiến thức chuyên môn về cả bảo hiểm và pháp lý.

Do đó, người môi giới bảo hiểm phải là trung gian để bảo đảm quyền lợi cho người mua bảo hiểm. Người môi giới được hưởng các hoa hồng, phí môi giới từ công ty bảo hiểm, dẫn đến nhiều trường hợp tư vấn những điểm có lợi cho các công ty bảo hiểm, đặc biệt những điều kiện loại trừ trách nhiệm cho công ty bảo hiểm; những điều kiện chưa có lợi cho người mua bảo hiểm thường có thể sẽ cung cấp không đầy đủ, chung chung, khái quát, có những thuật ngữ chuyên môn khiến người mua bảo hiểm không nắm vững được hết.

Theo đại biểu Nguyễn Danh Tú, căn cứ vào điều khoản hợp đồng, có thể có những người mua bảo hiểm không có đủ kiến thức chuyên môn, cuối cùng rơi vào tình trạng loại trừ trách nhiệm của doanh nghiệp, dẫn đến người mua không được hưởng quyền lợi, cũng có thể mất đi phí đóng bảo hiểm trước đó.

Với những lý do nêu trên, đại biểu Nguyễn Danh Tú đề nghị, dự thảo Luật cần bổ sung các điều khoản quy định ràng buộc chặt chẽ hơn trách nhiệm của các doanh nghiệp cung cấp bảo hiểm, cũng như của người môi giới nhằm đảm bảo quyền lợi của người mua bảo hiểm, đặc biệt các điều khoản trong hợp đồng…

Liên quan tới quản lý đại lý bảo hiểm, tại Tổ 10, đại biểu Đàng Thị Mỹ Hương (Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa) thống nhất với quy định, cá nhân không được làm đại lý bảo hiểm cho nhiều doanh nghiệp bảo hiểm cùng lúc.

Để khắc phục thực trạng cá nhân đại lý có hành vi lừa đảo, cung cấp thông tin sai lệch, gây thiệt hại cho khách hàng, đại biểu Đàng Thị Mỹ Hương đề nghị cần rà soát bổ sung quy định về việc ràng buộc trách nhiệm pháp lý đối với các hành vi trên.

Cùng thảo luận về vấn đề trên, Đại biểu Nguyễn Thị Lan Anh (Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai) cho rằng việc siết chặt điều kiện hành nghề là cần thiết trong bối cảnh thị trường phát triển nhanh, xuất hiện nhiều kênh bán hàng chéo và mô hình hợp tác phức tạp.

Tuy nhiên, đại biểu Lan Anh lưu ý phạm vi điều chỉnh của quy định hiện mở rộng khi áp dụng cho mọi cá nhân làm đại lý bảo hiểm, không phân biệt cá nhân độc lập với cá nhân làm việc trong các tổ chức phân phối trung gian (như ngân hàng, đại lý xe, sàn thương mại điện tử).

Trong khi đó, nhiều cá nhân tại các kênh trung gian có thể chỉ là người tư vấn, không ký trực tiếp và không trực tiếp chịu trách nhiệm với hợp đồng bảo hiểm, vì thế việc chi trả hoa hồng cao cho nhóm này có thể dẫn đến tư vấn sai lệch.

Ngoài ra, hợp đồng bảo hiểm rất dài, nhiều điều khoản, khó hiểu, khiến người mua đa phần chỉ dựa vào tư vấn để quyết định. Điều này, theo đại biểu là nguyên nhân dễ dẫn đến rủi ro cho người mua nếu không siết chặt trách nhiệm của cán bộ tư vấn, đặc biệt là tư vấn trung gian.

Đại biểu đề nghị ban soạn thảo cần quy định rõ ràng trách nhiệm đối với những đối tượng này; làm rõ trách nhiệm cá nhân làm đại lý bảo hiểm áp dụng cho người ký hợp đồng trực tiếp với doanh nghiệp bảo hiểm hay áp dụng cho cả nhân viên và các tổ chức phân phối trung gian; đồng thời làm rõ trách nhiệm đối với tư vấn trung gian để tránh rủi ro cho người mua bảo hiểm.