Bắc Ninh quyết tâm đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công

Những “con số biết nói” và thực trạng đáng suy ngẫm

Tại Hội nghị chuyên đề về giải ngân vốn đầu tư công nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đề ra giải pháp đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công năm 2026 trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh diễn ra ngày 7/5, bức tranh toàn cảnh về tiến độ triển khai các dự án trên địa bàn đã được phác thảo với nhiều mảng màu đan xen.

Theo báo cáo của Sở Tài chính, tổng kế hoạch vốn đầu tư công và các Chương trình mục tiêu quốc gia năm 2026 của tỉnh được giao là một con số rất lớn, lên tới hơn 17.367 tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách Trung ương chiếm hơn 1.518 tỷ đồng và vốn địa phương hơn 15.848 tỷ đồng.

Tuy nhiên, tính đến hết tháng 4/2026, tỷ lệ giải ngân toàn tỉnh mới chỉ đạt 9,11% kế hoạch (khoảng 1.513 tỷ đồng). Con số này không chỉ thấp hơn mức bình quân chung của cả nước (14,2%) mà còn cho thấy sự chênh lệch lớn giữa các đơn vị. Đáng chú ý, trong khi một số đơn vị cấp tỉnh như Ban Quản lý dự án dân dụng và Phát triển đô thị số 1, Sở Nông nghiệp và Môi trường có tỷ lệ giải ngân trên 30%, thì vẫn còn tới 12 đơn vị cấp tỉnh và 66 xã, phường chưa phát sinh giá trị giải ngân.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Hoàng Sơn thẳng thắn đánh giá: “Giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, là thước đo hiệu quả điều hành của cấp ủy, chính quyền. Kết quả đạt được trong 4 tháng qua là chưa đạt yêu cầu, đòi hỏi phải có sự nhìn nhận nghiêm túc về trách nhiệm của người đứng đầu”.

Nhận diện “điểm nghẽn” từ cơ sở

Tại hội nghị trực tuyến kết nối đến tận cấp xã, lãnh đạo các địa phương có tỷ lệ giải ngân thấp như Thuận Thành, Tiền Phong, Kinh Bắc, Nếnh... đã trực tiếp báo cáo về những rào cản, khó khăn.

Phân tích sâu về nguyên nhân, các đại biểu thống nhất rằng “điểm nghẽn” lớn nhất vẫn nằm ở công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Bên cạnh đó, tình trạng thiếu nguồn vật liệu xây dựng, sự chậm trễ trong khâu hoàn thiện thủ tục đầu tư và lựa chọn nhà thầu cũng là những tác nhân chính khiến dự án đình trệ. Đặc biệt, việc sắp xếp lại các Ban Quản lý dự án đã nảy sinh những vướng mắc về cơ sở pháp lý trong việc điều chỉnh chủ đầu tư, gây gián đoạn quá trình triển khai.

Tuy nhiên, bên cạnh các nguyên nhân khách quan, lãnh đạo tỉnh cũng chỉ ra nguyên nhân chủ quan là sự phối hợp giữa các cơ quan chưa chặt chẽ và tinh thần chủ động của một số địa phương còn yếu.

Để đạt mục tiêu giải ngân trên 40% vào cuối quý II/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Hoàng Sơn khẳng định, tỉnh sẽ thành lập Tổ công tác đặc biệt do một Phó Chủ tịch UBND tỉnh làm Tổ trưởng, thực hiện rà soát và tháo gỡ khó khăn định kỳ 2 tuần/lần. UBND tỉnh không chờ đến cuối năm mới đánh giá, mà sẽ thực hiện kiểm điểm tiến độ hàng tháng. Những đơn vị chậm tiến độ mà không có chuyển biến thực chất sẽ bị xem xét trách nhiệm và đánh giá cán bộ ngay lập tức.

Đồng thời, Chủ tịch tỉnh Bắc Ninh yêu cầu phải khẩn trương “cá thể hóa” trách nhiệm. Mỗi dự án cụ thể phải có một đồng chí lãnh đạo phụ trách, theo dõi sát sao từ khâu chuẩn bị đến khi hoàn thành. Tại cấp xã, Bí thư Đảng ủy trực tiếp lãnh đạo công tác giải phóng mặt bằng, còn Chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm toàn diện trước UBND tỉnh về tiến độ bàn giao mặt bằng các công trình trọng điểm.

Đối với các dự án chậm tiến độ, tỉnh chủ trương điều chuyển vốn sang các công trình trọng điểm, cấp bách có khả năng hấp thụ vốn tốt. Sở Tài chính được giao nhiệm vụ “thẩm định ngay trong ngày” các thủ tục điều chỉnh vốn để bảo đảm dòng tiền không bị tắc nghẽn.

Đối với các địa phương đang phụ thuộc vào nguồn thu từ đất, lãnh đạo tỉnh yêu cầu phải đẩy nhanh tiến độ đấu giá quyền sử dụng đất để tạo nguồn lực đầu tư. Mọi vướng mắc về kinh phí hoạt động của Ban Quản lý dự án cấp xã cũng phải được tháo gỡ kịp thời để bộ máy vận hành trơn tru.

Kết luận hội nghị, đồng chí Phạm Hoàng Sơn khẳng định: Đầu tư công chính là động lực để hoàn thiện kết cấu hạ tầng và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Do đó, không để việc sắp xếp tổ chức bộ máy hay các thủ tục hành chính rườm rà làm chậm bước phát triển của tỉnh.

Với sự quyết liệt trong chỉ đạo và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, người dân và doanh nghiệp kỳ vọng rằng những “nút thắt” trong giải ngân vốn đầu tư công sẽ sớm được tháo gỡ, tạo tiền đề vững chắc cho việc hoàn thành các mục tiêu kinh tế - xã hội của tỉnh trong năm 2026 và những năm tiếp theo.