Xe khách chở quá số người quy định: Thực trạng và yêu cầu bảo đảm an toàn giao thông dịp cao điểm

Nhiều trường hợp vi phạm

Thời điểm cuối năm, khi nhu cầu đi lại của người dân gia tăng để phục vụ công việc, học tập và chuẩn bị cho các kỳ nghỉ lễ, Tết, hoạt động vận tải hành khách trên các tuyến liên tỉnh bước vào giai đoạn cao điểm. Lưu lượng phương tiện và hành khách tăng mạnh đã tạo thêm áp lực đối với các doanh nghiệp vận tải, trong đó nổi lên tình trạng xe khách chở quá số người quy định tại một số tuyến, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 quy định rõ việc vận chuyển hành khách bằng ô tô phải bảo đảm đúng số người cho phép, đáp ứng các điều kiện an toàn kỹ thuật và tuân thủ trật tự giao thông. Tuy nhiên, thực tế ghi nhận cho thấy vẫn còn những trường hợp lái xe và doanh nghiệp vận tải chưa chấp hành đầy đủ các quy định này, nhất là trong các đợt cao điểm khi áp lực về doanh thu và nhu cầu đi lại tăng cao.

Các hành vi vi phạm phổ biến gồm chở vượt quá số người cho phép, bố trí thêm chỗ ngồi tạm thời trên lối đi, để hành khách ngồi chen chúc trong khoang xe hoặc không bảo đảm điều kiện an toàn khi vận hành phương tiện. Một số trường hợp vi phạm có mức độ nghiêm trọng, vượt xa sức chứa thiết kế của xe, làm gia tăng nguy cơ mất ổn định phương tiện trong quá trình lưu thông.

Trước thực trạng này, lực lượng Cảnh sát giao thông đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động vận tải hành khách tại các bến xe, tuyến quốc lộ, đường liên tỉnh và khu vực cửa ngõ ra vào đô thị – nơi tập trung đông người dân đi lại trong dịp cuối năm. Qua kiểm tra thực tế, nhiều phương tiện bị phát hiện chở quá số người quy định, buộc phải dừng xe để kiểm đếm hành khách, lập biên bản xử lý và yêu cầu chuyển tải sang phương tiện khác nhằm bảo đảm an toàn.

Cơ quan chức năng cho biết, việc xử lý vi phạm không chỉ dừng ở người điều khiển phương tiện mà còn áp dụng đối với chủ xe và doanh nghiệp kinh doanh vận tải khi để xảy ra tình trạng chở quá số người. Bên cạnh hình thức xử phạt hành chính, các biện pháp bổ sung như trừ điểm giấy phép lái xe, tước phù hiệu hoặc đình chỉ hoạt động tuyến trong thời hạn nhất định cũng được áp dụng đối với những trường hợp vi phạm nghiêm trọng hoặc tái phạm.

Việc phát hiện và xử lý các trường hợp xe khách chở quá số người quy định cho thấy nỗ lực của lực lượng chức năng trong công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, nhất là trong bối cảnh cao điểm đi lại cuối năm. Đồng thời, thực tế này cũng cho thấy nguy cơ mất an toàn vẫn hiện hữu nếu các quy định không được chấp hành nghiêm túc.

Trong thời gian tới, khi Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán đang đến gần, lưu lượng phương tiện và hành khách dự báo tiếp tục tăng. Điều này đặt ra yêu cầu tăng cường giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm một cách thường xuyên, nhằm bảo đảm an toàn cho người dân trên mỗi chuyến đi trong dịp cao điểm cuối năm.

Cần sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ

Mặc dù chế tài xử phạt đối với hành vi chở quá số người quy định đã được điều chỉnh theo hướng tăng nặng tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP và lực lượng Cảnh sát giao thông các địa phương đã chủ động triển khai nhiều biện pháp kiểm tra, xử lý, song tình trạng xe khách chở quá số người vẫn còn diễn biến phức tạp tại một số tuyến và thời điểm. Thực tế này cho thấy, việc bảo đảm an toàn trong hoạt động vận tải hành khách cần sự tham gia đồng bộ của nhiều chủ thể, từ cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp vận tải đến chính người sử dụng dịch vụ.

Trong đó, các cơ quan chức năng cần tiếp tục duy trì công tác kiểm tra, giám sát thường xuyên, tập trung vào những khu vực có lưu lượng hành khách lớn như bến xe, trạm dừng nghỉ, tuyến quốc lộ và cửa ngõ đô thị. Lực lượng Cảnh sát giao thông cần tăng cường phối hợp với thanh tra giao thông và chính quyền địa phương trong công tác tuần tra, xử lý vi phạm, bảo đảm việc xử phạt được thực hiện thống nhất, công khai và đúng quy định. Bên cạnh việc xử lý người điều khiển phương tiện, trách nhiệm của chủ xe và doanh nghiệp kinh doanh vận tải cũng cần được xem xét đầy đủ, nhất là đối với các trường hợp vi phạm nhiều lần hoặc có tính chất nghiêm trọng.

Song song với hoạt động tuần tra trực tiếp, việc khai thác dữ liệu từ camera giám sát trên phương tiện và hệ thống giám sát hành trình cần được đẩy mạnh, nhằm kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi chở quá số người hoặc đón, trả khách không đúng quy định. Cùng với đó, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn giao thông cần được tăng cường để nâng cao nhận thức của người lái xe, doanh nghiệp vận tải và người dân về những rủi ro tiềm ẩn từ hành vi nhồi nhét hành khách.

Ở góc độ dài hạn, việc phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng với số lượng phương tiện và chất lượng dịch vụ phù hợp sẽ góp phần đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng của người dân, qua đó giảm áp lực cho các tuyến vận tải liên tỉnh trong các dịp cao điểm.

Người điều khiển phương tiện và các doanh nghiệp kinh doanh vận tải hành khách cần nghiêm túc chấp hành các quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, coi việc bảo đảm an toàn cho hành khách là yêu cầu hàng đầu trong quá trình hoạt động.

Đối với hành khách, việc nâng cao ý thức khi sử dụng dịch vụ vận tải cũng có vai trò quan trọng. Lựa chọn các nhà xe uy tín, mua vé đúng quy định, lên xe tại bến và chủ động từ chối các phương tiện có dấu hiệu chở quá số người sẽ góp phần hạn chế vi phạm. Việc phản ánh kịp thời các hành vi vi phạm tới cơ quan chức năng thông qua đường dây nóng hoặc các ứng dụng tiếp nhận thông tin cũng giúp nâng cao hiệu quả quản lý, hướng tới môi trường giao thông an toàn và trật tự hơn trong các dịp cao điểm sắp tới.