Trang nghiêm lễ hội tưởng nhớ danh tướng Phạm Tử Nghi

Lễ hội truyền thống danh tướng Phạm Tử Nghi là dịp để nhân dân tưởng nhớ và tri ân công đức Đức Thánh Niệm - Phạm Tử Nghi, vị danh tướng tài ba triều Mạc thế kỷ XVI, người con ưu tú của làng Vĩnh Niệm xưa (nay là phường An Biên, TP. Hải Phòng).

Theo sử sách, ông tên húy là Phạm Tử Nghi Thành, từng giữ chức Phò mã đô úy, tước Tứ Dương hầu, có công lớn trong việc bảo vệ vùng biển Đông Bắc, chống giặc ngoại xâm, đắp đê ngăn mặn, mở mang sản xuất, đem lại cuộc sống yên bình cho nhân dân. Sau khi mất, ông được nhân dân tôn làm Đức Thánh Niệm và lập đền thờ ở nhiều nơi để ghi nhớ công lao.

Hàng năm, Lễ hội kỷ niệm ngày thánh hóa danh tướng Phạm Tử Nghi được tổ chức vào ngày 13 và 14 tháng 9 âm lịch, gắn liền với các di tích linh thiêng như Từ chính Nghĩa Xá, Lăng miếu Đôn Nghĩa, Đình Niệm Nghĩa, Miếu An Dương và Đình An Dương - những công trình tiêu biểu cho truyền thống văn hóa, tín ngưỡng của người dân phường An Biên. Đặc biệt, Lăng miếu Đôn Nghĩa và Đình Niệm Nghĩa đã được xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, khẳng định bề dày văn hiến và giá trị văn hóa đặc sắc của địa phương.

Năm nay, sau khi sáp nhập đơn vị hành chính, phường An Biên được thành lập và tiếp tục duy trì Lễ hội truyền thống kỷ niệm ngày thánh hóa danh tướng Phạm Tử Nghi. Lễ hội diễn ra trong 5 ngày (từ 30/10 đến 04/11/2025, tức từ 10 đến 15 tháng 9 năm Ất Tỵ) với nhiều hoạt động ý nghĩa như dâng hương, tế lễ, lễ rước, biểu diễn văn nghệ, thể hiện lòng thành kính với bậc tiền nhân, đồng thời tôn vinh, gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của quê hương.

Sau phần lễ trang nghiêm, người dân và du khách hào hứng tham gia các trò chơi dân gian như kéo co, bịt mắt đập niêu, nhảy bao bố, viết thư pháp... Cùng với đó, các tiết mục văn nghệ quần chúng, hát chầu văn, hát văn thờ Thánh và múa lân, sư, rồng được dàn dựng công phu, tạo nên không gian lễ hội sôi nổi, đậm đà bản sắc dân tộc.

Phần hội không chỉ là dịp để nhân dân địa phương vui chơi, giao lưu, mà còn thể hiện tinh thần “kính lễ tổ tiên - vui hội làng”, góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa phi vật thể của vùng đất An Biên. Qua đó, lễ hội trở thành điểm nhấn văn hóa tiêu biểu, thúc đẩy phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” ngày càng phát triển.