Trước thời điểm Đoàn Thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC) sang Việt Nam kiểm tra việc thực thi các khuyến nghị chống khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU), Nghệ An đang gấp rút hoàn tất mọi khâu chuẩn bị. Đây được xem là đợt đánh giá quan trọng, tác động trực tiếp tới nỗ lực gỡ “thẻ vàng” thủy sản của Việt Nam.
UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành Công điện số 06/CĐ-UBND yêu cầu các sở, ngành liên quan và chính quyền các địa phương ven biển tập trung cao độ cho công tác chuẩn bị làm việc với Đoàn Thanh tra EC lần thứ 5.
Động thái này nhằm triển khai thực hiện Công điện số 18/CĐ-TTg ngày 25/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc chuẩn bị đón đoàn thanh tra của EC sang kiểm tra, đánh giá tình hình triển khai các khuyến nghị về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) tại Việt Nam. Theo kế hoạch, đoàn thanh tra dự kiến làm việc từ ngày 9 đến 20/3/2026.

Theo đánh giá của tỉnh Nghệ An, đây là đợt kiểm tra có ý nghĩa đặc biệt quan trọng bởi kết quả làm việc sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định của EC trong việc duy trì, gỡ bỏ “thẻ vàng” hoặc áp dụng các biện pháp cảnh báo nghiêm ngặt hơn đối với thủy sản Việt Nam.
Trước yêu cầu đó, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các sở, ban, ngành và địa phương phải coi việc chuẩn bị làm việc với đoàn thanh tra EC là nhiệm vụ trọng tâm, cần được triển khai khẩn trương, nghiêm túc và trách nhiệm.
Công tác chỉ đạo phải được thực hiện trực tiếp, sát sao, tránh tình trạng chủ quan hoặc chuẩn bị hình thức, dẫn đến thiếu sót khi đoàn thanh tra kiểm tra thực tế.
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao làm đầu mối tham mưu, xây dựng chương trình và kịch bản làm việc với đoàn thanh tra. Nội dung chuẩn bị phải cụ thể, rõ ràng từ khâu hoàn thiện báo cáo, chuẩn bị hồ sơ, tài liệu minh chứng đến việc phân công nhiệm vụ cho từng đơn vị, cá nhân liên quan. Các tài liệu phục vụ kiểm tra cần được rà soát, sắp xếp đầy đủ, sẵn sàng cung cấp khi đoàn thanh tra yêu cầu.
Bên cạnh đó, đơn vị này phối hợp với các ngành và địa phương tổng hợp số liệu, tham mưu xây dựng báo cáo chung của tỉnh về kết quả thực hiện các giải pháp chống khai thác IUU; đồng thời cử cán bộ trực tiếp tham gia thuyết trình, giải trình các nội dung liên quan trong các buổi làm việc với đoàn thanh tra.
Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh được giao chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, báo cáo trong phạm vi quản lý, đặc biệt là các trường hợp tàu cá mất kết nối thiết bị giám sát hành trình (VMS). Lực lượng biên phòng cũng được yêu cầu tăng cường kiểm soát tàu cá ra vào các cửa lạch, kiên quyết không cho xuất bến đối với những tàu không đủ điều kiện hoạt động, đồng thời rà soát việc đánh dấu và ghi số đăng ký tàu cá theo đúng quy định.
Trong lĩnh vực chế biến và xuất khẩu thủy sản, Sở Công Thương có trách nhiệm xây dựng báo cáo về khối lượng nguyên liệu thủy sản nhập khẩu qua cảng Cửa Lò theo Hiệp định PSMA trong giai đoạn từ năm 2024 đến hết tháng 12/2025. Đồng thời chuẩn bị các hồ sơ liên quan đến công tác kiểm tra, truy xuất nguồn gốc tại các cơ sở chế biến thủy sản xuất khẩu sang thị trường châu Âu.
Công an tỉnh Nghệ An được giao nhiệm vụ đảm bảo an ninh, trật tự trong suốt thời gian đoàn thanh tra EC làm việc tại địa phương. Lực lượng công an cũng tăng cường quản lý ngư dân tại nơi cư trú, cập nhật thông tin chủ tàu, thuyền viên và khu vực hoạt động của tàu cá thông qua cơ sở dữ liệu dân cư quốc gia.
Đối với các xã, phường ven biển, UBND tỉnh yêu cầu chủ động rà soát, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu liên quan đến công tác quản lý tàu cá theo phạm vi quản lý.
Mỗi địa phương phải phân công cán bộ trực tiếp nắm chắc tình hình tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, kiểm soát chặt chẽ việc không để ngư lưới cụ trên các tàu này, đồng thời sẵn sàng cung cấp thông tin khi đoàn thanh tra kiểm tra thực tế.

Việc chuẩn bị cho đợt thanh tra lần thứ 5 của EC không chỉ là hoạt động đối ngoại mà còn là dịp để đánh giá hiệu quả triển khai các giải pháp chống khai thác IUU tại địa phương.
Với tinh thần chủ động, khẩn trương và quyết liệt, Nghệ An đang cùng cả nước nỗ lực thực hiện các khuyến nghị của EC, hướng tới mục tiêu sớm gỡ bỏ “thẻ vàng”, xây dựng nghề cá phát triển bền vững và có trách nhiệm.