Chống khai thác IUU

Phiên tòa giả định đưa pháp luật về IUU đến gần ngư dân

Hải Nam • 17/12/2025 - 18:58

Ngày 17/12, tại xã Núi Thành (TP. Đà Nẵng), BTL Vùng Cảnh sát biển 2 phối hợp với Tòa Phúc thẩm TANDTC tại Đà Nẵng, TAND Khu vực 5 - Đà Nẵng, Viện KSND Khu vực 5 - Đà Nẵng và Báo Công lý tổ chức phiên tòa giả định nhằm tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Hoạt động diễn ra trong bối cảnh cả hệ thống chính trị đang quyết liệt triển khai các giải pháp nhằm sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu đối với thủy sản Việt Nam. Thay vì tuyên truyền theo cách truyền thống, mô hình phiên tòa giả định đã tái hiện sinh động một vụ án điển hình liên quan đến hành vi vi phạm IUU, giúp ngư dân “thấy tận mắt, nghe tận tai” những hậu quả pháp lý và kinh tế phải gánh chịu khi coi thường pháp luật.

Hội đồng xét xử và đại diện Viện kiểm sát thực hiện các trình tự tố tụng trong phiên tòa giả định về hành vi vi phạm quy định chống khai thác IUU.

Tại phiên tòa, các hành vi như tháo gỡ thiết bị giám sát hành trình, tổ chức cho tàu cá và ngư dân xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác thủy sản trái phép được phân tích cụ thể, gắn với các quy định xử lý nghiêm khắc của pháp luật hình sự và pháp luật chuyên ngành.

Thông qua đầy đủ trình tự, thủ tục xét xử với các vai trò quen thuộc như Hội đồng xét xử, đại diện Viện kiểm sát, luật sư, bị cáo…, những quy định pháp luật vốn khô khan trở nên trực quan, dễ hiểu, dễ nhớ đối với người dân.

Toàn cảnh phiên tòa giả định với sự tham gia của các lực lượng chức năng, ngư dân và người dân địa phương, tạo hiệu quả trực quan trong công tác tuyên truyền pháp luật về IUU.

Thông qua diễn biến tại phiên tòa, bà con ngư dân đã được trực tiếp theo dõi quy trình tố tụng, hiểu rõ hơn về các mức hình phạt nghiêm khắc dành cho những hành vi vi phạm IUU, từ đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật khi vươn khơi bám biển.

Phát biểu tại chương trình, Đại tá Doãn Ngọc Triết, Phó Tư lệnh Pháp luật Vùng Cảnh sát biển 2, nhấn mạnh: việc tổ chức phiên tòa giả định là cách làm thiết thực trong công tác tuyên truyền pháp luật về IUU. Ông cho biết, vi phạm IUU không chỉ khiến ngư dân đối mặt với nguy cơ bị xử phạt nặng, mất tàu, mất tư liệu sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín quốc gia, quan hệ đối ngoại và an ninh, trật tự trên biển.

6(1).jpg — Đại biểu đại diện Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2, các cơ quan tư pháp và chính quyền địa phương tham dự phiên tòa giả định.

“Mỗi chuyến ra khơi đúng pháp luật không chỉ giúp bà con bảo vệ sinh kế lâu dài của gia đình mình, mà còn góp phần giữ gìn hình ảnh quốc gia và nỗ lực chung để sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu”, Đại tá Doãn Ngọc Triết nhấn mạnh.

Theo Phó Tư lệnh Pháp luật Vùng Cảnh sát biển 2, nếu tình trạng vi phạm IUU không được chấm dứt triệt để, nguy cơ bị nâng mức cảnh báo lên “thẻ đỏ” sẽ gây thiệt hại rất lớn cho ngành thủy sản, tác động trực tiếp đến đời sống hàng triệu ngư dân ven biển. Vì vậy, việc nâng cao nhận thức, ý thức tự giác chấp hành pháp luật của ngư dân ngay từ cơ sở có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

5(1).jpg — Các đại biểu, lãnh đạo các cơ quan phối hợp tổ chức và đông đảo người dân tham dự phiên tòa giả định tuyên truyền pháp luật về chống khai thác IUU.

Tham dự phiên tòa giả định, nhiều ngư dân xã Núi Thành (TP. Đà Nẵng) cho rằng hình thức tuyên truyền này rất gần gũi, dễ tiếp thu.

Ông Nguyễn Văn Thành, một ngư dân địa phương chia sẻ: “Trước đây chỉ nghe nói vi phạm IUU bị phạt nặng, nhưng chưa hình dung rõ. Nay xem phiên tòa giả định, thấy rõ có thể bị phạt tù, bị tịch thu tàu cá, mất kế sinh nhai nên chúng tôi thật sự thấm thía và tự nhắc nhau phải chấp hành nghiêm quy định khi vươn khơi”.

2(1).jpg — Lãnh đạo Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2, các cơ quan tư pháp và đại diện ngư dân tham gia ký cam kết chấp hành nghiêm pháp luật về chống khai thác IUU.

Còn ông Trần Văn Hà, chủ tàu cá cho rằng việc đưa những tình huống vi phạm cụ thể ra xét xử giả định ngay tại địa phương giúp ngư dân dễ liên hệ với thực tế sản xuất “Những gì diễn ra trong phiên tòa giống hệt những câu chuyện ngoài biển. Xem xong mới thấy vi phạm không chỉ hại mình mà còn ảnh hưởng đến cả ngành thủy sản nước nhà”.

4(1).jpg — Trao quà cho ngư dân có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn xã Núi Thành, thể hiện sự đồng hành, sẻ chia của lực lượng Cảnh sát biển với bà con ngư dân.

Tại buổi tuyên truyền đại diện Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 và các đơn vị phối hợp đã trực tiếp đối thoại, giải đáp cụ thể những thắc mắc của ngư dân về các quy định pháp lý liên quan và tuyên truyền các quy định của pháp luật về chống khai thác IUU cho bà con ngư dân tham gia phiên tòa giả định.

Cấp phát 500 tờ rơi về quy định IUU và 500 sổ tay Luật Cảnh sát biển Việt Nam. Trong khuôn khổ chương trình, đại diện các chủ tàu cá và ngư dân trên địa bàn đã ký cam kết chung tay đẩy lùi vấn nạn khai thác IUU.

3(2).jpg — Trao cờ Tổ quốc và quà tặng cho bà con ngư dân, động viên ngư dân vươn khơi bám biển đúng pháp luật, an toàn và bền vững.

Dịp này, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 đã trao tặng nhiều phần quà thiết thực cho bà con ngư dân có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.

Những phần quà không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ vật chất, mà còn thể hiện sự đồng hành, sẻ chia của lực lượng Cảnh sát biển với ngư dân trong quá trình vươn khơi bám biển đúng pháp luật, an toàn và hiệu quả.

1(2).jpg — Cán bộ Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 trực tiếp phát tài liệu về phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) tại phiên tòa giả định.

Với cách làm trực quan, sinh động, phiên tòa giả định về IUU tại xã Núi Thành được đánh giá là mô hình tuyên truyền pháp luật hiệu quả, góp phần nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật trong cộng đồng ngư dân. Qua đó, từng bước xây dựng nghề cá có trách nhiệm, bền vững, cùng cả nước nỗ lực sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu đối với thủy sản Việt Nam.