Ngành bán lẻ đối mặt áp lực sức mua suy yếu

Trong báo cáo cập nhật công bố vào trung tuần tháng 3/2026, Công ty Chứng khoán MB (MBS) cho rằng giai đoạn 2026–2027 có thể là thời kỳ tương đối khó khăn đối với ngành bán lẻ hàng không thiết yếu.

Theo MBS, ba yếu tố chính đang gây áp lực lên sức mua của thị trường. Thứ nhất, cầu tiêu dùng vẫn duy trì ở mức thấp. Thứ hai, lãi suất cho vay được dự báo có thể tăng trở lại sau giai đoạn nới lỏng. Thứ ba, giá các mặt hàng thiết yếu tiếp tục leo thang. Nguyên nhân đến từ chi phí vận chuyển toàn cầu chưa ổn định và những căng thẳng địa chính trị kéo dài.

Khi thu nhập thực tế bị bào mòn bởi lạm phát, người tiêu dùng thường có xu hướng trì hoãn các khoản mua sắm không cấp thiết. Điều này tác động trực tiếp đến các ngành hàng không thiết yếu.

Trong đó, điện tử tiêu dùng là lĩnh vực chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất. Ngành này vốn phụ thuộc nhiều vào chu kỳ nâng cấp sản phẩm và sức mua của tầng lớp trung lưu.

Một yếu tố khác được MBS lưu ý là nguy cơ khan hiếm nguyên liệu sản xuất điện tử trên thị trường toàn cầu. Nếu tình trạng này kéo dài, giá các sản phẩm điện tử có thể tăng từ 10% đến 30%, tùy từng mặt hàng.

Trong bối cảnh sức mua chưa phục hồi hoàn toàn, việc giá bán tăng có thể khiến nhu cầu tiêu thụ chung của thị trường chỉ duy trì ở mức đi ngang so với cùng kỳ năm trước.

Đây được xem là một trong những thách thức lớn đối với các nhà bán lẻ điện tử trong ngắn hạn.

Bên cạnh các yếu tố kinh tế vĩ mô, hành vi tiêu dùng của người Việt cũng đang có nhiều thay đổi đáng chú ý.

Một trong những xu hướng nổi bật là tiêu dùng có ý thức. Trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, người tiêu dùng ngày càng thận trọng hơn với ngân sách cá nhân. Họ cân nhắc kỹ lưỡng trước mỗi quyết định chi tiêu và thường so sánh giá giữa nhiều kênh bán hàng.

Sự phát triển mạnh của thương mại điện tử càng thúc đẩy xu hướng này. Người tiêu dùng dễ dàng tìm kiếm thông tin sản phẩm, so sánh giá và lựa chọn các chương trình khuyến mãi hấp dẫn.

Không chỉ quan tâm đến giá cả, nhiều người tiêu dùng cũng bắt đầu chú ý hơn đến yếu tố bền vững. Bên cạnh đó, nhu cầu nâng cao trải nghiệm sống cũng đang gia tăng.

Thay vì chỉ tập trung vào các sản phẩm vật chất, nhiều người sẵn sàng chi tiêu nhiều hơn cho du lịch, ẩm thực và các hoạt động giải trí.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, các DN bán lẻ được cho là sẽ phải đẩy mạnh đổi mới sản phẩm và nâng cao trải nghiệm mua sắm.

Việc ứng dụng công nghệ, đặc biệt là dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo, đang trở thành xu hướng quan trọng trong ngành bán lẻ toàn cầu.