Lần đầu đề xuất cơ chế nhà giáo làm việc toàn thời gian sau nghỉ hưu

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định về nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu và nhà giáo thỉnh giảng, nhằm hoàn thiện cơ chế sử dụng đội ngũ nhà giáo trong bối cảnh hiện nay.

Điều kiện, cơ chế hợp đồng với nhà giáo sau nghỉ hưu

Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên có đề xuất quy định riêng đối với nhà giáo làm việc toàn thời gian sau khi nghỉ hưu. Hiện nay, pháp luật mới chỉ quy định về nhà giáo thỉnh giảng, dẫn đến nhiều vướng mắc trong thực tiễn như xác định trách nhiệm pháp lý, phân bổ thời gian làm việc và nhiệm vụ chuyên môn.

Theo dự thảo, nhà giáo hợp đồng toàn thời gian sau khi nghỉ hưu phải đáp ứng các điều kiện về sức khỏe theo quy định đối với người lao động cao tuổi; có trình độ đào tạo phù hợp với vị trí việc làm; có phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp tốt và không trong thời gian bị xử lý kỷ luật.

Về hình thức, hợp đồng được ký theo loại hợp đồng lao động xác định thời hạn, thực hiện theo quy định của Bộ luật Lao động. Việc ký kết, sửa đổi, bổ sung hay chấm dứt hợp đồng cũng tuân thủ quy định hiện hành.

Nguyên tắc thực hiện là tự nguyện, bình đẳng, tận dụng tối đa trí tuệ, kinh nghiệm của nhà giáo sau nghỉ hưu, đồng thời tuân thủ các chuẩn nghề nghiệp. Đáng chú ý, dự thảo không giới hạn độ tuổi tối đa đối với nhà giáo ký hợp đồng toàn thời gian.

Về thời giờ làm việc, nhà giáo sau nghỉ hưu áp dụng tương tự như nhà giáo cơ hữu. Tuy nhiên, đối với người lao động cao tuổi, cơ sở giáo dục có thể thỏa thuận rút ngắn thời gian làm việc hoặc bố trí phù hợp theo quy định của pháp luật lao động.

Quy định rõ tiêu chuẩn, định mức giờ thỉnh giảng

Bên cạnh đó, dự thảo cũng làm rõ tiêu chuẩn đối với nhà giáo thỉnh giảng. Theo đó, nhà giáo thỉnh giảng phải bảo đảm sức khỏe, phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp và không trong thời gian bị xử lý kỷ luật.

Đối với hoạt động giảng dạy các môn học trong hệ thống giáo dục quốc dân, nhà giáo thỉnh giảng phải đáp ứng chuẩn trình độ đào tạo theo quy định. Với các chuyên đề, thực hành, thực tập, yêu cầu về trình độ hoặc kinh nghiệm chuyên môn sẽ do người đứng đầu cơ sở giáo dục quyết định.

Trong các hoạt động như hướng dẫn, chấm đồ án, luận văn, luận án, nhà giáo thỉnh giảng phải đáp ứng chuẩn đào tạo tương ứng và quy chế đào tạo hiện hành.

Về định mức giờ thỉnh giảng, dự thảo quy định tổng số giờ thỉnh giảng trong một năm học không vượt quá tổng định mức giờ giảng dạy, nghiên cứu khoa học và giờ làm thêm của nhà giáo cơ hữu. Đối với người đang làm việc tại cơ quan, doanh nghiệp, tổng thời gian làm việc và thỉnh giảng cũng không được vượt quá giới hạn theo quy định của Bộ luật Lao động.

Việc bổ sung các quy định mới được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch trong quản lý và sử dụng đội ngũ nhà giáo, đặc biệt là nhóm đã nghỉ hưu nhưng vẫn tiếp tục tham gia giảng dạy, đồng thời nâng cao chất lượng đào tạo và hiệu quả quản lý trong lĩnh vực giáo dục.