Không cắt giảm cơ học, lấy chất lượng giáo dục làm đích đến

Báo cáo tại hội nghị cho thấy, đến năm học 2025-2026, mạng lưới trường học trên cả nước cơ bản đã được phủ kín, đáp ứng yêu cầu phổ cập giáo dục. Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông Thái Văn Tài, 100% đơn vị hành chính cấp xã có trường tiểu học, 93,2% số xã có trường trung học cơ sở. Tuy nhiên, khoảng 6,8% số xã - chủ yếu ở vùng sâu, vùng xa, vùng cao, biên giới và hải đảo - vẫn phải tổ chức trường liên xã hoặc trường phổ thông nhiều cấp học do mật độ dân cư thấp và điều kiện địa lý đặc thù.

Hiện, cả nước có 11.559 trường tiểu học với gần 8,9 triệu học sinh và 8.403 trường trung học cơ sở với hơn 6,6 triệu học sinh. Mạng lưới trường, lớp học nhìn chung đáp ứng yêu cầu phổ cập, song thực tế đang tồn tại sự chênh lệch rõ rệt giữa các vùng miền về sĩ số lớp và cơ sở vật chất.

Việc sắp xếp, tổ chức các cơ sở giáo dục được triển khai trên cơ sở các kết luận, kế hoạch và công văn chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Ban Chỉ đạo Trung ương, với nguyên tắc xuyên suốt là giữ nguyên các đơn vị sự nghiệp giáo dục, phân cấp quản lý đối với cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở cho chính quyền cấp xã và hoàn thành sắp xếp các cơ sở giáo dục công lập cấp xã trước ngày 31/12/2025.

Thực hiện chỉ đạo của Trung ương, Bộ GD&ĐT đã ban hành nhiều nghị định, thông tư về phân cấp, phân quyền; đồng thời hướng dẫn, đôn đốc và kiểm tra việc triển khai tại địa phương.

Theo tổng hợp báo cáo của 23/34 tỉnh, thành phố tính đến trưa 18/12/2025, đa số địa phương giữ nguyên các trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông trong năm 2025, đồng thời xây dựng lộ trình sắp xếp sau khi kết thúc năm học 2025–2026.

Nhiều địa phương thống nhất quan điểm: Sắp xếp mạng lưới trường lớp phải thận trọng, có lộ trình, không làm xáo trộn hoạt động dạy học.

Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh, sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục không phải là cắt giảm cơ học, không chạy theo chỉ tiêu giảm trường, giảm điểm trường. Mục tiêu cao nhất là nâng cao chất lượng giáo dục, bảo đảm quyền học tập của học sinh và điều kiện dạy học của giáo viên.

Theo Thứ trưởng Thường trực, những nơi có điểm trường lẻ, quy mô nhỏ, không còn phù hợp thì cần sắp xếp, sáp nhập; ngược lại, những nơi học sinh đông, sĩ số vượt chuẩn phải tính đến phương án chia tách, xây dựng trường mới, bảo đảm an toàn trường học và các nguyên lý giáo dục.

Ba yêu cầu xuyên suốt trong sắp xếp mạng lưới trường lớp là đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên, nhưng phải đủ một cách hợp lý, phù hợp điều kiện thực tiễn từng địa phương.

Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng cũng yêu cầu các địa phương thực hiện nghiêm các quy định về tiêu chuẩn trường lớp, cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên; đồng thời giao Sở GD&ĐT giữ vai trò nòng cốt, phối hợp chặt chẽ với các ngành liên quan, xây dựng lộ trình sắp xếp phù hợp, không làm gián đoạn hoạt động giáo dục. Về phía Bộ, các đơn vị chuyên môn tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy chuẩn trường lớp, sĩ số, đội ngũ giáo viên và tổng hợp nhu cầu đầu tư cơ sở vật chất, làm cơ sở tham mưu bố trí nguồn lực trong thời gian tới.