Từ hơn 300m² đất người dân tự nguyện hiến để mở đường ở Hoành Mô, đến hơn 4,2 tỷ đồng xã hội hóa cho các công trình dân sinh tại Hiệp Hòa, nhiều địa phương ở Quảng Ninh đang cho thấy một chuyển động đáng chú ý: Khi chính quyền gần dân, sức dân cũng được khơi dậy mạnh mẽ.
Những đổi thay từ sự đồng thuận
Những ngày này, tại thôn Đồng Thắng, xã Hoành Mô (Quảng Ninh), nhiều người dân vẫn thường nhắc về con đường mới đang dần thành hình giữa khu dân cư.
Ít ai nghĩ rằng, để có mặt bằng mở rộng tuyến đường và xây dựng sân vui chơi cộng đồng, hàng chục hộ dân nơi đây đã tự nguyện hiến đất cùng nhiều cây cối hoa màu...

Ông Hoàng Văn Nhân, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Đồng Thắng chia sẻ, khi các công trình hoàn thành, diện mạo khu dân cư khang trang hơn, đời sống tinh thần được nâng lên, tình làng nghĩa xóm thêm gắn bó.
Riêng người dân trong thôn đã tự nguyện hiến hơn 300m² đất để mở rộng đường và xây dựng không gian sinh hoạt cộng đồng.
Đó chỉ là một trong nhiều câu chuyện đang diễn ra tại các địa phương ở Quảng Ninh - nơi những đổi thay không bắt đầu từ các khẩu hiệu lớn, mà từ sự đồng thuận của người dân ngay ở cơ sở.
Theo Nghị quyết số 1679/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, sau quá trình sắp xếp, Quảng Ninh còn 54 đơn vị hành chính cấp xã gồm 22 xã, 30 phường và 2 đặc khu.
Đi cùng việc mở rộng không gian phát triển là yêu cầu ngày càng lớn đối với năng lực quản lý, điều hành ở cơ sở.
Địa bàn rộng hơn, dân cư đông hơn, nhu cầu giải quyết thủ tục hành chính, an sinh xã hội và giữ gìn an ninh trật tự cũng lớn hơn trước. Điều đó đòi hỏi cấp ủy, chính quyền địa phương không chỉ thay đổi cách quản lý mà còn phải thay đổi cách đến gần người dân.
Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, nơi nào công khai, minh bạch, phát huy dân chủ và lắng nghe người dân, nơi đó tạo được sự đồng thuận cao và khơi dậy hiệu quả nguồn lực trong nhân dân.
Tại xã Hoành Mô, việc triển khai Kế hoạch số 272/KH-UBND của UBND tỉnh về nâng cao chất lượng đô thị, khu dân cư được xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Hiện địa phương có 13 công trình chỉnh trang đô thị, thiết chế văn hóa - thể thao và không gian cộng đồng với tổng mức đầu tư trên 30 tỷ đồng.
Điều đáng nói là ngay từ khi bắt đầu triển khai, chính quyền địa phương đã trực tiếp xuống từng khu dân cư đối thoại, giải đáp kiến nghị, công khai lộ trình thực hiện để người dân cùng tham gia giám sát.
Chính cách làm ấy đã tạo nên sự đồng thuận thay vì tâm lý e ngại thường thấy ở nhiều dự án dân sinh trước đây.
Khi chính quyền gần dân hơn
Không chỉ ở miền núi, tại nhiều khu vực đô thị, câu chuyện huy động sức dân cũng đang tạo ra những chuyển biến rõ rệt.
Tại phường Hiệp Hòa, ngay sau khi vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, công tác dân vận được xác định là giải pháp then chốt để tạo đồng thuận xã hội trong quá trình phát triển.
Từ phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, hàng loạt phong trào thiết thực đã được triển khai.
Người dân tự nguyện hiến đất phục vụ giải phóng mặt bằng; đóng góp kinh phí lắp đặt thiết bị thể thao, trồng cây xanh, mở rộng không gian sinh hoạt cộng đồng.
Hội Phụ nữ đảm nhận các tuyến đường hoa. Đoàn Thanh niên và Hội Nông dân triển khai 8 tuyến điện chiếu sáng dài hơn 4,2km với 73 bóng điện. Hội Cựu chiến binh thực hiện các tuyến đường cờ kiểu mẫu. Từ sự đồng thuận ấy, nhiều công trình dân sinh như bê tông hóa đường nội đồng, sửa sân thể thao, lắp camera an ninh, cải tạo nhà văn hóa, làm rãnh thoát nước… đã lần lượt được triển khai.
Tổng nguồn lực huy động từ doanh nghiệp, cán bộ, Đảng viên và nhân dân đạt trên 4,2 tỷ đồng.
Điều đáng chú ý là trong bối cảnh khối lượng công việc ở cơ sở ngày càng lớn, nhiều địa phương không né tránh áp lực mà chủ động chuyển sang mô hình chính quyền phục vụ - nơi cán bộ không chỉ giải quyết thủ tục hành chính mà còn trực tiếp đồng hành, tháo gỡ khó khăn cho người dân.
Một thay đổi đáng chú ý khác tại Quảng Ninh là việc đẩy mạnh chuyển đổi số ngay từ cấp cơ sở. Hiện nay, 100% thủ tục hành chính đã được công khai trên Cổng dịch vụ công quốc gia; hệ thống giải quyết thủ tục hành chính được vận hành thống nhất trên toàn tỉnh.
Trung tâm giám sát, điều hành thông minh (IOC) cùng hệ thống đánh giá nhiệm vụ theo thời gian thực giúp nâng cao tính minh bạch, siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính.

Phong trào “Bình dân học vụ số” cũng được triển khai sâu rộng với tổ công nghệ số cộng đồng tại 100% thôn, bản, khu phố.
Đáng chú ý, mô hình “Mỗi thanh niên hỗ trợ một người dân” đã góp phần phổ cập kỹ năng số cho hơn 190.000 hộ gia đình, từng bước thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng miền.
Thực tế từ nhiều địa phương ở Quảng Ninh cho thấy, điều quan trọng nhất không nằm ở việc thay đổi địa giới hay tinh gọn bộ máy, mà là cách chính quyền khơi dậy được sự đồng thuận trong nhân dân.