Bộ Công an đề xuất bổ sung các biện pháp cưỡng chế như tạm dừng đăng kiểm, đăng ký xe, cấp giấy phép lái xe đối với người chưa chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính.
Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ thẩm định dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) do Bộ Công an chủ trì xây dựng, trong đó đề xuất nhiều biện pháp cưỡng chế mới đối với cá nhân, tổ chức vi phạm.
Bổ sung loạt biện pháp cưỡng chế mới
Theo quy định hiện hành, cá nhân, tổ chức bị xử phạt vi phạm hành chính phải chấp hành quyết định xử phạt trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định, trừ trường hợp được gia hạn. Nếu không tự nguyện chấp hành, các đối tượng này sẽ bị cưỡng chế thi hành bằng các biện pháp như khấu trừ thu nhập, trích tiền từ tài khoản hoặc kê biên tài sản để bán đấu giá.

Tại dự thảo, thời hạn nộp phạt vẫn được giữ nguyên. Tuy nhiên, cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung thêm một số biện pháp cưỡng chế mới nhằm tăng tính răn đe và bảo đảm hiệu lực thi hành pháp luật.
Cụ thể, dự thảo đề xuất áp dụng biện pháp tạm ngừng xuất cảnh đối với cá nhân, người đứng đầu tổ chức chưa chấp hành xong quyết định xử phạt. Đồng thời, có thể áp dụng biện pháp niêm phong trụ sở, cơ sở sản xuất, kinh doanh; yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình vi phạm.
Ngoài ra, dự thảo còn đề xuất tạm dừng đăng kiểm, đăng ký phương tiện và cấp giấy phép lái xe đối với cá nhân, tổ chức chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp phạt.
Cân nhắc tác động đến quyền công dân, yêu cầu quy định minh bạch
Lý giải về đề xuất tạm ngừng xuất cảnh, Bộ Công an cho biết thực tế có nhiều trường hợp lợi dụng việc ra nước ngoài để né tránh nghĩa vụ nộp phạt, gây khó khăn cho công tác thi hành và thu hồi tiền xử phạt. Do đó, việc bổ sung biện pháp này nhằm ngăn chặn hành vi trốn tránh và bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.
Đối với các biện pháp như niêm phong cơ sở hoặc ngừng cung cấp điện, nước, cơ quan soạn thảo cho rằng đây là những biện pháp tạo áp lực trực tiếp, buộc tổ chức, cá nhân vi phạm phải nhanh chóng chấp hành quyết định xử phạt để khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Trong khi đó, việc tạm dừng đăng ký phương tiện, đăng kiểm hoặc cấp giấy phép lái xe được kỳ vọng sẽ gắn trách nhiệm chấp hành quyết định xử phạt với quyền tham gia giao thông, góp phần phòng ngừa vi phạm tái diễn.
Tuy nhiên, trong quá trình thẩm định, một số ý kiến đề nghị cần cân nhắc kỹ lưỡng các biện pháp cưỡng chế mới, do xử lý vi phạm hành chính không phải là xử lý hình sự, đồng thời phải bảo đảm tính giáo dục, phù hợp với bản chất của vi phạm.
Các ý kiến cũng lưu ý những biện pháp như tạm ngừng xuất cảnh có thể tác động đến quyền tự do đi lại của công dân, trong khi việc ngừng cung cấp điện, nước hoặc niêm phong cơ sở có thể ảnh hưởng đến quyền sở hữu và hoạt động kinh doanh.
Bộ Công an cho biết, việc bổ sung các biện pháp cưỡng chế chỉ áp dụng đối với trường hợp cố tình không chấp hành quyết định xử phạt. Đồng thời, dự thảo luật sẽ quy định rõ ràng, minh bạch về điều kiện, thẩm quyền, trình tự, thủ tục và phạm vi áp dụng nhằm bảo đảm quyền con người, quyền công dân theo quy định của pháp luật.