Chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 12

Đưa người bị tai nạn giao thông đi cấp cứu được hỗ trợ đến 5 triệu đồng

Từ ngày 15/12, người đưa nạn nhân tai nạn giao thông đi cấp cứu có thể được hỗ trợ tối đa 5 triệu đồng. Trường hợp nạn nhân bị thương tích trên 81% sẽ được hỗ trợ lên tới 100 triệu đồng để tái hòa nhập. Đây là các chính sách mới trong Nghị định 279/2025 về Quỹ giảm thiểu thiệt hại tai nạn giao thông đường bộ.

Quỹ RADRF là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách, do Bộ Công an quản lý, nhằm huy động nguồn lực xã hội hỗ trợ nạn nhân và người tham gia cứu giúp trong các vụ tai nạn giao thông đường bộ. Quỹ chi cho nạn nhân bị thương, thân nhân người tử nạn, tổ chức/cá nhân tham gia đưa người đi cấp cứu và các hoạt động tuyên truyền. Bộ trưởng Công an sẽ quyết định mức chi cụ thể theo từng vụ việc, nhưng tối đa không quá 10 triệu đồng với tổ chức và 5 triệu đồng với cá nhân tham gia cứu nạn.

Tăng mức phạt hành vi bạo lực gia đình đến 20 triệu đồng

Từ ngày 15/12, Nghị định 282/2025 quy định mức phạt cao hơn đối với hành vi bạo lực gia đình. Hành vi đe dọa xâm hại sức khỏe, tính mạng thành viên gia đình bị phạt 2-5 triệu đồng. Mức phạt 5-10 triệu đồng áp dụng cho hành vi đánh đập hoặc cố ý gây hại nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Các hành vi hành hạ, ngược đãi, bắt nhịn ăn, nhịn uống, ép chịu rét, hạn chế vệ sinh cá nhân hoặc sử dụng công cụ gây thương tích sẽ bị phạt 10-20 triệu đồng. Người có hành vi bạo lực nhưng không đưa nạn nhân đi cấp cứu kịp thời cũng có thể bị phạt đến 20 triệu đồng. Ngoài tiền phạt, người vi phạm còn có thể bị buộc xin lỗi công khai và chi trả toàn bộ chi phí điều trị.

Để thú nuôi gây thương tích cho người khác có thể bị phạt 3 triệu đồng

Nghị định 282/2025 cũng quy định phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500 nghìn đến 1 triệu đồng đối với các hành vi như: thả rông động vật nuôi trong đô thị hoặc nơi công cộng; phạt 2-3 triệu đồng đối với hành vi để vật nuôi gây thương tích hoặc gây thiệt hại tài sản của người khác. Đây cũng là mức phạt cho hành vi sử dụng rượu, bia gây mất trật tự công cộng hoặc phun sơn, dán hình ảnh lên tường, cột điện, khu dân cư.

Mức 3-4 triệu đồng áp dụng cho hành vi gọi điện thoại đến các số khẩn cấp như 111, 113, 114, 115 để quấy rối; hoặc thiết kế, sửa chữa thiết bị tàu bay không đúng hồ sơ, quy định. Mức 4-6 triệu đồng áp dụng khi cất giấu công cụ sát thương để gây rối hoặc ném chất thải, hóa chất, gạch đá vào tài sản, nhà cửa, trụ sở cơ quan.

Các hành vi cố ý gây thương tích nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, quấy rối tình dục nơi công cộng hoặc dâm ô với người dưới 16 tuổi sẽ bị phạt 6-8 triệu đồng.

Đánh lô, đề bị phạt đến 500.000 đồng, tổ chức đánh bạc phạt đến 20 triệu đồng

Theo Nghị định 282/2025, hành vi mua số lô, số đề bị phạt 200.000-500.000 đồng. Các hình thức đánh bạc như xóc đĩa, tá lả, tổ tôm, tiến lên, đá gà, tài xỉu... nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự bị phạt 1-2 triệu đồng.

Mức phạt 2-5 triệu đồng áp dụng đối với bán số đề, cầm đồ, cho vay trái phép tại các điểm đánh bạc hoặc giúp sức, che giấu hoạt động đánh bạc. Người rủ rê, lôi kéo, tụ tập người đánh bạc hoặc sử dụng nhà, phương tiện cá nhân để chứa chấp đánh bạc bị phạt 5-10 triệu đồng.

Chủ lô, đề nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự sẽ bị phạt 10-20 triệu đồng. Ngoài ra, tang vật có thể bị tịch thu và người vi phạm buộc nộp lại lợi bất hợp pháp.

Tiêu chí xác định thôn, xã, tỉnh vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Chính phủ ban hành Nghị định số 272/2025/NĐ-CP ngày 16/10/2025 về phân định vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030. Trong đó, Nghị định quy định rõ tiêu chí xác định thôn, xã, tỉnh vùng đồng bào dân tộc thiểu số như sau:

Thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số là thôn có từ 15% người dân tộc thiểu số trở lên sinh sống ổn định thành cộng đồng.

Xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số là xã đáp ứng ít nhất 1 trong 2 tiêu chí sau đây có từ 15% người dân tộc thiểu số trở lên sinh sống ổn định; có từ 4.500 người dân tộc thiểu số trở lên sinh sống ổn định.

Tỉnh vùng đồng bào dân tộc thiểu số là tỉnh đáp ứng ít nhất 1 trong 2 tiêu chí sau đây: có từ 15% người dân tộc thiểu số trở lên sinh sống ổn định; có từ 2/3 số xã trở lên là xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Nghị định trên có hiệu lực từ ngày 1/12/2025.

Xây dựng công trình gây ô nhiễm nguồn nước bị phạt đến 180 triệu đồng

Nghị định 290/2025 có hiệu lực từ 25/12 quy định mức xử phạt nặng đối với vi phạm trong lĩnh vực tài nguyên nước. Hành nghề khoan nước dưới đất không đúng quy mô bị phạt 20-30 triệu đồng; khoan nước không có giấy phép bị phạt từ 10 đến 60 triệu đồng tùy kích thước công trình.

Mức phạt 50-60 triệu đồng áp dụng với hành vi khoan, đào, xây dựng công trình trong hành lang bảo vệ nguồn nước gây sạt lở, ảnh hưởng dòng chảy. Việc mở rộng quy mô bệnh viện, nghĩa trang, cơ sở xử lý chất thải nguy hại trong phạm vi hành lang bảo vệ nguồn nước cũng bị xử phạt tương tự.

Trường hợp xây dựng mới bệnh viện, nghĩa trang, bãi chôn lấp chất thải hoặc cơ sở sản xuất có chất thải nguy hại trong khu vực bảo vệ nguồn nước, mức phạt lên tới 150-180 triệu đồng. Người vi phạm buộc phải phá dỡ công trình sai phạm và thực hiện biện pháp khắc phục ô nhiễm.