Để tháo gỡ những vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng, nhiều địa phương ở Thanh Hóa đã đổi mới phương thức tuyên truyền, vận động theo hướng bám sát cơ sở, trực tiếp đối thoại, giải thích chính sách đến từng hộ dân. Cách làm này đang từng bước tạo sự đồng thuận, góp phần đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm trên địa bàn.
Lấy sự đồng thuận của người dân làm nền tảng
Dự án đường nối cao tốc Bắc - Nam với Quốc lộ 1A đến Cảng Nghi Sơn có tổng mức đầu tư sau điều chỉnh 1.345 tỷ đồng, là công trình hạ tầng giao thông trọng điểm, góp phần tăng cường kết nối, thúc đẩy giao thương và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội của khu vực.

Để bảo đảm tiến độ triển khai dự án, trong hai ngày 6 và 7/9, lãnh đạo chủ chốt phường Tân Dân cùng các tổ công tác và lực lượng chức năng đã trực tiếp xuống địa bàn, đến từng hộ dân thuộc diện thu hồi đất, giải phóng mặt bằng để tuyên truyền, vận động, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng và tháo gỡ những vướng mắc phát sinh.
Không tuyên truyền chung chung, các tổ công tác tập trung phân loại từng trường hợp: hộ đã đồng thuận nhưng chưa hoàn tất bàn giao và hộ còn băn khoăn về phương án bồi thường, hỗ trợ. Những tâm tư, kiến nghị được lắng nghe, trao đổi và giải đáp trên cơ sở quy định pháp luật.

Người dân được thông tin cụ thể về mục tiêu, ý nghĩa của dự án; các quy định liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng. Với những hộ đã hiểu rõ chính sách, các tổ công tác tiếp tục vận động hoàn tất việc nhận tiền và bàn giao mặt bằng.
Cùng với vận động, phường Tân Dân chỉ đạo các lực lượng liên quan hỗ trợ người dân tháo dỡ công trình, di chuyển tài sản, vật kiến trúc, cây cối và các vật dụng trên phần diện tích đất thu hồi, tạo điều kiện để các hộ sớm hoàn thành bàn giao mặt bằng cho nhà thầu.

Cách làm này cho thấy tinh thần cán bộ bám cơ sở, sát dân, lấy kết quả thực tế làm thước đo, từng bước tạo chuyển biến trong công tác giải phóng mặt bằng.
Bám cơ sở, sát người dân
Tại xã Luận Thành, công tác giải phóng mặt bằng Cụm công nghiệp Khe Hạ cũng đang được tập trung thực hiện. Cụm công nghiệp Khe Hạ được thành lập theo Quyết định số 2383 của UBND tỉnh Thanh Hóa năm 2022, diện tích 49,2 ha, tổng mức đầu tư 360 tỷ đồng, do Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật Trường Sơn làm chủ đầu tư hạ tầng.

Dự án định hướng thu hút các ngành may mặc, chế biến thực phẩm, chế biến gỗ, sản xuất vật liệu xây dựng, chế biến nông - lâm sản, chế tác đá mỹ nghệ... Khi đi vào hoạt động, dự án được kỳ vọng mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư, tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân.
Với phương châm "gần dân, sát dân, lắng nghe dân, giải thích để dân hiểu, vận động để dân đồng thuận", Chủ tịch UBND xã Ngô Văn Tường cùng các thành viên đoàn công tác đã trực tiếp đến từng hộ dân thuộc diện thu hồi đất để đối thoại, tuyên truyền và giải đáp những băn khoăn liên quan đến chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.
Trong quá trình đối thoại, địa phương tập trung làm rõ cơ sở pháp lý của việc thu hồi đất. Theo đó, Cụm công nghiệp Khe Hạ thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất theo quy định của Luật Đất đai để thực hiện dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; không phải dự án mà nhà đầu tư tự thỏa thuận nhận chuyển nhượng hoặc nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất với từng hộ dân.

Do đó, các hộ có đất nằm trong phạm vi thu hồi cần thực hiện quyền và nghĩa vụ theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật; nghiên cứu kỹ phương án bồi thường, hỗ trợ và trao đổi với chính quyền, cơ quan chuyên môn khi có nội dung chưa rõ.
Đến nay, 3 hộ đã đồng thuận, nhận tiền bồi thường; trong giai đoạn 1 còn 34 hộ chưa nhận tiền. Xã Luận Thành tiếp tục xác định tuyên truyền, vận động, đối thoại và giải thích chính sách là giải pháp ưu tiên.
Đồng thuận để hướng tới mục tiêu phát triển
Chính quyền địa phương khẳng định, tuyên truyền không nhằm gây áp lực với nhân dân, mà để người dân hiểu đúng chủ trương, chính sách, pháp luật, nắm rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình, từ đó tự nguyện đồng thuận thực hiện.
Các địa phương cũng đề nghị người dân không nghe theo thông tin chưa được kiểm chứng, không tự ý thay đổi hiện trạng đất đai, dịch chuyển tài sản hoặc có hành vi cản trở quá trình kiểm kê, bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Trong trường hợp các chính sách, trình tự, thủ tục thu hồi đất đã được thực hiện đúng quy định nhưng người có đất bị thu hồi vẫn không chấp hành, cơ quan có thẩm quyền sẽ thực hiện các bước tiếp theo theo pháp luật, trong đó có thể bao gồm cưỡng chế khi đủ điều kiện.
Mục tiêu cao nhất vẫn là vận động để dân hiểu, đồng thuận, tự giác chấp hành, hạn chế phát sinh các biện pháp hành chính bắt buộc.
Thực tế tại phường Tân Dân và xã Luận Thành cho thấy, khi cán bộ thực sự bám cơ sở, sát dân, kiên trì đối thoại và giải quyết từng vướng mắc, sự đồng thuận của nhân dân từng bước được củng cố.
Một dự án muốn triển khai thuận lợi cần có mặt bằng; một địa phương muốn phát triển bền vững cần sự đồng thuận của nhân dân. Vì vậy, làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân chính là nền tảng để các dự án sớm được triển khai, góp phần nâng cao năng lực kết nối, thu hút đầu tư, tạo việc làm và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.