Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Quảng làm việc với TAND 2 cấp tỉnh Thanh Hóa

Hoàn thành sắp xếp bộ máy, thành lập 13 Tòa án khu vực

Phó Chánh án TAND tỉnh Thanh Hóa, Ngô Thị Hà báo cáo với Đoàn công tác, sau một năm triển khai mô hình Tòa án 3 cấp theo chủ trương đổi mới tổ chức bộ máy của Đảng, Nhà nước và TANDTC, hệ thống TAND 2 cấp tỉnh Thanh Hóa đã từng bước ổn định tổ chức, bảo đảm hoạt động thông suốt, đồng thời đạt nhiều kết quả tích cực trong công tác giải quyết, xét xử các loại vụ việc.

Thanh Hóa là địa phương có diện tích rộng, dân số đông, số lượng vụ việc phát sinh hằng năm thuộc nhóm cao của cả nước.

Trong bối cảnh vừa thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, vừa đảm bảo nhiệm vụ chuyên môn, ngành Tòa án địa phương đã nhanh chóng kiện toàn tổ chức, ổn định đội ngũ cán bộ, công chức và duy trì hoạt động xét xử liên tục.

Theo mô hình mới, 26 TAND cấp huyện trước đây được tổ chức lại thành 13 TAND khu vực. Hiện hệ thống TAND 2 cấp tỉnh Thanh Hóa gồm TAND tỉnh và 13 TAND khu vực.

Song song với việc sắp xếp bộ máy, Đảng bộ TAND tỉnh cũng được kiện toàn phù hợp với mô hình tổ chức mới. Hiện Đảng bộ có 20 chi bộ trực thuộc với 323 đảng viên, Ban Chấp hành gồm 13 đồng chí.

Công tác cán bộ được triển khai đồng bộ thông qua rà soát vị trí việc làm, điều động, biệt phái và tăng cường thẩm phán, thư ký cho những đơn vị có khối lượng công việc lớn, bảo đảm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn chuyển đổi.

Theo báo cáo, từ ngày 1/7/2025 đến ngày 31/5/2026, TAND 2 cấp tỉnh Thanh Hóa đã thụ lý 15.572 vụ, việc các loại, tăng 7% so với cùng kỳ năm trước.

Trong số này, ngành Tòa án đã giải quyết 11.864 vụ, việc, đạt tỷ lệ 76,2%, tăng 6,3% so với cùng kỳ. Đặc biệt, nhiều vụ án phức tạp, kéo dài nhiều năm đã được tập trung rà soát và giải quyết, trong đó có 21 vụ án dân sự, hôn nhân và gia đình tồn đọng từ các năm trước.

Đối với các vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo, Tòa án hai cấp đã thụ lý 4 vụ với 14 bị cáo; giải quyết xong 3 vụ, còn 1 vụ với 11 bị cáo dự kiến đưa ra xét xử trong tháng 6/2026.

Chất lượng xét xử tiếp tục được nâng lên khi tỷ lệ bản án, quyết định bị hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan của thẩm phán chỉ còn 0,44%, thấp hơn so với mức 0,52% của cùng kỳ trước khi thực hiện sắp xếp.

Đẩy mạnh chuyển đổi số, số hóa hơn 12.000 hồ sơ

Chuyển đổi số được xác định là một trong những nhiệm vụ đột phá của ngành Tòa án tỉnh Thanh Hóa trong giai đoạn mới. Đến nay, TAND 2 cấp đã số hóa 12.398 hồ sơ vụ việc đưa vào hệ thống lưu trữ điện tử dùng chung. Riêng đợt cao điểm 90 ngày đêm về số hóa án hôn nhân gia đình đã hoàn thành 100% kế hoạch, xử lý toàn bộ 59.279 hồ sơ ly hôn tồn lưu.

Công tác kết nối dữ liệu quốc gia cũng đạt nhiều kết quả tích cực với 8.677 vụ việc được đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đồng thời cập nhật thông tin thi hành án đối với hơn 1.000 bị án.

Hạ tầng xét xử trực tuyến tiếp tục được đầu tư đồng bộ với 15 phòng xét xử trực tuyến đang vận hành ổn định, gồm 13 phòng tại các Tòa án khu vực và 2 phòng tại Tòa án tỉnh. Trong kỳ, toàn ngành đã tổ chức thành công 56 phiên tòa trực tuyến và 163 phiên tòa rút kinh nghiệm trực tuyến.

Đáng chú ý, 100% thẩm phán của ngành Tòa án tỉnh Thanh Hóa thường xuyên sử dụng phần mềm Trợ lý ảo phục vụ công tác chuyên môn với hơn 69.000 lượt tra cứu, trao đổi nghiệp vụ pháp lý.

Trong công tác tiếp công dân, các đơn vị đã tổ chức 331 lượt tiếp dân định kỳ và tiếp dân của người đứng đầu. Tổng số đơn thư khiếu nại, tố cáo tiếp nhận trong kỳ là 165 đơn, trong đó đã giải quyết 164 đơn, đạt tỷ lệ gần 100%, không để phát sinh điểm nóng hoặc khiếu kiện kéo dài ảnh hưởng đến an ninh trật tự địa phương.

Đối với tài sản công sau sắp xếp tổ chức bộ máy, toàn tỉnh có 19 trụ sở Tòa án cấp huyện dôi dư. Đến nay đã xử lý xong 2 trụ sở bằng hình thức bàn giao cho địa phương quản lý, sử dụng; 17 trụ sở còn lại đang được xây dựng phương án xử lý theo quy định.

Sau khi thực hiện mô hình Tòa án 3 cấp, thẩm quyền của các Tòa án khu vực được mở rộng đáng kể. Để hỗ trợ các đơn vị cơ sở, Tòa án nhân dân tỉnh Thanh Hóa đã thành lập 4 tổ hỗ trợ nghiệp vụ theo các lĩnh vực hình sự, dân sự, hành chính và chuyển đổi số.

Các tổ công tác đã thường xuyên hướng dẫn, giải đáp khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình giải quyết các vụ án phức tạp, góp phần nâng cao chất lượng xét xử, bảo đảm áp dụng pháp luật thống nhất trong toàn hệ thống.

Tại buổi làm việc, các Phó Chánh án TAND tỉnh, Chánh án TAND khu vực đã báo cáo với Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Quảng và Đoàn công tác về những khó khăn như cơ sở vật chất tại một số đơn vị miền núi còn thiếu đồng bộ, hạ tầng công nghệ thông tin chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi khối lượng công việc ngày càng tăng và một số đơn vị còn thiếu thẩm phán, thư ký.

Trong 6 tháng cuối năm 2026, TAND 2 cấp tỉnh Thanh Hóa sẽ tiếp tục đẩy nhanh tiến độ giải quyết án, nâng cao chất lượng xét xử, đẩy mạnh chuyển đổi số, hoàn thiện mô hình Tòa án điện tử và tăng cường kỷ luật, kỷ cương công vụ nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới.

Sau một năm vận hành mô hình Tòa án 3 cấp gắn với chính quyền địa phương 2 cấp, những kết quả đạt được cho thấy ngành Tòa án Thanh Hóa đang từng bước thích ứng với yêu cầu đổi mới tổ chức bộ máy, đồng thời duy trì hiệu quả hoạt động xét xử, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật.

Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc, Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Quảng đã giải đáp những vướng mắc về biên chế, đổi mới sáng tạo, ứng dụng chuyển đổi số để nâng cao năng lực thẩm phán cho phù hợp với tình hình mới. Bản thân thẩm phán, thư ký phải trực tiếp sử dụng thành thạo các phần mềm chuyển đổi số chứ không phải thuê, nhờ người làm thay, làm hộ.

Chánh án TANDTC yêu cầu TAND tỉnh Thanh Hóa giữ vững sự đoàn kết, thống nhất trong tập thể lãnh đạo, đồng thời quán triệt nghiêm túc tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị về biên chế, không tăng thêm biên chế mà phải sắp xếp, cơ cấu lại đội ngũ hiện có để hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Tăng cường phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương, tập trung tháo gỡ các vướng mắc pháp lý, đặc biệt là các bản án tồn đọng liên quan đến đất đai, tài sản để khơi thông nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Chánh án giao cho các đơn vị nghiên cứu, giải quyết các đề nghị của TAND Thanh Hóa.

Trước đó, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án TANDTC Nguyễn Văn Quảng cùng đoàn công tác đã trồng cây và chụp ảnh lưu niệm với lãnh đạo, cán bộ TAND tỉnh Thanh Hóa.