Cảnh báo gia tăng các ca bệnh Whitmore tại nhiều địa phương

Thảo Nguyên | 21/11/2020, 15:22

Giai đoạn mưa bão gần đây, đã xuất hiện nhiều ca bệnh Whitmore. Đây là bệnh nguy hiểm, có thể rất nhanh gây tử vong.

PGS.TS Đỗ Duy Cường - Giám đốc Trung tâm Bệnh Nhiệt đới, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, từ đầu năm đến nay trung tâm đã điều trị cho khoảng 30 bệnh nhân Whitmore, trong đó riêng từ đầu tháng 11 đến nay có 6 bệnh nhân.

Hiện vẫn còn 3 trường hợp mắc bệnh Whitmore đang điều trị tại đây, đến từ các tỉnh Sơn La, Nghệ An và Hà Tĩnh. Cả 3 đều trên 50 tuổi và có tiền sử bị bệnh đái tháo đường, sưng đau khớp gối, nhiễm trùng nặng, có bệnh nhân bị áp xe phổi...

Đáng lưu ý, do có biểu hiện lâm sàng đa dạng nên bệnh Whitmore rất dễ chẩn đoán nhầm sang bệnh khác khiến việc điều trị không hiệu quả.

bmai.jpg
Một ca bệnh mắc Whitmore đang điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai.

Điển hình như trường hợp bệnh nhân Trần Văn T. (67 tuổi, ở Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh). Bệnh nhân làm nghề nông, thường xuyên chăn nuôi, lội nước, ao hồ... 1 tháng trước, bệnh nhân sốt kèm sưng đau khớp gối phải.

Trước khi vào viện 1 tuần, bệnh nhân T. xuất hiện sưng đau khớp gối tăng, sốt cao 39-40 độ C. Bệnh nhân nhập bệnh viện huyện 2 ngày điều trị không đỡ sốt, chuyển Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh, được chọc dịch khớp gối phải, ra dịch vàng đục. Các bác sĩ chẩn đoán theo dõi nhiễm khuẩn huyết/viêm phổi/viêm mủ gối, điều trị 3 ngày không đỡ sốt, bệnh nhân được chuyển đến Khoa Cơ xương khớp (Bệnh viện Bạch Mai) ngày 6/11.

Kết quả cấy máu và cấy dịch mủ gối ra vi khuẩn B.pseudomallei, bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm Bệnh nhiệt đới để điều trị theo phác đồ của bệnh Whitmore.

Hay trường hợp bệnh nhân Phạm Đức L. (ở Hưng Nguyên, Nghệ An), trước khi vào viện khoảng 25 ngày, bệnh nhân xuất hiện triệu chứng ho khan, ho húng hắng kèm sốt cao 39-40 độ C, rét run, mệt nhiều, ăn uống kém... 

Bệnh nhân được đưa tới Bệnh viện TP Vinh (Nghệ An) và được chẩn đoán viêm phổi trên nền bệnh nhân đái tháo đường tuýp 2, nghi ngờ ung thư phổi. Sau khi hết sốt được 2 ngày, bệnh nhân ra viện và 3 ngày sau lại xuất hiện sốt lại kèm ho đờm xanh, vàng, khó thở nhẹ. Bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm Hô hấp, Bệnh viện Bạch Mai, được cấy máu ngày 13/11 và cũng cho ra vi khuẩn gây bệnh Whitmore.

Trường hợp thứ 3 là bệnh nhân Mè Văn C. (56 tuổi, Bắc Yên, Sơn La). Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp nhiều năm điều trị không thường xuyên và đái tháo đường nhiều năm điều trị không rõ loại.

Trước khi vào viện khoảng 3 tuần, bệnh nhân C. xuất hiện sưng nóng đỏ khớp gối phải, hạn chế vận động. Ba ngày sau, bệnh nhân xuất hiện sốt cao 39-40 độ C, sốt nóng kèm rét run, ngày 2-3 cơn. Bệnh nhân được điều trị tại Bệnh viện đa khoa Thảo Nguyên 10 ngày thì cắt sốt, khớp gối phải bớt sưng nóng đỏ. Tuy nhiên, sau 5 ngày ra viện, bệnh nhân lại sốt cao kèm sưng đau khớp gối tăng dần, không đi lại được.

Bệnh nhân được chuyển đến Khoa Cơ xương khớp (Bệnh viện Bạch Mai) với chẩn đoán viêm khớp do vi khuẩn tụ cầu. Sau vài ngày điều trị, kết quả cấy máu ra vi khuẩn Whitmore và được chuyển đến Trung tâm Bệnh Nhiệt đới.

Sau đợt lũ lịch sử, trong hơn 1 tháng qua, Bệnh viện Trung ương Huế cũng tiếp nhận gần 30 bệnh nhân Whitmore trong khi 9 tháng đầu năm, bệnh viện này chỉ tiếp nhận 11 ca. Đây cũng là căn bệnh khiến chủ tịch xã Bắc Trạch, huyện Bố Trạch, Quảng Bình tử vong khi cứu hộ người dân trong bão lũ.

Theo PGS Cường, Whitmore là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây nên. Vi khuẩn này có trong đất và đường lây nhiễm chủ yếu do vùng da tổn thương tiếp xúc với đất nhiễm khuẩn hoặc hít phải các hạt bụi đất chứa vi khuẩn này.

Bệnh được phát hiện ở Việt Nam từ những năm 50 của thế kỷ trước và lưu hành lẻ tẻ tại một số tỉnh phía Nam. Gần đây các ca bệnh được báo cáo có xu hướng gia tăng, cao điểm của các ca bệnh thường xảy ra vào mùa mưa lũ, tập trung từ tháng 9-11.

Bệnh có biểu hiện lâm sàng rất đa dạng, bao gồm sốt, với các kiểu như sốt cơn hoặc sốt kèm theo lạnh run, sốt kéo dài, suy hô hấp, loét da, viêm đường tiết niệu, viêm phổi, áp xe ở gan, lách, nhiễm trùng huyết, suy đa phủ tạng... Bệnh khó chẩn đoán và có tỷ lệ tử vong cao, có thể tới 40% do biến chứng viêm phổi nặng, nhiễm trùng huyết và sốc nhiễm trùng.

Với những người có bệnh nền như đái tháo đường, bệnh gan, thận, phổi mạn tính, suy giảm miễn dịch... có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.

Cách chẩn đoán xác định là nuôi cấy máu và các dịch ổ áp xe. Khi mắc Whitmore, bệnh nhân cần điều trị bằng kháng sinh đặc hiệu Ceftazidime hoặc Carbapenem đường tĩnh mạch, thời gian tấn công 2-4 tuần, sau đó duy trì giai đoạn duy trì Biseptol kéo dài 3-6 tháng.

Hiện chưa có vắc xin phòng bệnh. Các biện pháp phòng bệnh chủ yếu là đảm bảo vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường, sử dụng bảo hộ lao động khi làm việc có tiếp xúc với đất, bùn, nước bị nhiễm khuẩn hoặc trong môi trường không đảm bảo vệ sinh, vệ sinh diệt khuẩn vết rách da, trầy xước hoặc bỏng bị nhiễm bẩn và thực hiện ăn chín uống sôi...

Để phòng tránh nguy bùng phát dịch bệnh Whitmore tại các tỉnh miền Trung, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) ban hành Công văn số 1012/DP-DT gửi 9 tỉnh/thành phố: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định về việc triển khai công tác phòng chống dịch bệnh.

Theo đó, các tỉnh/thành phố cần tăng cường giám sát chặt chẽ tình hình bệnh Whitmore, phát hiện sớm các trường hợp mắc mới; thực hiện lấy mẫu xét nghiệm các trường hợp nghi ngờ và các đối tượng nguy cơ cao để phát hiện sớm các trường hợp mắc và xử lý điều trị trên địa bàn, đặc biệt là tại các vùng nguy cơ cao, đã có bệnh nhân mắc bệnh Melioidosis. Tổ chức thu dung, cấp cứu bệnh nhân, điều trị tích cực để hạn chế mức thấp nhất các trường hợp tử vong do bệnh Melioidosis.

Chỉ đạo các đơn vị y tế tổ chức điều tra, phân tích về dịch tễ các trường hợp mắc bệnh Melioidosis, phân tích nguy cơ và các biện pháp phòng chống bệnh Melioidosis.

Phối hợp với cơ quan truyền thông đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền về nguy cơ mắc và các biện pháp phòng chống bệnh Melioidosis để người dân hiểu và chủ động thực hiện các biện pháp phòng chống; đưa các trường hợp nghi ngờ bị mắc bệnh đến ngay các cơ sở y tế để được khám và điều trị, đặc biệt chú ý đối với các đối tượng nguy cơ cao mắc bệnh Melioidosis.

Chỉ đạo các đơn vị y tế thực hiện báo cáo dịch bệnh theo quy định và tổng hợp báo cáo gửi về Bộ Y tế (Cục Y tế dự phòng).

Bài liên quan
Nam thanh niên mắc bệnh Whitmore đã thoát khỏi lưỡi hái tử thần
Sau hơn 1 tháng điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai, anh Cao Văn Thêm (25 tuổi, ở Sầm Sơn, Thanh Hóa) – người mắc căn bệnh Whitmore đã may mắn thoát khỏi lưỡi hái tử thần.

(0) Bình luận
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO
Cảnh báo gia tăng các ca bệnh Whitmore tại nhiều địa phương