Những năm gần đây, cùng với tiến trình cải cách tư pháp, hệ thống TAND tiếp tục được kiện toàn, từng bước nâng cao chất lượng hoạt động và hiệu quả xét xử. Tại Nghệ An, TAND khu vực 7 nổi lên như một điểm sáng với nhiều chuyển biến rõ nét, đặc biệt sau quá trình tổ chức lại bộ máy từ hai đơn vị TAND huyện Đô Lương và TAND huyện Tân Kỳ trước đây.
Sự thay đổi này không chỉ góp phần tinh gọn tổ chức mà còn tạo nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng xét xử, đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Đáng chú ý, vai trò của Hội thẩm nhân dân tiếp tục được phát huy hiệu quả, trở thành nhân tố quan trọng bảo đảm tính khách quan, dân chủ trong hoạt động xét xử. Qua đó, chất lượng các bản án từng bước được nâng lên, hạn chế sai sót trong quá trình xét xử, đồng thời củng cố niềm tin của Nhân dân vào công lý.
Khẳng định vị thế bằng hiệu quả thực tiễn
Trong nhiệm kỳ qua, hoạt động xét xử của TAND khu vực 7 - Nghệ An đã có những chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện và ngày càng đi vào chiều sâu. Các loại án được thụ lý, giải quyết đúng quy định của pháp luật, bảo đảm tiến độ và chất lượng; nhiều chỉ tiêu công tác quan trọng không chỉ hoàn thành mà còn vượt kế hoạch đề ra.
Trong suốt quá trình thực hiện nhiệm vụ, đơn vị không để xảy ra vi phạm tố tụng hay sai sót lớn trong xét xử, qua đó khẳng định sự ổn định, kỷ cương và chất lượng hoạt động của đội ngũ cán bộ, Thẩm phán.
Những kết quả đạt được không chỉ phản ánh năng lực chuyên môn, bản lĩnh nghề nghiệp của đội ngũ cán bộ, Thẩm phán mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự nghiêm túc và chuẩn mực trong thực thi pháp luật.

Thông qua hoạt động xét xử, TAND khu vực 7 - Nghệ An cũng đã góp phần quan trọng trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật đến người dân; qua đó góp phần bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa, giữ vững ổn định chính trị và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn.
Trao đổi với phóng viên, ông Trần Anh Sáng, Chánh án TAND khu vực 7 - Nghệ An cho biết: “Sau sáp nhập, khối lượng công việc tăng lên, địa bàn rộng hơn, tính chất vụ việc cũng đa dạng và phức tạp hơn. Tuy nhiên, chúng tôi xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm không thay đổi là phải tiếp tục nâng cao chất lượng xét xử.
Mỗi bản án, quyết định của Tòa án đều phải bảo đảm đúng pháp luật, khách quan, công bằng và có sức thuyết phục, qua đó góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với cơ quan tư pháp”.
Hội thẩm - điểm tựa công tâm
Trong hoạt động xét xử, Hội thẩm nhân dân giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là lực lượng đại diện cho tiếng nói của Nhân dân, góp phần bảo đảm tính khách quan, dân chủ và toàn diện trong mỗi phán quyết của Tòa án.
Nhiệm kỳ 2021-2026, Hội đồng nhân dân hai huyện Đô Lương và Tân Kỳ (trước khi sáp nhập) đã bầu 34 vị Hội thẩm nhân dân. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, các Hội thẩm đã phát huy tốt vai trò, trách nhiệm, thực hiện đúng chức năng theo quy định của pháp luật, tham gia tích cực vào hoạt động xét xử tại địa phương.
Theo thống kê, từ tháng 7/2021 đến tháng 2/2026, TAND khu vực 7 - Nghệ An đã đưa ra xét xử 1.440 vụ án có sự tham gia của Hội thẩm nhân dân. Trung bình mỗi Hội thẩm tham gia khoảng 10 vụ/năm, trong đó có những trường hợp tham gia tới 200 vụ trong cả nhiệm kỳ. Những con số này cho thấy sự tham gia thường xuyên, liên tục và vai trò quan trọng của đội ngũ Hội thẩm trong hoạt động xét xử.
Đáng chú ý, chất lượng tham gia xét xử của các Hội thẩm ngày càng được nâng cao. Trước mỗi phiên tòa, các Hội thẩm đều chủ động nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ một cách khách quan, thận trọng.

Tại phiên tòa, việc tham gia thẩm vấn đi đúng trọng tâm, góp phần làm rõ nội dung vụ án. Trong quá trình nghị án, các Hội thẩm thể hiện rõ bản lĩnh, sự độc lập trong quan điểm, tuân thủ nghiêm nguyên tắc “độc lập và chỉ tuân theo pháp luật”.
Ông Trần Anh Sáng cho biết: “Hội thẩm nhân dân chính là cầu nối giữa pháp luật và đời sống. Sự tham gia tích cực, trách nhiệm của đội ngũ Hội thẩm đã góp phần quan trọng nâng cao chất lượng xét xử, hạn chế tối đa các bản án bị hủy, sửa do lỗi chủ quan của Hội đồng xét xử”.
Không chỉ thể hiện ở chuyên môn, các Hội thẩm còn giữ vững phẩm chất đạo đức, lối sống, không có biểu hiện vụ lợi cá nhân, tích cực tham gia phòng, chống tiêu cực trong hoạt động xét xử.
Ở những vụ án phức tạp, có tính chất nghiêm trọng hoặc xét xử lưu động, đội ngũ Hội thẩm đã phát huy trí tuệ, kinh nghiệm thực tiễn, cùng Hội đồng xét xử đưa ra những phán quyết khách quan, công minh, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.
Phát huy trách nhiệm, lan tỏa niềm tin pháp luật
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác Hội thẩm nhân dân vẫn còn gặp một số khó khăn nhất định. Do đặc thù là công việc kiêm nhiệm, một bộ phận Hội thẩm còn hạn chế về thời gian nghiên cứu, cập nhật kiến thức pháp luật. Sau sáp nhập, địa bàn hoạt động mở rộng cũng khiến việc đi lại, tham gia xét xử của một số Hội thẩm gặp nhiều trở ngại hơn so với trước đây.
Trong nhiệm kỳ mới 2026-2031, TAND khu vực 7 - Nghệ An dự kiến tái cử 14 Hội thẩm và bầu mới 17 Hội thẩm, nhằm bảo đảm đủ số lượng, đúng cơ cấu theo quy định, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác xét xử. Việc kiện toàn đội ngũ Hội thẩm được kỳ vọng sẽ tiếp tục góp phần nâng cao chất lượng hoạt động xét xử trong thời gian tới.
Đây cũng là lực lượng có nhiều thuận lợi khi phần lớn Hội thẩm là cán bộ có trình độ, kinh nghiệm công tác, am hiểu thực tiễn xã hội, qua đó dễ dàng tiếp cận và tham gia hiệu quả vào hoạt động xét xử. Cùng với đó, sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của TAND tỉnh, cấp ủy, chính quyền địa phương và sự phối hợp của các cơ quan, đơn vị liên quan đã tạo điều kiện quan trọng để đội ngũ Hội thẩm hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Hàng năm, các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ được tổ chức thường xuyên, góp phần nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng tham gia xét xử cho đội ngũ Hội thẩm. Bên cạnh đó, chế độ, chính sách được thực hiện kịp thời, qua đó động viên, khích lệ tinh thần trách nhiệm của các thành viên trong Hội đồng xét xử.

Chánh án Trần Anh Sáng nhấn mạnh: “Trong thời gian tới, TAND khu vực 7 - Nghệ An sẽ tiếp tục chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ Hội thẩm, tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng và siết chặt kỷ cương trong hoạt động xét xử. Mục tiêu đặt ra là mỗi bản án không chỉ đúng pháp luật mà còn phải có sức thuyết phục, tạo được sự đồng thuận và niềm tin trong Nhân dân".
Từ những kết quả đạt được trong tổ chức bộ máy đến hiệu quả thực tiễn trong công tác xét xử, TAND khu vực 7 - Nghệ An đang từng bước khẳng định sự chuyển biến rõ nét cả về chất lượng và hiệu lực hoạt động.
Mỗi phiên tòa không chỉ thực hiện nhiệm vụ xét xử theo quy định của pháp luật, mà còn góp phần củng cố kỷ cương, nâng cao tính thuyết phục của các phán quyết và lan tỏa giá trị của công lý trong đời sống xã hội.
Trong bối cảnh yêu cầu cải cách tư pháp ngày càng cao, những nỗ lực bền bỉ của tập thể cán bộ, Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân chính là nền tảng quan trọng để TAND khu vực 7 - Nghệ An tiếp tục phát triển ổn định, đáp ứng tốt hơn nhiệm vụ được giao, qua đó củng cố niềm tin của Nhân dân đối với hoạt động tư pháp ở cơ sở.