Số hóa, xanh hóa mở rộng không gian giao thương Việt Nam - Lào - Trung Quốc

Chiều 18/9, tại Trung tâm Tổ chức sự kiện Him Lam Grand Center, phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên, Bộ Công Thương phối hợp với UBND tỉnh Điện Biên tổ chức Hội nghị Xúc tiến thương mại, thúc đẩy xuất nhập khẩu khu vực miền Bắc năm 2026.

Hội nghị có chủ đề “Chuyển đổi số và Thương mại xanh: Động lực bứt phá giao thương biên mậu Việt Nam - Lào - Trung Quốc”, với sự tham dự của khoảng 250 đại biểu, trong đó có đại diện cơ quan quản lý, tổ chức xúc tiến thương mại, hiệp hội, doanh nghiệp khu vực miền Bắc; đại diện 6 tỉnh Bắc Lào, huyện Giang Thành và thành phố Phổ Nhĩ, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), cùng 40 doanh nghiệp, hợp tác xã trong và ngoài tỉnh.

Tham dự hội nghị có ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại, Bộ Công Thương; ông Lê Thành Đô, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Điện Biên; ông Lò Văn Cương, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, cùng lãnh đạo các sở, ngành và các địa phương, doanh nghiệp tham dự.

Chuyển đổi số, thương mại xanh thành động lực mới

Phát biểu tại hội nghị, ông Lò Văn Cương cho rằng Điện Biên có vị trí địa kinh tế đặc thù, là cửa ngõ kết nối Tây Bắc Việt Nam với Bắc Lào, Tây Nam Trung Quốc và các thị trường trong Tiểu vùng sông Mekong mở rộng.

Tỉnh có hơn 455 km đường biên giới tiếp giáp Lào và Trung Quốc, cùng hệ thống cửa khẩu gồm Cửa khẩu quốc tế Tây Trang, Cửa khẩu quốc gia Huổi Puốc, Cửa khẩu phụ Si Pa Phìn và cặp cửa khẩu A Pa Chải - Long Phú. Những điều kiện này tạo dư địa để Điện Biên phát triển thương mại biên giới, xuất nhập khẩu và các dịch vụ logistics gắn với kinh tế cửa khẩu.

Cùng với đó, Cảng hàng không Điện Biên được nâng cấp, mở rộng và khai thác các đường bay kết nối với Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh. Khi các tuyến giao thông đối ngoại và kết nối cửa khẩu tiếp tục được đầu tư, hoàn thiện, thời gian và chi phí vận chuyển hàng hóa được kỳ vọng giảm, tạo điều kiện thu hút đầu tư vào kho bãi, logistics, chế biến và phân phối.

Tỉnh Điện Biên cũng đang nghiên cứu bổ sung một cảng cạn phục vụ nhu cầu thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu; nghiên cứu Đề án thành lập Khu thương mại xuyên biên giới Việt Nam - Lào gắn với Cửa khẩu quốc tế Tây Trang và thúc đẩy hoạt động tại Cửa khẩu song phương A Pa Chải - Long Phú.

Theo định hướng này, hoạt động giao thương biên giới từng bước được mở rộng từ phương thức truyền thống sang không gian kinh tế cửa khẩu tích hợp thương mại, logistics, dịch vụ, sản xuất và chế biến.

Phát biểu khai mạc, ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại, Bộ Công Thương, nhấn mạnh thương mại quốc tế đang có những thay đổi nhanh về phương thức sản xuất, lưu thông và tiêu dùng.

Trong đó, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn chất lượng, phát triển bền vững, giảm phát thải và kinh tế tuần hoàn ngày càng trở thành những yêu cầu quan trọng để hàng hóa tiếp cận và duy trì vị thế trên thị trường quốc tế.

Đối với khu vực miền Bắc, lợi thế địa kinh tế thể hiện rõ khi đây vừa là trung tâm sản xuất, tiêu dùng lớn, vừa là cửa ngõ kết nối Việt Nam với Trung Quốc, Lào và rộng hơn là Đông Bắc Á, ASEAN cùng các hành lang kinh tế xuyên biên giới.

Theo ông Vũ Bá Phú, yêu cầu đặt ra đối với các địa phương và doanh nghiệp là tăng cường liên kết vùng, liên kết địa phương và liên kết doanh nghiệp; nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động cửa khẩu; đẩy mạnh chuyển đổi số trong thương mại biên giới; nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng của hàng hóa xuất khẩu; đồng thời chủ động chuyển đổi xanh và phát triển logistics xanh.

Khơi thông logistics, tạo thuận lợi thương mại

Trong khuôn khổ hội nghị, các cơ quan quản lý, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam, Lào, Trung Quốc tập trung trao đổi về những điểm nghẽn trong chính sách, hạ tầng và năng lực đáp ứng các quy định quốc tế.

Các tham luận tập trung vào xu hướng chuyển đổi số và thương mại xanh; động lực mới phát triển thị trường, logistics và chuỗi phân phối khu vực; giải pháp phát triển hạ tầng và mạng lưới dịch vụ logistics kết nối Điện Biên với vùng Tây Bắc và các hành lang kinh tế xuyên biên giới.

Nhiều nội dung khác cũng được đề cập như phát triển logistics xanh Việt Nam - Lào - Trung Quốc; kết nối hạ tầng logistics, kho ngoại quan, vận tải đa phương thức; ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý cửa khẩu; sử dụng chứng từ điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, truy xuất nguồn gốc và phát triển thương mại điện tử xuyên biên giới.

Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, việc tiếp cận nền tảng số, nâng cao năng lực truy xuất nguồn gốc, marketing số quốc tế và đưa nông sản lên các sàn thương mại điện tử được xác định là những hướng đi góp phần mở rộng thị trường và nâng cao giá trị hàng hóa.

Từ các nội dung trao đổi, hội nghị hướng tới mở rộng không gian giao thương, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và hiệu quả hoạt động xuất nhập khẩu, đồng thời thúc đẩy thương mại biên giới Việt Nam - Lào - Trung Quốc theo hướng hiện đại, xanh và bền vững.