Quốc hội thông qua Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước năm 2027

Trước khi biểu quyết, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết. Kết quả, có 471/471 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành.

Nghị quyết gồm 6 Điều, quy định về tổng thu, tổng chi ngân sách nhà nước năm 2027; mức bội chi; phân chia nguồn thu giữa ngân sách trung ương và ngân sách địa phương; điều hành ngân sách năm 2026; thực hiện chính sách tiền lương và chính sách xã hội.

Điều hành ngân sách chặt chẽ, tiết kiệm, hiệu quả

Về điều hành ngân sách năm 2026, Quốc hội giao Chính phủ chỉ đạo các Bộ, cơ quan Trung ương và địa phương chủ động, linh hoạt trong quản lý thu, chi; phấn đấu hoàn thành cao nhất nhiệm vụ thu ngân sách, giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công, kiểm soát bội chi, vay và trả nợ trong phạm vi được cấp có thẩm quyền quyết định.

Nghị quyết cho phép bổ sung nguồn cải cách tiền lương của ngân sách trung ương từ số tiết kiệm chi thường xuyên năm 2026 của các Bộ, cơ quan Trung ương. Đối với nguồn tiết kiệm chi thường xuyên của địa phương, được sử dụng để thực hiện các chính sách an sinh xã hội do Trung ương ban hành và bố trí cho các dự án hạ tầng trọng điểm; phần chưa sử dụng hết được chuyển nguồn sang năm 2027 để tiếp tục thực hiện.

Nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2025 dành cho xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới đất liền, bao gồm cả vốn đã phân bổ nhưng chưa sử dụng hết và vốn chưa phân bổ, được chuyển sang năm 2027 để tiếp tục thực hiện.

Về chính sách tiền lương và chính sách xã hội, Quốc hội quyết nghị bố trí dự toán chi cải cách tiền lương năm 2027 theo đề xuất của Chính phủ. Nguồn tích lũy cải cách tiền lương được sử dụng để bảo đảm thực hiện các chế độ tiền lương, phụ cấp, thu nhập; điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng, trợ cấp ưu đãi người có công và tinh giản biên chế theo quy định.

Nghị quyết đồng thời mở rộng phạm vi sử dụng nguồn tích lũy cải cách tiền lương của ngân sách trung ương và cho phép sử dụng nguồn cải cách tiền lương còn dư của ngân sách địa phương để thực hiện các chính sách an sinh xã hội do Trung ương ban hành, tinh giản biên chế. Kinh phí cải cách tiền lương được giao nhưng cuối năm không sử dụng hết phải hoàn trả nguồn tích lũy cải cách tiền lương của ngân sách trung ương.

Phấn đấu thu ngân sách tăng 9,1%, siết chặt kỷ luật tài chính

Nghị quyết giao Chính phủ điều hành chính sách tài khóa chủ động, phối hợp đồng bộ, linh hoạt với chính sách tiền tệ và các chính sách khác, bảo đảm nguồn lực thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.

Chính phủ tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về thuế, chính sách thu theo hướng minh bạch, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả; phấn đấu thu ngân sách nhà nước năm 2027 tăng khoảng 9,1% so với thực hiện năm 2026. Đồng thời, quyết liệt chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế, thu hồi nợ thuế; mở rộng cơ sở thu, nhất là từ thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và khai thác tài nguyên, khoáng sản.

Quốc hội yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong phân bổ, giao dự toán, quản lý và sử dụng ngân sách gắn với trách nhiệm người đứng đầu; điều hành chi chặt chẽ, tiết kiệm, hiệu quả, đúng quy định. Việc bố trí kinh phí phải bảo đảm không trùng lặp, phù hợp với năng lực thực hiện, khả năng giải ngân, hấp thụ vốn và cân đối ngân sách nhà nước.

Đối với đầu tư công, Chính phủ chỉ đạo các Bộ, cơ quan Trung ương và địa phương tập trung triển khai kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, nâng cao chất lượng chuẩn bị dự án, đẩy nhanh thủ tục đầu tư, nhất là các dự án trọng điểm, có tác động lan tỏa.

Đáng chú ý, Nghị quyết yêu cầu tiết kiệm ngay từ khâu phân bổ ngân sách đầu năm 2027, gồm 5% chi đầu tư công để bổ sung cho các dự án trọng điểm, cấp thiết và 10% chi thường xuyên (ngoài các khoản chi tiền lương, có tính chất tiền lương và chi cho con người) để bổ sung nguồn chi an sinh xã hội.

Chính phủ cũng có trách nhiệm thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát việc phân bổ và sử dụng ngân sách; xử lý trách nhiệm của tổ chức, cá nhân vi phạm. Đồng thời, quản lý chặt chẽ bội chi ngân sách nhà nước, bội chi ngân sách địa phương, mức vay nợ và nghĩa vụ trả nợ của Chính phủ.

Về giám sát và kiểm toán, Quốc hội giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội, đại biểu Quốc hội, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên giám sát việc thực hiện Nghị quyết. Kiểm toán nhà nước tiến hành kiểm toán theo quy định của pháp luật.