Kỷ niệm 485 năm ngày mất Thái tổ Mạc Đăng Dung
Ngày 2/10, tại Di tích quốc gia đặc biệt Khu tưởng niệm các Vua nhà Mạc, Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Kiến Hưng, Hải Phòng trang trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 485 năm ngày mất của Thái tổ Mạc Đăng Dung (22/8/1541 - 22/8/2026 âm lịch).
Thái tổ Mạc Đăng Dung sinh năm 1483 tại làng Cổ Trai, vùng đất Nghi Dương xưa. Xuất thân từ một vùng quê giàu truyền thống, ông bước vào con đường võ nghiệp, từng bước được triều Lê trọng dụng và trở thành nhân vật có ảnh hưởng lớn trong đời sống chính trị Đại Việt đầu thế kỷ XVI. Năm 1527, Mạc Đăng Dung lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu Minh Đức, mở đầu Vương triều Mạc.
Năm 1529, ông nhường ngôi cho con trưởng là Mạc Đăng Doanh, lui về làm Thái thượng hoàng và tập trung xây dựng Dương Kinh - kinh đô thứ hai của nhà Mạc tại quê hương. Từ đó, Cổ Trai - Dương Kinh không chỉ là vùng đất phát tích của một vương triều mà còn trở thành một trung tâm chính trị, kinh tế quan trọng, gắn với quá trình phát triển giao thương, thủ công nghiệp, văn hóa, giáo dục của đất nước trong thế kỷ XVI.
Trong 65 năm tồn tại tại Thăng Long (1527-1592), Vương triều Mạc trải qua 5 đời vua. Triều Mạc tổ chức 22 khoa thi, lấy đỗ 485 tiến sĩ, trong đó có 11 Trạng nguyên; nhiều danh nhân khoa bảng nổi tiếng như Nguyễn Bỉnh Khiêm, Giáp Hải, Hà Nhậm Đại, Hoàng Sĩ Khải... trưởng thành từ nền giáo dục dưới triều Mạc.
Những dấu ấn về kinh tế, văn hóa, giáo dục, giao thương và đời sống xã hội của thời Mạc đã để lại nhiều di sản có giá trị. Trong đó, vùng đất Dương Kinh xưa ngày nay vẫn lưu giữ hệ thống di tích, hiện vật và các giá trị văn hóa gắn với Vương triều Mạc.
Năm 2016, Khu tưởng niệm các Vua nhà Mạc được xếp hạng Di tích lịch sử cấp thành phố. Năm 2024, cụm di tích nhà Mạc tại huyện Kiến Thụy được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Di tích quốc gia đặc biệt, trong đó địa bàn xã Kiến Hưng có 3 di tích.
Năm 2020, thanh Long đao được lưu giữ tại Khu tưởng niệm Vương triều Mạc, cùng tượng Thái tổ Mạc Đăng Dung và phù điêu Thái Hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn được công nhận là bảo vật quốc gia. Đây là những minh chứng sinh động cho giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt của di sản nhà Mạc trên quê hương Kiến Hưng.
Lễ kỷ niệm không chỉ là hoạt động tưởng niệm, tri ân tiền nhân mà còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn, phát huy giá trị di sản; qua đó tạo động lực để Kiến Hưng phát huy truyền thống, khơi dậy tinh thần đoàn kết, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.
