Gian nan tống đạt vụ án ở vùng sâu, vùng xa

Về những nơi khó liên lạc với đương sự

Để bảo đảm các đương sự nhận được đầy đủ giấy tờ, quyết định liên quan đến vụ án, những Thư ký Tòa án công tác tại địa bàn vùng sâu, vùng xa ở tỉnh Đắk Lắk phải đối mặt với không ít gian nan. Có những nơi đường đi cách trở, không có sóng điện thoại, việc tìm gặp đương sự trở thành một hành trình đầy thử thách.

Trao đổi với phóng viên, chị Nguyễn Thị Hồng Nhung, Thư ký TAND khu vực 2 - Đắk Lắk cho biết, chị đã có 13 năm làm công tác Thư ký, địa bàn công tác có nhiều khu vực khó khăn, trong đó xã Ia R’vê, Ia Lốp cách trung tâm khoảng 50km.

Theo chị Nhung, khoảng cách không phải trở ngại duy nhất. Tại một số khu vực, điện thoại hoàn toàn không có sóng, khiến Thư ký không thể liên lạc trước với đương sự để thông báo, xác định địa điểm hoặc hẹn thời gian làm việc. Vì vậy, cán bộ Tòa nhiều khi phải trực tiếp đến từng khu dân cư, nhờ Trưởng thôn hoặc người am hiểu địa bàn hỗ trợ tìm nhà, tìm người.

Có trường hợp đương sự không hợp tác, không chịu nhận giấy tờ tố tụng hoặc nhận giấy triệu tập nhưng không đến tòa. Khi đó, Thư ký phải lập biên bản, phối hợp với chính quyền địa phương, Công an sở tại để ghi nhận sự việc và thực hiện các thủ tục tố tụng theo quy định. Thậm chí, có trường hợp đương sự có lời lẽ nặng nề, chửi bới, xúc phạm cán bộ Tòa án.

“Có những nơi anh em đi đường trơn trượt, ngã xe là chuyện bình thường. Mùa mưa đường lầy lội, bùn đất bám kín bánh xe máy, có đoạn chúng tôi phải xuống đi bộ, vừa đi vừa đẩy xe mới qua được”, chị Vũ Thị Hoài, Thẩm phán, Phó Chánh Văn phòng TAND khu vực 2 chia sẻ.

Ngược lại, vào mùa khô, những tuyến đường đất lại phủ đầy bụi. Mỗi chuyến đi tống đạt có thể khiến cán bộ lấm lem từ đầu đến chân. Việc thuê thừa phát lại cũng không phải lúc nào khả thi do địa bàn rộng, khoảng cách xa và đơn vị thừa phát lại có thể không nhận thực hiện tống đạt.

Theo chị Hoài, khó khăn lớn nhất vẫn là sự hợp tác của một bộ phận đương sự. Địa bàn rộng, dân cư thưa, điều kiện tiếp cận thông tin còn hạn chế khiến việc thu thập chứng cứ, xác minh địa chỉ, hồ sơ đất đai và tài liệu từ cơ sở gặp nhiều trở ngại.

Bên cạnh nhiệm vụ chuyên môn, Thư ký còn phải thực hiện nhiều công việc như số hóa hồ sơ, cập nhật dữ liệu trên hệ thống quản lý của Tòa án. Dù vậy, những cán bộ làm công tác tống đạt vẫn nỗ lực đến tận nơi, bởi mỗi giấy tờ được giao thành công cũng đồng nghĩa quyền và lợi ích hợp pháp của người dân trong vụ án được bảo đảm tốt hơn.

Thiếu biên chế vẫn đảm bảo công tác xét xử

TAND khu vực 2 - Đắk Lắk quản lý địa bàn gần 3.200km2, gồm 8 xã thuộc huyện Ea Súp và Buôn Đôn cũ, với hơn 70.000 dân và khoảng 90km đường biên giới. Địa bàn rộng, giao thông đi lại khó khăn, nhất là tại các xã vùng sâu, vùng xa, tạo không ít áp lực cho công tác xét xử, tống đạt văn bản tố tụng.

Theo ông Huỳnh Định Tình, Chánh án TAND khu vực 2 - Đắk Lắk, đơn vị được giao 22 biên chế, gồm 11 Thẩm phán và 11 chức danh khác. Hiện đơn vị có 17 người, thiếu 5 biên chế, trong đó đang khuyết vị trí văn thư. Trong tháng 5 và 6/2026, có 2 Thẩm phán xin nghỉ theo chế độ, một phần do đặc thù địa bàn xa xôi, vùng biên giới.

Năm 2026, Tòa án thụ lý khoảng 950 vụ, trong đó có 18 vụ án hành chính, tăng mạnh so với 2 vụ của năm 2025. Đến nay, đơn vị đã giải quyết 8 vụ án hành chính; các vụ còn lại đã giải quyết không có kháng nghị và được thi hành tốt. Dự kiến, án hình sự đạt 100%, án dân sự trên 95% và án hành chính trên 72%.

Khó khăn nổi lên là một số vụ án hành chính còn chậm do việc cung cấp hồ sơ, tài liệu của chính quyền cấp xã chưa kịp thời; án dân sự gặp vướng mắc trong định giá, thẩm định.

Theo Chánh án TAND khu vực 2 - Đắk Lắk, đơn vị chú trọng cải cách thủ tục hành chính, tư pháp, ứng dụng công nghệ thông tin nhằm tạo thuận lợi cho người dân.

Đơn vị thành lập Tổ Hành chính tư pháp trực thuộc Văn phòng, trực tiếp tiếp nhận, vào sổ, xử lý đơn khởi kiện và hướng dẫn người dân theo quy định. Việc phân công, điều hành được từng bước đổi mới, giúp hoạt động của đơn vị nền nếp, hiệu quả hơn, nhất là với người dân ở vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số.

Năm 2025, TAND khu vực 2 - Đắk Lắk được Chánh án TANDTC tặng danh hiệu Tập thể lao động xuất sắc; 3 cá nhân được tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở.