Đổi mới dân vận, đưa chuyển đổi số đến từng bản làng

Đổi mới phương thức dân vận trong kỷ nguyên số

Chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn đòi hỏi sự thay đổi trong cách người dân tiếp cận thông tin, dịch vụ công và các tiện ích phục vụ đời sống. Tại khu vực biên giới, nơi còn những rào cản về ngôn ngữ và kỹ năng công nghệ, việc phổ cập kỹ năng số cần những cách làm linh hoạt, phù hợp với đặc điểm từng địa bàn.

Thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, BĐBP Quảng Ninh quản lý địa bàn gồm 33 xã, phường, đặc khu biên giới. Quán triệt Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, đơn vị triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, nhân rộng mô hình “BĐBP đồng hành cùng chuyển đổi số nơi biên giới”, lấy người dân làm trung tâm, gắn tuyên truyền với hướng dẫn thực hành tại cơ sở.

Tại Đồn Biên phòng Quảng Đức, Thượng úy Phàng Quay Phoóng, cán bộ vận động quần chúng, thường xuyên xuống thôn, bản hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục hành chính, sử dụng VNeID, tìm hiểu pháp luật và gửi tin qua hòm thư điện tử ẩn danh.

Là người dân tộc Dao, sinh ra và lớn lên tại địa phương, Thượng úy Phoóng am hiểu ngôn ngữ, phong tục, tập quán của đồng bào. Anh kết hợp tiếng phổ thông với tiếng Dao, trực tiếp thao tác trên điện thoại để người dân quan sát và thực hành.

“Tôi vừa giải thích bằng tiếng Dao, vừa làm mẫu ngay trên điện thoại để bà con dễ hiểu, dễ làm theo”, Thượng úy Phàng Quay Phoóng chia sẻ.

Cách làm này giúp người dân từng bước vượt qua rào cản ngôn ngữ, chủ động tiếp cận công nghệ và sử dụng các tiện ích số. Ông Voòng Dính Ửng, người dân bản Bắc Phong Sinh, xã Quảng Đức, cho biết trước đây ông còn lúng túng khi sử dụng điện thoại. Sau khi được cán bộ biên phòng hướng dẫn, ông đã biết quét mã QR để gửi tin báo, tố giác tội phạm mà không cần nhờ con cháu làm hộ.

Từ những thao tác thiết thực, người dân từng bước hình thành kỹ năng sử dụng công nghệ, chủ động cung cấp thông tin cho lực lượng chức năng, góp phần giữ gìn an ninh, trật tự tại địa bàn.

Để nâng cao hiệu quả công tác dân vận, BĐBP Quảng Ninh chú trọng bồi dưỡng kiến thức dân tộc, tiếng nói của đồng bào cho cán bộ, chiến sĩ. Giai đoạn 2021-2025, đơn vị tổ chức 6 lớp bồi dưỡng kiến thức về các dân tộc thiểu số cho 180 cán bộ, chiến sĩ; 3 lớp tiếng Tày, Dao Thanh Phán cho 80 học viên.

Việc trang bị kiến thức ngôn ngữ, văn hóa góp phần giúp cán bộ, chiến sĩ gần dân hơn, đồng thời nâng cao hiệu quả tuyên truyền, phổ biến pháp luật và hướng dẫn người dân tiếp cận công nghệ.

Phát huy sức mạnh cộng đồng trong chuyển đổi số

Để chuyển đổi số thực sự đi vào đời sống, BĐBP Quảng Ninh chú trọng phối hợp với cấp ủy, chính quyền, các tổ chức đoàn thể và người có uy tín trong cộng đồng. Qua đó, hoạt động phổ cập kỹ năng số từng bước trở thành quá trình hướng dẫn, hỗ trợ thường xuyên tại cơ sở.

Tại địa bàn do Đồn Biên phòng Cửa khẩu Hoành Mô phụ trách, Trung tá Vi Tiến Nghiệp, Chính trị viên phó đơn vị, cùng cán bộ, chiến sĩ thường xuyên tham gia các buổi tuyên truyền, sinh hoạt chi bộ, hướng dẫn người dân tiếp cận công nghệ và tìm hiểu chính sách, pháp luật.

Hơn 30 năm gắn bó với biên giới, Trung tá Vi Tiến Nghiệp hiểu rõ vai trò của ngôn ngữ trong công tác vận động quần chúng. Từ năm 2020 đến nay, đơn vị đã tổ chức 3 lớp tiếng dân tộc thiểu số cho cán bộ, chiến sĩ, phục vụ công tác tuyên truyền tại địa bàn.

Tại thôn Phiêng Sáp, xã Lục Hồn, hoạt động phổ cập kỹ năng số có sự tham gia của chi bộ, các đoàn thể và người có uy tín. Bí thư Chi bộ thôn Phùn Dương Huy cho biết, chi bộ phối hợp với BĐBP vận động đảng viên nêu gương thực hiện trước, sau đó hướng dẫn, hỗ trợ các hộ dân cùng tham gia.

Nội dung hướng dẫn tập trung vào những nhu cầu thiết thực như sử dụng định danh điện tử, cập nhật thông báo, thanh toán số và nhận diện thông tin cần cảnh giác trên mạng xã hội. Sự tham gia của cán bộ thôn, đảng viên và người có uy tín giúp người dân thuận tiện trao đổi, thực hành, từng bước hình thành thói quen sử dụng công nghệ trong sinh hoạt hằng ngày.

Theo ông Dương Ngọc Khoa, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Hoành Mô, cán bộ, chiến sĩ BĐBP phối hợp chặt chẽ với địa phương trong tuyên truyền, vận động nhân dân chuyển đổi số. Việc sử dụng tiếng dân tộc thiểu số giúp nội dung truyền đạt gần gũi, dễ hiểu hơn, đồng thời phát huy vai trò của người dân trong giữ gìn an ninh, trật tự.

Thực tiễn tại Quảng Đức và Hoành Mô cho thấy, hiệu quả chuyển đổi số vùng biên không chỉ phụ thuộc vào công nghệ mà còn gắn với khả năng tiếp cận của người dân và sự phối hợp của các lực lượng tại cơ sở. Khi cán bộ, chiến sĩ vận dụng tốt ngôn ngữ, văn hóa địa phương, đảng viên và người có uy tín cùng tham gia hướng dẫn, người dân sẽ có thêm điều kiện để chủ động tiếp cận, làm chủ các tiện ích số.

Từ đổi mới phương thức dân vận, BĐBP Quảng Ninh đang từng bước đưa chuyển đổi số đến từng thôn, bản, góp phần thu hẹp khoảng cách số, nâng cao khả năng tiếp cận thông tin và phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ an ninh biên giới. Đây cũng là cơ sở để củng cố thế trận lòng dân, xây dựng khu vực biên giới vững mạnh, đáp ứng yêu cầu quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ trong tình hình mới.