Đa dạng kênh vốn đáp ứng nhu cầu vốn khổng lồ

Sáng 15/7, tại Hội thảo "Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn”, ông Phạm Văn Hoành, Tổng Biên tập Báo Tài chính - Đầu tư cho biết, mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên trong giai đoạn 2026-2030 đòi hỏi tổng nhu cầu vốn đầu tư khoảng 38,5 triệu tỷ đồng. Tuy nhiên, nguồn vốn từ ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 20%, tương đương hơn 7,5 triệu tỷ đồng; 80% còn lại phải được huy động từ khu vực tư nhân, thị trường tài chính và nguồn vốn quốc tế.

Trong khi đó, tín dụng ngân hàng hiện vẫn là kênh dẫn vốn chủ đạo nhưng đang chịu sức ép ngày càng lớn. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tốc độ huy động vốn của hệ thống ngân hàng không theo kịp tăng trưởng tín dụng, tạo áp lực lên thanh khoản, mặt bằng lãi suất huy động và kéo theo chi phí vốn của doanh nghiệp gia tăng.

Do đó, để đồng bộ thị trường tiền tệ và thị trường vốn, việc tái cấu trúc các kênh dẫn vốn là hết sức cần thiết, qua đó nâng cao hiệu quả huy động và phân bổ các nguồn lực cho nền kinh tế trong bối cảnh nhu cầu vốn phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026-2030 là rất lớn.

Bà Đặng Nguyệt Minh, Giám đốc Nghiên cứu Dragon Capital cho rằng, khoảng trống vốn của nền kinh tế ước khoảng 120-150 tỷ USD mỗi năm cần được lấp đầy thông qua các kênh như cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu Chính phủ và các nguồn vốn dài hạn khác.

Đại diện Dragon Capital cho rằng, muốn giải bài toán vốn dài hạn, cần chuyển dần từ mô hình phụ thuộc tín dụng ngân hàng sang phát triển thị trường vốn.

Theo số liệu được Dragon Capital công bố, tại các nền kinh tế phát triển, nguồn vốn được phân bổ tương đối cân bằng giữa tín dụng, cổ phiếu và trái phiếu. Trong khi đó, tại Việt Nam, 82,8% nguồn tài trợ của nền kinh tế vẫn đến từ tín dụng ngân hàng; thị trường cổ phiếu mới chiếm khoảng 4,1%, còn trái phiếu khoảng 13,1%. Điều này cho thấy dư địa phát triển của thị trường vốn còn rất lớn.

Bên cạnh đó, Dragon Capital cũng chỉ ra 2 “nút thắt” cần tháo gỡ để thu hút dòng vốn dài hạn.

Thứ nhất, cơ cấu hàng hóa trên thị trường chưa đủ đa dạng. Hai nhóm tài chính - ngân hàng và bất động sản hiện chiếm tới 68% vốn hóa, trong khi tỷ trọng doanh nghiệp sản xuất giảm từ 21% xuống 15%, dịch vụ từ 17% xuống 11%; doanh nghiệp công nghệ quy mô lớn còn rất ít.

Thứ hai, cấu trúc nhà đầu tư vẫn mất cân đối khi 85-90% giá trị giao dịch đến từ nhà đầu tư cá nhân. Thị trường cần phát triển mạnh hơn các nhà đầu tư tổ chức như quỹ hưu trí, quỹ mở và doanh nghiệp bảo hiểm để tạo nguồn vốn dài hạn ổn định, giảm biến động của thị trường.

Để tái cấu trúc hiệu quả các kênh dẫn vốn, Dragon Capital đề xuất 3 nhóm giải pháp gồm: Mở rộng nguồn hàng chất lượng thông qua cổ phần hóa và thu hút doanh nghiệp niêm yết; phát triển mạnh các quỹ đầu tư dài hạn trong nước; đồng thời tiếp tục hoàn thiện hạ tầng thị trường, nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp và tính minh bạch của thị trường vốn.