CEO Lê Đức Nam: Dữ liệu, quy trình là chìa khóa để AI Agent phát huy

Những năm gần đây, AI trở thành một trong những chủ đề được quan tâm nhất trong cộng đồng doanh nghiệp. Sự xuất hiện của ChatGPT, AI Agent và hàng loạt công cụ tự động hóa tạo ra kỳ vọng về một cuộc chuyển đổi mạnh mẽ trong quản trị và vận hành. Từ doanh nghiệp sản xuất, thương mại, dịch vụ đến các nhà bán hàng online, nhiều đơn vị kỳ vọng AI có thể giúp tăng năng suất, giảm chi phí và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Tuy nhiên, theo ông Lê Đức Nam, phần lớn doanh nghiệp hiện nay đang tiếp cận AI theo hướng ngược. Thay vì chuẩn bị nền tảng dữ liệu và quy trình trước, nhiều đơn vị lại tập trung tìm kiếm công cụ, phần mềm hoặc mô hình AI mới nhất với kỳ vọng tạo ra kết quả ngay lập tức.

“Rất nhiều người hỏi tôi nên dùng AI Agent nào, phần mềm nào mạnh nhất, hoặc làm thế nào để AI thay thế nhân sự. Nhưng công nghệ không phải là câu chuyện đầu tiên cần bàn đến. Điều quan trọng hơn là doanh nghiệp đã có dữ liệu đủ sạch và quy trình đủ rõ để AI hoạt động hay chưa”, ông Lê Đức Nam chia sẻ.

Theo ông, bài toán ứng dụng AI Agent có thể được nhìn nhận từ hai nền tảng có tính quyết định: dữ liệu là thứ AI dùng để “hiểu”, còn quy trình là thứ AI dựa vào để “hành động”. Quan điểm này cũng được ông chia sẻ tại Hội nghị Chuyển đổi số & Thương mại điện tử Việt Nam 2026 với chủ đề “Chuẩn hóa để dẫn đầu”.

AI Agent là công cụ mạnh, nhưng cần “nhiên liệu” và “bản đồ”

Theo ông Nam, AI Agent là bước tiến mới của quá trình chuyển đổi số. Nếu phần mềm truyền thống chủ yếu hỗ trợ lưu trữ và quản lý thông tin, AI Agent có thể tham gia sâu hơn vào các hoạt động như phân tích dữ liệu, chăm sóc khách hàng, hỗ trợ bán hàng, tạo nội dung và đưa ra đề xuất hỗ trợ ra quyết định.

Điều này mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ vốn chịu áp lực về chi phí nhân sự và nguồn lực quản trị.

Dù vậy, AI Agent không thể tự giải quyết mọi vấn đề nếu doanh nghiệp chưa có nền tảng phù hợp. Ông Nam ví AI như một nhân sự có năng lực cao, có thể làm việc liên tục với tốc độ lớn, nhưng vẫn cần được cung cấp dữ liệu, quy trình và mục tiêu rõ ràng.

Nói cách khác, một “nhân sự AI” giỏi đến mấy cũng cần nhiên liệu để vận hành và bản đồ để biết phải đi theo hướng nào. Đó chính là vai trò của dữ liệu và quy trình.

Cũng vì vậy, trước khi bàn đến việc chọn công cụ AI nào, doanh nghiệp nên bắt đầu từ hai câu hỏi nền tảng: dữ liệu đã sạch và tập trung chưa; quy trình đã được mô tả rõ ràng chưa.

Chìa khóa thứ nhất: Dữ liệu – Nhiên liệu của AI Agent

Từ quá trình phát triển các giải pháp phần mềm AI Agent và làm việc với nhiều doanh nghiệp, ông Nam nhận thấy rào cản lớn nhất hiện nay không nằm ở công nghệ. Các công cụ AI ngày càng mạnh, dễ tiếp cận và chi phí triển khai cũng thấp hơn nhiều so với vài năm trước. Trong khi đó, điều khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó lại là dữ liệu phân tán và thiếu nhất quán.

Không ít doanh nghiệp đang lưu trữ dữ liệu khách hàng ở nhiều nơi khác nhau: một phần trên Facebook, một phần trên Zalo, TikTok, website hoặc trong các file Excel do từng nhân viên tự quản lý. Khi dữ liệu không được tập trung, doanh nghiệp khó hình thành bức tranh toàn diện về khách hàng, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả phân tích, chăm sóc và bán hàng – những việc mà AI Agent được kỳ vọng đảm nhận.

“Dữ liệu chính là nhiên liệu của AI Agent. Dữ liệu càng sạch, AI càng thông minh. Ngược lại, nếu dữ liệu rời rạc hoặc thiếu nhất quán thì AI rất dễ đưa ra những phân tích và đề xuất sai lệch. Công nghệ không thể tạo ra giá trị từ những dữ liệu hỗn loạn”, ông Nam nhận định.

Theo ông, bài toán dữ liệu đang trở thành một trong những năng lực cạnh tranh quan trọng nhất của doanh nghiệp trong thời đại AI. Trước đây, dữ liệu chủ yếu được dùng để lưu trữ hoặc phục vụ báo cáo; hiện nay, dữ liệu đã trở thành nguyên liệu đầu vào cho các hệ thống AI và tự động hóa.

Vì vậy, doanh nghiệp muốn ứng dụng AI hiệu quả cần đầu tư nghiêm túc vào việc chuẩn hóa, tập trung và quản trị dữ liệu.

Chìa khóa thứ hai: Quy trình – Bản đồ để AI vận hành

Nếu dữ liệu là nhiên liệu thì quy trình là tấm bản đồ chỉ cho AI biết phải làm gì, theo thứ tự nào và dựa trên tiêu chuẩn nào.

Theo ông Nam, nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn vận hành dựa trên kinh nghiệm cá nhân. Khi có nhân sự giỏi, doanh nghiệp hoạt động hiệu quả; nhưng khi nhân sự đó nghỉ việc hoặc chuyển vị trí, hiệu quả vận hành lập tức bị ảnh hưởng. Điều này cho thấy tri thức doanh nghiệp chưa được chuyển hóa thành hệ thống.

“AI Agent không học từ suy nghĩ của chủ doanh nghiệp. AI Agent học từ quy trình. Nếu doanh nghiệp chưa mô tả được quy trình bán hàng, quy trình chăm sóc khách hàng hay quy trình vận hành nội bộ, AI gần như không có cơ sở để tham gia vào hoạt động của tổ chức”, ông Lê Đức Nam nhấn mạnh.

Theo ông, trước khi giao việc cho AI, doanh nghiệp cần trả lời được những câu hỏi rất cơ bản: khách hàng được tiếp cận như thế nào, đội ngũ bán hàng làm việc theo những bước nào, đơn hàng được xử lý ra sao, khách hàng sau bán được chăm sóc thế nào và hiệu quả được đo lường bằng những chỉ số nào.

Khi những yếu tố này được chuẩn hóa, AI Agent mới có thể tham gia vào từng công đoạn cụ thể để hỗ trợ và tối ưu hóa vận hành.

Chuẩn hóa dữ liệu và quy trình để AI tạo giá trị thực chất

Câu chuyện chuẩn hóa dữ liệu và quy trình cũng là một trong các nội dung được thảo luận tại Hội nghị Chuyển đổi số & Thương mại điện tử Việt Nam 2026 với chủ đề “Chuẩn hóa để dẫn đầu”. Sự kiện quy tụ cộng đồng doanh nghiệp, nhà bán hàng, marketer, KOC/KOL cùng nhiều chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ và thương mại điện tử.

Theo ông Nam, thông điệp cốt lõi là doanh nghiệp không thể ứng dụng AI hiệu quả nếu thiếu nền tảng chuẩn hóa. Trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh và minh bạch hơn, chuẩn hóa không còn là lựa chọn, mà đang trở thành điều kiện để doanh nghiệp tồn tại và phát triển bền vững.

“AI có thể giúp doanh nghiệp tăng tốc, nhưng muốn tăng tốc phải có đường để chạy. Dữ liệu, quy trình, thương hiệu và hệ thống quản trị chính là con đường đó”, ông Nam nói.

Ông cho rằng trong vòng 5–10 năm tới, phần lớn doanh nghiệp đều có thể tiếp cận các công cụ AI tương tự nhau. Khi khoảng cách công nghệ dần được thu hẹp, yếu tố tạo ra khác biệt sẽ không còn nằm ở việc doanh nghiệp có AI hay không, mà nằm ở chất lượng hệ thống vận hành phía sau.

Doanh nghiệp nào sở hữu dữ liệu tốt hơn, quy trình rõ ràng hơn, đội ngũ thích ứng nhanh hơn và năng lực quản trị hiệu quả hơn sẽ là những đơn vị tận dụng được lợi ích lớn nhất từ AI.

“AI có thể được mua bằng tiền. Nhưng dữ liệu, quy trình và văn hóa doanh nghiệp phải được xây dựng bằng thời gian. Muốn AI Agent phát huy hiệu quả, trước hết doanh nghiệp phải chuẩn hóa chính mình – bắt đầu từ dữ liệu và quy trình”, ông Lê Đức Nam khẳng định.