Dự thảo Thông tư mới về cấp phép hoạt động báo chí đề xuất nhiều cải cách đáng chú ý, trong đó nổi bật là việc tinh gọn thủ tục hành chính, giảm mạnh thành phần hồ sơ và rút ngắn thời gian giải quyết.
Cắt giảm thủ tục cấp phép báo chí
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến rộng rãi đối với Dự thảo Thông tư quy định chi tiết và hướng dẫn về hồ sơ, thủ tục cấp, sửa đổi, bổ sung giấy phép hoạt động báo chí, điều kiện, hồ sơ, thủ tục cấp giấy phép xuất bản bản tin, xuất bản đặc san
Theo đó, Dự thảo Thông tư gồm 06 Chương, 24 Điều quy định chi tiết hồ sơ, thủ tục cấp giấy phép hoạt động đối với các loại hình báo chí như báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình; đồng thời hướng dẫn việc thực hiện hai loại hình báo chí, xuất bản thêm ấn phẩm, phụ trương, mở chuyên trang báo điện tử, sản xuất thêm kênh phát thanh, truyền hình.

Theo dự thảo, các cơ quan, tổ chức đủ điều kiện theo quy định của Luật Báo chí và các nghị định liên quan sẽ được đề nghị cấp giấy phép hoạt động báo chí, cũng như các loại giấy phép mở rộng như xuất bản bản tin, đặc san hoặc thực hiện thêm loại hình báo chí.
Đáng chú ý, dự thảo cho phép linh hoạt trong việc thực hiện đồng thời hai loại hình báo chí (báo in – báo điện tử; tạp chí in – tạp chí điện tử), cũng như bổ sung điều kiện đối với các tổ chức, doanh nghiệp khi đề nghị cấp phép xuất bản bản tin, đặc san.
Về thủ tục, dự thảo hướng tới cắt giảm mạnh thành phần hồ sơ. Cụ thể, đối với báo in và báo điện tử, 3 loại giấy tờ trước đây (Tờ khai, Đề án, Danh sách nhân sự dự kiến) được gộp thành một đề án duy nhất (Đề án đề nghị cấp giấy phép hoạt động); đồng thời, 6 thủ tục hành chính được tinh gọn còn 1 thủ tục. Thời gian giải quyết cũng được rút ngắn.
Cơ quan, tổ chức có thể nộp hồ sơ qua ba hình thức: trực tuyến, qua bưu chính hoặc trực tiếp tại bộ phận một cửa, tạo thuận lợi tối đa trong quá trình thực hiện.
Phân cấp mạnh thẩm quyền, tăng cường quản lý và chuyển đổi số
Dự thảo Thông tư quy định rõ thẩm quyền cấp phép theo hướng phân cấp. Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thực hiện cấp các giấy phép hoạt động báo chí quan trọng; trong khi đó, Cục Báo chí, Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử và cơ quan chuyên môn cấp tỉnh được giao thêm nhiều thẩm quyền cấp phép và chấp thuận thay đổi nội dung giấy phép.
Đối với việc thay đổi nội dung trong giấy phép hoạt động báo chí, dự thảo cũng phân cấp cho các cơ quan quản lý chuyên ngành ở trung ương và địa phương, góp phần giảm tải cho cơ quan cấp trên, đồng thời rút ngắn thời gian xử lý.
Ngoài ra, dự thảo kế thừa các quy định hiện hành về cấp phép xuất bản bản tin, đặc san, đồng thời bổ sung yêu cầu về hình thức trình bày để tránh nhầm lẫn với các sản phẩm báo chí chính thống. Quy định về chế độ lưu chiểu cũng được bổ sung nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước.
Đáng chú ý, dự thảo yêu cầu các cơ quan báo chí thực hiện chế độ báo cáo định kỳ, qua đó nâng cao hiệu quả giám sát việc tuân thủ pháp luật.
Về mặt công nghệ, cơ quan soạn thảo khuyến khích tiếp nhận và xử lý hồ sơ qua cổng dịch vụ công trực tuyến, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động quản lý báo chí.
Nếu được ban hành, các quy định mới không chỉ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cơ quan báo chí, tổ chức, doanh nghiệp trong quá trình xin cấp phép, mà còn góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đáp ứng yêu cầu phát triển báo chí trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.