Từ 1/9, người dân có thể yêu cầu cơ quan Nhà nước cung cấp thông tin trong 3 ngày

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 337/2026/NĐ-CP ngày 26/8/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Tiếp cận thông tin số 01/2026/QH16.

Nghị định quy định các biện pháp bảo đảm quyền tiếp cận thông tin; trách nhiệm của cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập có nhiệm vụ cung ứng dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu; trách nhiệm của đơn vị đầu mối cung cấp thông tin; việc lập, cập nhật danh mục thông tin phải được công khai; ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong cung cấp thông tin và trình tự, thủ tục cung cấp thông tin theo yêu cầu.

Thông tin đơn giản phải được cung cấp trong 3 ngày làm việc

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là quy định cụ thể thời hạn giải quyết yêu cầu cung cấp thông tin.

Theo đó, đối với thông tin đơn giản, có sẵn, cơ quan, đơn vị có trách nhiệm giải quyết yêu cầu cung cấp thông tin chậm nhất trong 3 ngày làm việc kể từ khi nhận được hồ sơ hợp lệ.

Trường hợp người yêu cầu đề nghị cung cấp thông tin trực tiếp tại trụ sở, cơ quan, đơn vị phải tạo điều kiện để người yêu cầu trực tiếp sao, chụp, tải về văn bản, hồ sơ, tài liệu hoặc cung cấp ngay thông tin theo yêu cầu, phù hợp với điều kiện thực tế.

Đối với thông tin phức tạp, không có sẵn mà cần tập hợp từ các bộ phận của cơ quan, đơn vị hoặc cần có ý kiến của cơ quan, tổ chức, đơn vị khác, thời hạn cung cấp hoặc thông báo từ chối yêu cầu là 12 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ.

Trong trường hợp cần thêm thời gian để xem xét, tìm kiếm, phân tách, tập hợp, sao chép hoặc xử lý thông tin, cơ quan, đơn vị có thể gia hạn nhưng thời gian gia hạn không quá 12 ngày. Việc gia hạn phải được thông báo bằng văn bản cho người yêu cầu trước khi hết thời hạn cung cấp thông tin.

Nghị định cũng quy định cụ thể các mẫu văn bản sử dụng trong quá trình cung cấp thông tin, gồm Phiếu yêu cầu cung cấp thông tin, thông báo tiếp nhận, thông báo giải quyết, thông báo gia hạn, thông báo từ chối và văn bản chấp thuận của cá nhân, tổ chức liên quan.

Người dân có thể gửi yêu cầu cung cấp thông tin theo các hình thức được Luật Tiếp cận thông tin quy định. Cơ quan, đơn vị tiếp nhận hồ sơ có trách nhiệm hướng dẫn người yêu cầu bổ sung nếu Phiếu yêu cầu chưa đầy đủ nội dung.

Đáng chú ý, cơ quan, đơn vị có thể khai thác, đối chiếu thông tin của người yêu cầu trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành có liên quan. Trường hợp không khai thác được hoặc thông tin chưa đầy đủ, người yêu cầu có thể được đề nghị xuất trình giấy tờ hoặc bổ sung thông tin cần thiết để đối chiếu, xác thực.

Nghị định cũng cho phép công dân thực hiện yêu cầu cung cấp thông tin thông qua tổ chức, đoàn thể, doanh nghiệp trong trường hợp nhiều người trong tổ chức có cùng yêu cầu tiếp cận đối với cùng một loại thông tin. Tổ chức có trách nhiệm cử người đại diện thực hiện việc yêu cầu cung cấp thông tin.

Đẩy mạnh tiếp cận thông tin trên môi trường số

Nghị định 337/2026/NĐ-CP đặt ra yêu cầu tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong hoạt động cung cấp thông tin.

Người đứng đầu cơ quan, đơn vị có trách nhiệm bảo đảm nguồn lực, cơ sở vật chất và các biện pháp kỹ thuật nhằm đẩy mạnh cung cấp thông tin trên môi trường số; đồng thời ứng dụng công nghệ trong theo dõi, kiểm tra tình hình giải quyết yêu cầu cung cấp thông tin.

Việc cung cấp thông tin trên môi trường số phải bảo đảm tính chính xác, toàn vẹn và xác thực của thông tin, đồng thời tuân thủ các quy định về bảo vệ bí mật nhà nước, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và pháp luật có liên quan.

Đáng chú ý, Nghị định khuyến khích các cơ quan, đơn vị ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các công nghệ số khác trong hoạt động cung cấp thông tin, hỗ trợ công dân thực hiện quyền tiếp cận thông tin theo quy định pháp luật.

Cùng với đó, các cơ quan, đơn vị có trách nhiệm xây dựng Chuyên mục về tiếp cận thông tin trên cổng thông tin điện tử, trang thông tin điện tử của mình, bảo đảm thuận tiện và dễ tìm kiếm. Chuyên mục này phải cung cấp các nội dung như danh mục thông tin phải công khai, quy chế cung cấp thông tin, thông tin về đầu mối cung cấp, địa chỉ tiếp nhận yêu cầu qua mạng Internet, các mẫu văn bản và tài liệu hướng dẫn.

Nghị định cũng yêu cầu các cơ quan, đơn vị lập và cập nhật Danh mục thông tin phải được công khai. Danh mục phải thể hiện tên, số, ký hiệu của văn bản hoặc hồ sơ, tài liệu; ngày, tháng, năm tạo ra và hình thức công khai. Nếu thông tin đã được đăng tải trên cơ sở dữ liệu hoặc cổng thông tin điện tử, danh mục phải có chỉ dẫn địa chỉ truy cập.

Đối với người khuyết tật, cơ quan, đơn vị phải căn cứ điều kiện thực tế để trang bị, sử dụng công nghệ, thiết bị hỗ trợ phù hợp với từng dạng tật. Người gặp khó khăn trong việc điền hoặc ký Phiếu yêu cầu cung cấp thông tin có thể được bố trí người hướng dẫn, giải thích, giúp đỡ.

Thông tin liên quan trực tiếp đến đời sống, sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh của người khuyết tật phải được kịp thời công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng dưới hình thức thuận lợi cho việc tiếp cận.

Đối với đồng bào dân tộc thiểu số và người sinh sống tại khu vực biên giới, hải đảo, miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn, việc cung cấp thông tin có thể được thực hiện thông qua cổng thông tin điện tử, hệ thống phát thanh, truyền hình, hệ thống thông tin cơ sở và các hình thức phù hợp khác.

Các cơ quan, đơn vị có thể xây dựng tài liệu, tờ rời, tờ gấp, ấn phẩm hoặc video bằng tiếng dân tộc, hình ảnh trực quan, dễ hiểu; tổ chức sinh hoạt chuyên đề, sinh hoạt cộng đồng và phát huy vai trò của già làng, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, người có uy tín trong cộng đồng.

Nghị định cũng yêu cầu tăng thời lượng truyền, phát bản tin đối với những thông tin liên quan đến cơ chế, chính sách của người dân tại các khu vực này.

Về trách nhiệm, cơ quan, đơn vị cung cấp thông tin phải bảo đảm thông tin chính xác, đầy đủ, kịp thời, minh bạch và thuận lợi; đồng thời ban hành Quy chế cung cấp thông tin hoặc lồng ghép nội dung này vào quy chế nội bộ.

Đơn vị đầu mối cung cấp thông tin có trách nhiệm tiếp nhận, xử lý yêu cầu của công dân; hướng dẫn công dân thực hiện quyền tiếp cận thông tin; theo dõi, đôn đốc việc giải quyết và phối hợp xử lý trường hợp thông tin đã công khai hoặc cung cấp không chính xác, không đầy đủ.

Nghị định số 337/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/9/2026, thay thế Nghị định số 13/2018/NĐ-CP ngày 23/1/2018 của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Tiếp cận thông tin.

Chậm nhất sau 6 tháng kể từ ngày Nghị định có hiệu lực, các cơ quan, đơn vị phải hoàn thành việc ban hành Quy chế cung cấp thông tin hoặc quy chế nội bộ có nội dung về cung cấp thông tin; đồng thời xây dựng Chuyên mục về tiếp cận thông tin nếu có cổng thông tin điện tử hoặc trang thông tin điện tử.