Tưởng niệm 584 năm Ngày mất của Anh hùng dân tộc Nguyễn Trãi

Diễn văn tưởng niệm do ông Nguyễn Minh Hùng, Phó Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng, Trưởng Ban Tổ chức Lễ hội Côn Sơn, Kiếp Bạc - Mùa Thu năm 2026 nhấn mạnh: Lễ tưởng niệm 584 năm Ngày mất của Anh hùng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Trãi là sự kiện văn hóa có ý nghĩa của thành phố, là dịp để trân trọng, ôn lại truyền thống yêu nước, ý chí độc lập, tự cường và lòng tự hào dân tộc; đồng thời giáo dục đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tưởng nhớ, tri ân và tôn vinh những bậc vĩ nhân có công lao to lớn trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập và xây dựng đất nước.

Nguyễn Trãi hiệu là Ức Trai, sinh năm 1380 tại Kinh thành Thăng Long. Thân phụ ông là Nguyễn Phi Khanh, nguyên quán ở làng Chi Ngạ, phường Trần Hưng Đạo, TP Hải Phòng. Thân mẫu là Trần Thị Thái, con gái của quan Tư đồ Trần Nguyên Đán.

Tuổi thơ Nguyễn Trãi sống với ông ngoại ở Thăng Long, Côn Sơn và sớm nổi tiếng là người tài đức, có chí lớn. Năm 1400, Nguyễn Trãi đỗ Thái học sinh và năm sau ra nhận chức Ngự sử đài Chánh trưởng dưới triều Hồ, bậc Chánh Tam phẩm.

Từ năm 1407, dưới ách đô hộ của giặc Minh, ông quyết nuôi ý chí cứu nước, cứu dân. Sau đó, ông đến Lam Sơn tụ nghĩa, dâng Bình Ngô sách, dốc tâm huyết, một lòng thành giúp Bình Định Vương Lê Lợi. Ông trở thành linh hồn của cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nhà Minh, giải phóng đất nước ở thế kỷ XV. Kháng chiến thắng lợi, Nguyễn Trãi đã viết Bình Ngô Đại cáo - một bản tuyên ngôn độc lập bất hủ, áng thiên cổ hùng văn tổng kết tài tình cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc.

Vào dịp kỷ niệm 600 năm ngày sinh của Nguyễn Trãi (1380 - 1980), Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) đã ghi nhận và suy tôn ông là Danh nhân văn hoá thế giới. Sự nghiệp lừng lẫy, vẻ vang và những đóng góp to lớn của Nguyễn Trãi đối với sách lược bảo vệ, xây dựng đất nước đã được lịch sử ghi nhận và hậu thế tôn vinh.

Trong tâm thức người dân, khi nói về Côn Sơn là nhớ về Nguyễn Trãi, nhớ về vầng Sao Khuê lấp lánh trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Nguyễn Trãi đã đi vào lịch sử và trở thành anh hùng vĩ đại của dân tộc, một danh nhân văn hóa kiệt xuất. Trải qua hàng trăm năm, hào khí Nguyễn Trãi vẫn tỏa sáng, là biểu tượng để các thế hệ sau soi mình, là ngọn đuốc soi đường cho khát vọng vươn lên của dân tộc.

Đền thờ Nguyễn Trãi - Ức Trai linh từ từ lâu đã trở thành không gian linh thiêng để bao lớp người khắc sâu đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” tôn vinh thành kính Ức Trai. Nơi đây, mỗi độ Xuân về, Thu đến, hàng chục vạn lượt du khách về tham quan, chiêm bái để đắm mình trong không gian linh thiêng, thanh khiết, để được tưởng nhớ, tri ân các bậc tiền nhân. Tư tưởng và những giá trị trường tồn của chốn Tổ Phật giáo Trúc Lâm tại chùa Côn Sơn và đền thờ Danh nhân văn hóa kiệt xuất Nguyễn Trãi đã góp phần quan trọng để Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới vào năm 2025.

Sau diễn văn tưởng niệm, đại diện lãnh đạo TP. Hải Phòng, nhân dân và du khách thành kính dâng hương tưởng nhớ Anh hùng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Trãi, cầu nguyện cho quốc thái dân an và không ngừng đổi mới.

Lễ tưởng niệm 584 năm Ngày mất của Anh hùng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Trãi là một trong chuỗi nghi lễ, sự kiện tại Lễ hội Côn Sơn, Kiếp Bạc - Mùa Thu năm 2026.