Từ thực tế kéo, đẩy phương tiện trên đường đến yêu cầu tuân thủ quy định giao thông

Giúp người nhưng sai cách

Trong quá trình lưu thông, xe máy hay ô tô có thể gặp sự cố bất ngờ, từ chết máy, hỏng động cơ đến các trục trặc khiến phương tiện bị hư hỏng, không thể tiếp tục lưu thông. Khi rơi vào hoàn cảnh này, nhiều người thường chọn cách nhờ phương tiện khác kéo hoặc đẩy hộ để đưa xe vào lề đường hoặc di chuyển đến điểm sửa chữa gần nhất.

Trên nhiều tuyến đường, đặc biệt tại khu vực ngoại thành, nông thôn hoặc các trục quốc lộ, không khó để bắt gặp cảnh xe máy kéo xe máy, ô tô đẩy ô tô giữa dòng phương tiện. Hành động xuất phát từ mong muốn hỗ trợ nhau khi gặp khó khăn, song nếu không đảm bảo an toàn hoặc không phù hợp quy định pháp luật thì tiềm ẩn nhiều nguy cơ.

Gần đây, tại Quốc lộ 1 (TP.HCM), trong quá trình di chuyển, anh P.M.T. (ngụ tỉnh Đồng Tháp) dùng chân đẩy một ô tô gặp sự cố vào lề đường. Dù mục đích là giúp người khác xử lý tình huống, hành động này vẫn bị lực lượng CSGT lập biên bản do vi phạm quy định khi tham gia giao thông. Trường hợp của anh T. không phải cá biệt, khi nhiều người vẫn cho rằng kéo hoặc đẩy xe trong phạm vi ngắn, tốc độ chậm sẽ không bị xử phạt.

Một nguyên nhân quan trọng dẫn đến hành vi kéo đẩy phương tiện tùy tiện là do người dân chưa nắm rõ quy định pháp luật. Không ít người vận hành theo thói quen, cảm tính và ưu tiên xử lý nhanh sự cố thay vì chờ lực lượng cứu hộ chuyên nghiệp. Nhiều trường hợp còn xuất phát từ tâm lý chủ quan: cho rằng chỉ cần đi chậm, ở đoạn đường vắng là đủ an toàn.

Bên cạnh đó, tại một số địa bàn ven đô hoặc các tuyến quốc lộ, việc tiếp cận dịch vụ cứu hộ còn hạn chế về chi phí hoặc thời gian chờ đợi. Người điều khiển phương tiện vì vậy thường chọn giải pháp nhờ người đi đường hoặc người thân hỗ trợ kéo xe. Tuy nhiên, những cách xử lý như dùng dây thừng, dùng tay đẩy, bám vào xe khác… lại tiềm ẩn nguy cơ tai nạn rất lớn, nhất là trên đoạn đường có lưu lượng giao thông cao.

Thực tế cho thấy việc kéo hoặc đẩy xe khi không có phương tiện chuyên dụng và không có tín hiệu cảnh báo phù hợp dễ dẫn đến mất lái, va chạm hoặc đứt dây kéo giữa đường. Việc phương tiện bất ngờ dừng lại, lạc hướng hoặc va vào xe khác có thể gây ra chuỗi tai nạn liên hoàn.

Ngoài yếu tố nguy hiểm, hành động kéo hoặc đẩy xe sai cách còn gây ảnh hưởng đến giao thông chung, đặc biệt trong giờ cao điểm hoặc tại các tuyến đường hẹp. Khi xe bị hỏng chiếm phần đường hoặc được kéo với tốc độ chậm, luồng giao thông bị thu hẹp, dễ dẫn đến ùn tắc và tạo ra điểm nghẽn cục bộ.

Ở một khía cạnh khác, hình ảnh người dân tự ý kéo đẩy phương tiện trên đường phố bằng nhiều cách không đảm bảo an toàn cũng tạo nên cảm giác thiếu chuẩn mực trong văn hóa giao thông đô thị. Điều này phản ánh hạn chế trong thói quen ứng xử khi gặp sự cố và trong khả năng tiếp cận dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật phù hợp.

Hành vi kéo đẩy xe sai quy định không chỉ tiềm ẩn nguy hiểm mà còn kéo theo các chế tài pháp lý đáng lưu ý. Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP (có hiệu lực từ 01/01/2025), mức xử phạt đối với hành vi này được quy định tương đối rõ ràng và nghiêm khắc.

Đối với xe ô tô, người điều khiển phương tiện đẩy xe của người khác có thể bị phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng và bị trừ 2 điểm GPLX. Nếu hành vi gây ra tai nạn giao thông, mức phạt tăng lên 20-22 triệu đồng, kèm theo việc trừ 10 điểm GPLX.

Đối với xe mô tô, xe gắn máy, mức phạt đối với người điều khiển hoặc người ngồi sau có hành động bám, kéo hoặc đẩy xe khác dao động từ 600.000 đến 800.000 đồng. Nếu gây tai nạn, người vi phạm có thể bị phạt 10 đến 14 triệu đồng và bị trừ 10 điểm GPLX. Người ngồi sau xe mô tô có hành vi đẩy xe khác cũng có thể bị xử phạt từ 400.000 đến 600.000 đồng.

Quy định cũng áp dụng đối với xe đạp, xe đạp máy. Người điều khiển các phương tiện này sẽ bị phạt từ 150.000 đến 250.000 đồng nếu bám hoặc kéo xe khác; người được chở có hành động đẩy xe khác bị phạt từ 200.000 đến 250.000 đồng.

Các mức phạt trên được xây dựng dựa trên nguy cơ tiềm ẩn và hậu quả dễ xảy ra trong quá trình kéo hoặc đẩy xe không đúng kỹ thuật. Không chỉ là xử phạt hành chính, trong trường hợp hành vi gây hậu quả nghiêm trọng, như thiệt hại tài sản lớn, gây thương tích hoặc gây chết người, người vi phạm có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.

Tại các đô thị lớn, một phương tiện gặp sự cố và được kéo đẩy không đúng cách giữa đường có thể gây ùn tắc kéo dài và dẫn đến tai nạn thứ cấp. Đây cũng là lý do quy định về kéo đẩy xe được siết chặt nhằm đảm bảo trật tự, an toàn giao thông và giảm rủi ro cho cộng đồng.

Yêu cầu tuân thủ quy định pháp luật

Để hạn chế tình trạng người dân tự ý kéo hoặc đẩy phương tiện khi xảy ra sự cố trên đường, thực tiễn đặt ra yêu cầu cần có các giải pháp quản lý đồng bộ, gắn với điều kiện hạ tầng và công tác tổ chức giao thông hiện nay.

Trong quá trình phương tiện gặp sự cố, việc xử lý không đúng cách có thể gây cản trở lưu thông và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông. Thực tế cho thấy, một số trường hợp người điều khiển phương tiện lựa chọn hình thức kéo hoặc đẩy xe khi chưa bảo đảm các điều kiện an toàn cần thiết, dẫn đến nguy cơ va chạm với các phương tiện đang lưu thông.

Về công tác quản lý, việc phổ biến đầy đủ và thống nhất các quy định liên quan đến kéo, đẩy phương tiện có vai trò quan trọng. Nội dung này hiện đã được quy định trong các văn bản pháp luật về trật tự, an toàn giao thông, song mức độ tiếp cận thông tin của người tham gia giao thông còn chưa đồng đều, đặc biệt tại các khu vực ngoài đô thị.

Bên cạnh đó, khả năng tiếp cận dịch vụ cứu hộ giao thông trên một số tuyến đường, khu vực còn hạn chế, ảnh hưởng đến lựa chọn phương án xử lý sự cố của người dân. Việc hoàn thiện mạng lưới cứu hộ, cũng như ứng dụng công nghệ trong giám sát và xử lý vi phạm, được xem là một trong những yếu tố cần được xem xét trong quá trình tổ chức giao thông.

Ngoài yếu tố kỹ thuật và quản lý, thực tiễn cho thấy việc hỗ trợ phương tiện gặp sự cố cần được thực hiện trong khuôn khổ các quy định hiện hành. Việc tuân thủ đúng quy định không chỉ góp phần bảo đảm an toàn cho người tham gia giao thông mà còn giúp duy trì trật tự, an toàn giao thông trên các tuyến đường.