Từ 80.830 tờ khai, hải quan “lọc” những lô hàng có dấu hiệu bất thường

Địa bàn quản lý của hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai (Quảng Ninh) gồm hệ thống cảng biển, khu công nghiệp và kho ngoại quan, với lưu lượng hàng hóa xuất nhập khẩu lớn. Cùng với hoạt động giao thương gia tăng, nguy cơ gian lận thương mại vẫn hiện hữu, từ khai sai tên hàng, chủng loại, mã số, xuất xứ đến vận chuyển trái phép xăng dầu, khoáng sản.

Thay vì kiểm tra dàn trải, đơn vị tập trung phân tích, sàng lọc thông tin về doanh nghiệp, mặt hàng, lô hàng và phương tiện. Dữ liệu khai báo được đối chiếu với lịch sử chấp hành của doanh nghiệp, tuyến vận chuyển và dữ liệu nghiệp vụ, trong đó chú trọng các tiêu chí về tên hàng, mã số, trị giá, xuất xứ và chính sách quản lý hàng hóa.

Những trường hợp có dấu hiệu nghi vấn được đưa vào diện kiểm tra, giám sát phù hợp. Cách làm này giúp tập trung nguồn lực vào những khâu, lô hàng có nguy cơ cao, đồng thời hạn chế kiểm tra không cần thiết đối với doanh nghiệp và hàng hóa chấp hành tốt quy định.

Thực tế kiểm soát tại địa bàn cho thấy vi phạm có thể phát sinh ở nhiều khâu. Trong tháng 6/2026, qua công tác kiểm soát, hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai phát hiện một trường hợp vận chuyển trái phép 506 lít dầu diesel, trị giá tang vật 13,09 triệu đồng. Vụ việc được xử lý theo quy định, với số tiền phạt hơn 4 triệu đồng.

Giá trị tang vật không lớn, nhưng vụ việc cho thấy nguy cơ vi phạm có thể xuất hiện từ hoạt động xuất nhập khẩu, phương tiện vận tải đến lưu thông hàng hóa trong khu vực giám sát.

Cùng với công tác quản lý rủi ro, hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai duy trì trao đổi thông tin, phối hợp tuần tra, kiểm soát với các đơn vị thuộc hải quan khu vực VIII, Công an, Cảnh sát biển, Bộ đội Biên phòng và các lực lượng chức năng liên quan.

Qua phối hợp, những thông tin nghi vấn được kiểm tra, xác minh và xử lý kịp thời, góp phần hạn chế khoảng trống trong quản lý và tránh kiểm tra chồng chéo đối với doanh nghiệp.

Từ đầu năm đến nay, hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai đã phát hiện, xử lý 4 vụ vi phạm hành chính, tịch thu tang vật trị giá gần 60 triệu đồng, xử phạt 16 triệu đồng. Qua khâu làm thủ tục hải quan, đơn vị phát hiện, xử lý 6 vụ vi phạm, phạt gần 13 triệu đồng. Trong công tác phối hợp liên ngành, 8 vụ việc được xử lý, tổng trị giá tang vật 287 triệu đồng.

Bên cạnh kiểm soát, đơn vị đã gặp gỡ gần 100 doanh nghiệp, trực tiếp giải đáp gần 100 ý kiến liên quan đến thủ tục, chế độ kiểm tra, giám sát. Hoạt động này góp phần tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp, đồng thời giúp cơ quan hải quan nắm bắt thông tin phục vụ công tác quản lý, phòng ngừa vi phạm.

Trong bối cảnh khối lượng hàng hóa xuất nhập khẩu tăng, hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai tiếp tục tập trung phân tích thông tin, nhận diện dấu hiệu bất thường và kiểm tra đúng trọng điểm. Việc này nhằm kiểm soát nguy cơ gian lận, giữ kỷ cương trong hoạt động xuất nhập khẩu nhưng hạn chế tác động đến những lô hàng, doanh nghiệp chấp hành tốt quy định.