Quảng Ninh sẽ đầu tư 3 cảng cá, đóng mới tàu kiểm ngư để gỡ “thẻ vàng” EC

Quảng Ninh đang tăng tốc triển khai các giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU), từ siết quản lý đội tàu, giám sát hành trình đến truy xuất nguồn gốc thủy sản.

Tỉnh đồng thời đưa vào kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2026-2030 việc xây dựng 3 cảng cá và đóng mới tàu kiểm ngư nhằm nâng cao năng lực quản lý nghề cá, góp phần cùng cả nước tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC).

Theo Sở NN&MT, tính đến ngày 13/2/2026, toàn tỉnh có 4.114 tàu cá có chiều dài từ 6m trở lên đã được đăng ký và cập nhật đầy đủ trên hệ thống dữ liệu nghề cá quốc gia. 100% tàu cá đủ điều kiện đã được cấp giấy phép khai thác, trong khi toàn bộ tàu từ 15m trở lên đã lắp đặt và kết nối thiết bị giám sát hành trình (VMS).

Cùng với đó, việc rà soát và làm sạch dữ liệu tàu cá được duy trì thường xuyên nhằm bảo đảm thông tin “đúng, đủ, sạch, sống”, đồng bộ giữa các hệ thống quản lý và cập nhật đầy đủ thông tin chủ tàu.

Một nội dung được tỉnh đặc biệt chú trọng là rà soát toàn bộ các hồ sơ đã khép liên quan đến xử lý vi phạm khai thác IUU. Quan điểm được quán triệt là xử lý đúng quy định pháp luật, đúng trình tự, thủ tục; không chấp nhận việc khép hồ sơ mang tính hình thức hoặc báo cáo đã xử lý xong khi thực tế chưa giải quyết dứt điểm.

Bên cạnh đó, công tác quản lý đội tàu được siết chặt tới từng phương tiện. Các địa phương ven biển được giao nắm chắc tình hình, xác định rõ vị trí neo đậu của những tàu chưa đủ điều kiện hoạt động như chưa đăng ký, đăng kiểm, chưa được cấp phép hoặc chưa lắp thiết bị VMS.

Danh sách các tàu vi phạm được lập chi tiết theo từng xã, thôn và niêm yết công khai tại cộng đồng, đồng thời phân công cán bộ, đảng viên theo dõi, giám sát vị trí neo đậu. Với các tàu chưa đủ điều kiện ra khơi, địa phương áp dụng biện pháp quản lý chặt như niêm phong, khóa tàu, không để ngư cụ hoặc thiết bị khai thác trên tàu nhằm ngăn chặn việc tham gia khai thác trái phép.

Trên biển, các lực lượng chức năng tăng cường theo dõi hoạt động của tàu cá, đặc biệt với nhóm tàu có nguy cơ vi phạm cao. Dữ liệu từ hệ thống VMS được kiểm tra, trích xuất hằng ngày để phát hiện kịp thời tàu mất tín hiệu kết nối. Hằng tuần, danh sách tàu có dấu hiệu vi phạm được tổng hợp để phối hợp xác minh và xử lý. Các trường hợp vượt ranh giới khai thác, mất kết nối VMS kéo dài, hoạt động sai vùng hoặc chưa hoàn thiện thủ tục đăng ký, đăng kiểm đều được củng cố hồ sơ, xử lý nghiêm theo quy định.

Với các vi phạm nghiêm trọng, tỉnh nhấn mạnh sẽ xem xét truy tố, đưa ra xét xử, nhằm nâng cao tính răn đe trong cộng đồng ngư dân ven biển.

Song song với kiểm soát hoạt động khai thác, Quảng Ninh cũng tăng cường quản lý sản lượng và truy xuất nguồn gốc thủy sản. Hoạt động tàu cá cập, rời cảng được giám sát bằng hệ thống điện tử, dữ liệu ra vào cảng được đối soát giữa các lực lượng để hạn chế sai lệch.

Việc kiểm soát chặt chẽ này không chỉ phục vụ công tác quản lý trong nước mà còn đáp ứng các yêu cầu khắt khe về truy xuất nguồn gốc của thị trường xuất khẩu, đặc biệt là thị trường châu Âu.

Về lâu dài, tỉnh định hướng chuyển dần từ khai thác sang nuôi biển, phát triển dịch vụ hậu cần nghề cá và du lịch sinh thái nhằm tạo sinh kế bền vững cho ngư dân, đồng thời giảm áp lực lên nguồn lợi thủy sản tự nhiên.

Đáng chú ý, trong kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2026-2030, Quảng Ninh dự kiến xây dựng 3 cảng cá tại phường Hà Tu, xã Đường Hoa và đặc khu Vân Đồn, đồng thời triển khai dự án đóng mới 2 tàu, xuồng kiểm ngư để nâng cao năng lực tuần tra, kiểm soát trên biển.

Theo tỉnh, việc đầu tư hạ tầng nghề cá và tăng cường phương tiện kiểm soát là bước đi quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động khai thác thủy sản, góp phần cùng cả nước sớm gỡ bỏ cảnh báo “thẻ vàng” IUU của EC.