Làng gốm hơn 500 tuổi bên dòng sông Đáy

Theo lời kể của các bậc cao niên trong làng, nghề gốm ở Quyết Thành (phường Kim Bảng, tỉnh Ninh Bình) đã có từ thế kỷ XVI, do một người thợ từ xứ Thanh mang đến lập nghiệp. Ông được dân làng tôn làm tổ sư nghề gốm, Thành hoàng làng.

Nguyên liệu làm gốm ở đây được lấy từ chính lòng đất quê hương, là loại đất sét đặc biệt có màu đỏ son. Từ đất sét nguyên sơ, qua bàn tay tài hoa của người thợ, từng sản phẩm gốm Quyết Thành mang nét độc đáo, mộc mạc và tinh túy.

Quy trình làm gốm trải qua nhiều công đoạn, đòi hỏi sự khéo léo, tỉ mỉ và kinh nghiệm của người thợ. Đất sét sau khi được đào về sẽ ngâm trong bể nước, sau đó rút hết nước và nhào luyện nhiều lần bằng chân để đạt độ nhuyễn. Người thợ sẽ vê đất thành “con trạch”, đặt lên bàn xoay thủ công để tạo hình.

Sau khi tạo hình, sản phẩm được phơi khô tự nhiên rồi khắc hoa văn, họa tiết. Các công đoạn từ chuẩn bị nguyên liệu đến lúc đưa vào lò nung thường mất từ năm đến bảy ngày.

Ngày nay, với sự hỗ trợ của máy móc, các công đoạn như: nhào trộn đất hay tạo hình đã bớt vất vả hơn, giúp người thợ giảm được thời gian và công sức lao động.

Năm 2004, làng gốm Quyết Thành được công nhận là làng nghề truyền thống. Đến năm 2010, thương hiệu gốm son mỹ nghệ đã được công nhận.

Các sản phẩm của làng nghề rất phong phú, đa dạng như: chum, vại, vò rượu, ấm chén, bình hoa, tượng thờ, gốm mỹ nghệ cao cấp,… Đặc biệt, nhiều sản phẩm đã có mặt tại thị trường quốc tế, được đánh giá cao bởi sự bền đẹp và tinh xảo.

Dù trải qua bao thăng trầm, những người thợ làng Quyết Thành vẫn bền bỉ giữ nghề, để hồn gốm cha ông không bị mai một giữa dòng chảy của cuộc sống hiện đại.