Cử tri có được đổi phiếu bầu do viết hỏng?

Hội đồng Bầu cử quốc gia đã công bố danh sách chính thức những người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI gồm 864 ứng cử viên tại 182 đơn vị bầu cử trong cả nước để bầu 500 đại biểu Quốc hội.

Theo Nghị quyết số 151/NQ-HĐBCQG, trong tổng số 864 ứng cử viên có 472 người là nam (54,63%), 392 người là nữ (45,37%); 188 người là dân tộc thiểu số (21,76%) và 65 người ngoài Đảng (7,52%).

Về trình độ chuyên môn, có 593 người có trình độ trên đại học và 261 người có trình độ đại học. Trong tổng số ứng cử viên, 612 người ứng cử lần đầu, 235 người tái ứng cử; 643 người do địa phương giới thiệu và 217 người do Trung ương giới thiệu. Ứng cử viên trẻ tuổi nhất sinh năm 2002, trong khi người cao tuổi nhất sinh năm 1951.

Thời gian bỏ phiếu từ 7 giờ đến 19 giờ

Hội đồng Bầu cử quốc gia cho biết việc bỏ phiếu bắt đầu từ 7 giờ sáng và kết thúc vào 19 giờ cùng ngày. Tùy tình hình thực tế, Tổ bầu cử có thể quyết định bắt đầu sớm hơn nhưng không trước 5 giờ sáng, hoặc kết thúc muộn hơn nhưng không quá 21 giờ cùng ngày.

Trường hợp gần đến thời điểm kết thúc việc bỏ phiếu mà vẫn còn cử tri chưa thực hiện xong quyền bầu cử, Tổ bầu cử có trách nhiệm thông báo để cử tri còn trong khu vực phòng bỏ phiếu biết và đề nghị khẩn trương hoàn thành việc bỏ phiếu.

Việc bỏ phiếu phải được tiến hành liên tục. Nếu xảy ra sự kiện bất ngờ làm gián đoạn, Tổ bầu cử phải lập tức niêm phong hòm phiếu và các tài liệu liên quan, đồng thời báo cáo Ban bầu cử và có biện pháp cần thiết để việc bỏ phiếu được tiếp tục.

Trường hợp chưa hết thời gian bỏ phiếu theo quy định nhưng 100% cử tri trong danh sách đã tham gia bỏ phiếu, Tổ bầu cử không được tuyên bố kết thúc cuộc bỏ phiếu và tiến hành kiểm phiếu trước 19 giờ cùng ngày.

Các Tổ bầu cử và thành viên Tổ bầu cử có thể vận động, tuyên truyền để cử tri tích cực tham gia bỏ phiếu, thực hiện quyền bầu cử của mình, nhưng không được thúc giục hoặc ép buộc cử tri đi bỏ phiếu sớm nhằm kết thúc sớm việc bỏ phiếu.

Bảo đảm quyền bầu cử của mọi công dân

Pháp luật quy định trong thời gian lập danh sách cử tri, mọi công dân có quyền bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND đều được ghi tên vào danh sách cử tri và phát Thẻ cử tri. Mỗi công dân chỉ được ghi tên vào một danh sách cử tri tại nơi mình thường trú hoặc tạm trú.

Theo Thông tư số 21/2025/TT-BNV, trong khoảng thời gian từ 10 ngày đến 3 ngày trước ngày bầu cử (từ 5 đến 12-3-2026 đối với trường hợp bầu cử đúng ngày), Tổ bầu cử phải tiến hành phát Thẻ cử tri cho cử tri tại khu vực bỏ phiếu.

Tổ bầu cử phối hợp chặt chẽ với Công an cấp xã, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố thực hiện việc rà soát danh sách cử tri trong quá trình phát Thẻ cử tri cho cử tri trên địa bàn, trong đó đặc biệt lưu ý các trường hợp cử tri có yêu cầu đặc biệt (như cử tri là người khuyết tật, già yếu, đang ốm đau, cử tri là người đang bị tạm giam, người đang chấp hành biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc mà trại tạm giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc không tổ chức khu vực bỏ phiếu riêng hoặc cử tri thuộc diện cách ly, khu vực phong tỏa để phòng, chống dịch bệnh, cử tri ở khu vực bị chia cắt do thiên tai, hỏa hoạn, cử tri đang thực hiện nhiệm vụ ở trên biển, hải đảo) để có phương án, kế hoạch cho các cử tri này thực hiện quyền bầu cử.

Trước ngày bầu cử, Tổ bầu cử cũng tiến hành xác nhận lại nguyện vọng của cử tri, nhất là cử tri tạm trú, về việc bỏ phiếu tại nơi đã được ghi tên trong danh sách cử tri hay tại địa điểm khác. Trường hợp cử tri đề nghị bỏ phiếu ở nơi khác, Tổ bầu cử hướng dẫn thực hiện thủ tục theo quy định tại Điều 34 Luật Bầu cử.

Đối với trường hợp Thẻ cử tri bị rách, hỏng hoặc bị mất, cử tri phải kịp thời báo với Tổ bầu cử. Tổ bầu cử sẽ thu hồi thẻ bị rách, hỏng; trường hợp mất thẻ, cử tri phải viết giấy xác nhận đã mất (kèm giấy tờ tùy thân hợp pháp) để đề nghị cấp lại thẻ mới. Việc cấp lại Thẻ cử tri phải được báo cáo Ủy ban nhân dân cấp xã và ghi chú trong danh sách cử tri để tránh trường hợp lợi dụng thẻ bị mất để bỏ phiếu thay.

Đáng chú ý, theo Thông tư 21/2025/TT-BNV, trong ngày diễn ra bầu cử, nếu cử tri yêu cầu đổi phiếu bầu do viết hỏng, Tổ bầu cử phải thu hồi phiếu viết hỏng trước khi phát phiếu bầu mới.

Ngoài ra, cử tri có quyền quay phim, chụp ảnh bên ngoài phòng bỏ phiếu khi tham gia bầu cử, nhưng phải bảo đảm không làm ảnh hưởng đến hoạt động của Tổ bầu cử, không cản trở việc bỏ phiếu của cử tri và không vi phạm nội quy phòng bỏ phiếu. Việc quay phim, chụp ảnh bên trong phòng bỏ phiếu chỉ được thực hiện khi Tổ trưởng Tổ bầu cử đồng ý và phải bảo đảm bí mật thông tin bỏ phiếu của các cử tri khác. Nếu việc ghi hình gây ảnh hưởng đến cuộc bầu cử, Tổ trưởng Tổ bầu cử có quyền yêu cầu dừng quay phim, chụp ảnh tại khu vực bỏ phiếu.