Chính phủ ban hành loạt quy định mới về thi hành án dân sự

Chính phủ vừa ban hành các Nghị định số 150/2026/NĐ-CP, 151/2026/NĐ-CP và 152/2026/NĐ-CP nhằm quy định chi tiết tổ chức cán bộ, hoạt động của văn phòng thi hành án dân sự, Thừa hành viên cũng như thủ tục thi hành án dân sự trên môi trường số.

Điều kiện thi tuyển Chấp hành viên THADS

Theo Nghị định số 150/2026/NĐ-CP ngày 13/5/2026, người tham dự thi tuyển Chấp hành viên phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn theo Luật Thi hành án dân sự và nhiều điều kiện bổ sung mới.

Cụ thể, người dự thi phải được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong 3 năm gần nhất; chưa từng bị cách chức Chấp hành viên; không trong thời gian bị truy cứu trách nhiệm hình sự, xem xét kỷ luật hoặc thi hành kỷ luật.

Hồ sơ thi tuyển được tiếp nhận trực tiếp, qua bưu chính hoặc môi trường số. Nội dung thi gồm bài thi pháp luật về THADS và bài thi kỹ năng THADS, theo hình thức viết hoặc trắc nghiệm trên máy tính.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp sẽ thành lập Hội đồng thi tuyển, Ban giám sát và ban hành kế hoạch tổ chức thi tuyển Chấp hành viên.

Văn phòng THADS được lập vi bằng, xác minh điều kiện thi hành án

Tại Nghị định số 151/2026/NĐ-CP, Chính phủ quy định chi tiết về tổ chức và hoạt động của văn phòng THADS, Thừa hành viên.

Theo đó, văn phòng THADS được thực hiện 4 nhóm hoạt động chính gồm: tổ chức THADS; xác minh điều kiện thi hành án theo yêu cầu; tống đạt giấy tờ, hồ sơ; lập vi bằng theo yêu cầu của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Nghị định cũng cho phép văn phòng THADS có thư ký nghiệp vụ hỗ trợ Thừa hành viên thực hiện công việc pháp lý. Người giữ vị trí này phải có trình độ từ trung cấp luật trở lên và đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định.

Ngoài các quyền và nhiệm vụ theo Luật Thi hành án dân sự, văn phòng THADS còn phải công khai lịch làm việc, chi phí thực hiện công việc, tạo điều kiện cho người tập sự hành nghề và bảo đảm trang phục cho Thừa hành viên.

Nghị định 151/2026/NĐ-CP cũng quy định cụ thể các trường hợp văn phòng THADS bị chấm dứt hoạt động như: bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giải thể, phá sản hoặc không hoạt động liên tục từ 12 tháng trở lên.

Trước khi chấm dứt hoạt động, văn phòng phải hoàn thành nghĩa vụ thuế, thanh toán các khoản nợ, giải quyết quyền lợi người lao động và xử lý dứt điểm các yêu cầu công việc đã tiếp nhận.

Đáng chú ý, từ ngày 1/7/2026, việc đổi tên Văn phòng Thừa phát lại thành văn phòng THADS và đổi Thẻ Thừa phát lại thành Thẻ Thừa hành viên sẽ được thực hiện theo quy định mới.

Nghị định này đồng thời thay thế Nghị định số 08/2020/NĐ-CP về tổ chức và hoạt động của Thừa phát lại.

THADS bước vào giai đoạn số hóa toàn diện

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất được quy định tại Nghị định số 152/2026/NĐ-CP là việc triển khai THADS trên môi trường số.

Theo quy định, các phương tiện thực hiện trên môi trường số gồm nền tảng số THADS, Cổng Dịch vụ công quốc gia, hệ thống giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Tư pháp, ứng dụng VNeID, cổng thông tin điện tử và thư điện tử.

Bộ Tư pháp được giao xây dựng, quản lý và vận hành nền tảng số THADS nhằm phục vụ hoạt động thi hành án, theo dõi thi hành án hành chính và quản lý tổ chức, hoạt động của Thừa hành viên.

Nền tảng này sẽ được triển khai tập trung, kết nối và chia sẻ dữ liệu, hình thành cơ sở dữ liệu thống nhất về THADS trên phạm vi toàn quốc.

Theo quy định mới, người dân có thể gửi yêu cầu thi hành án qua môi trường số thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, hệ thống của Bộ Tư pháp, ứng dụng VNeID hoặc các phương tiện điện tử khác theo quy định.

Ngoài hình thức trực tuyến, người dân vẫn có thể nộp trực tiếp hoặc gửi hồ sơ qua dịch vụ bưu chính.

Thông báo thi hành án cũng sẽ được thực hiện chủ yếu trên môi trường số thông qua ứng dụng VNeID. Ngày ứng dụng xác nhận gửi thành công được xem là ngày thông báo hợp lệ.

Đương sự và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có trách nhiệm truy cập ứng dụng để nhận thông báo và thực hiện quyền, nghĩa vụ của mình theo quy định.

Theo Chính phủ, đây là bước chuyển mạnh từ phương thức thi hành án truyền thống sang mô hình số hóa, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thủ tục hành chính và tăng tính minh bạch trong hoạt động THADS.