Chánh án TANDTC trình Quốc hội Dự thảo Nghị quyết tổ chức phiên tòa trực tuyến

Mai Thoa | 23/10/2021, 16:10

Chiều 23/10, Chánh án TANDTC trình Quốc hội Dự thảo Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến. Ủy ban Tư pháp của Quốc hội sau đó cũng đã có báo cáo thẩm tra nghị quyết.

qh-chieu.jpg

Nhu cầu tất yếu của hoạt động tư pháp

Trình bày Tờ trình, Chánh án TANDTC Nguyễn Hòa Bình cho biết, việc tổ chức phiên tòa trực tuyến được triển khai thực hiện phù hợp với quan điểm chỉ đạo, chủ trương, định hướng của Đảng, của Bộ Chính trị cũng như Nghị quyết mà Đại hội XIII đã đề ra về cải cách tư pháp.

Hiện nay, Việt Nam tham gia Hội đồng Chánh án các nước khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, Hội đồng Chánh án khu vực ASEAN và đã cam kết đến năm 2025 phải hoàn thành việc xây dựng Tòa án điện tử theo Nghị quyết của Hội đồng. Hiện nay, đa số Tòa án các nước khu vực ASEAN đã thực hiện việc xây dựng Tòa án điện tử, (Chỉ còn Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanma chưa thực hiện) và tổ chức xét xử trực tuyến. Việt Nam cũng phải từng bước thực hiện cam kết này để phục vụ tốt nhất nhu cầu của Nhân dân, phù hợp với xu hướng phát triển chung và đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Ngày nay, sự phát triển rất nhanh của công nghệ thông tin đã mang lại nhiều cơ hội cho việc nâng cao hiệu quả hoạt động của quản trị quốc gia và thực thi công lý trên thế giới. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và sự biến đổi không ngừng của công nghệ số đã và đang tạo điều kiện thuận lợi, làm thay đổi sâu sắc hiệu quả hoạt động của Tòa án.

Theo Chánh án Nguyễn Hòa Bình, thời gian qua, để góp phần hạn chế tối đa những ảnh hưởng tiêu cực của đại dịch Covid-19 đối với toàn xã hội nói chung, công tác xét xử nói riêng, Tòa án nhân dân tối cao đã chỉ đạo hệ thống Tòa án áp dụng nhiều giải pháp phù hợp, khẩn trương đưa các vụ án (đặc biệt là các vụ án liên quan đến công tác phòng, chống dịch bệnh Covid-19) ra xét xử, bảo đảm kịp thời, nhanh chóng, đúng pháp luật.

Tuy nhiên, tình hình dịch bệnh Covid-19 có chiều hướng diễn biến phức tạp, một số tỉnh, thành phố phải áp dụng biện pháp cách ly toàn xã hội theo Chỉ thị số 16/CT-TTg ngày 31/3/2020 của Thủ tướng Chính phủ. Do đó, hoạt động xét xử của Tòa án nhân dân cũng bị ảnh hưởng, nhiều vụ án đến hạn nhưng không thể đưa ra xét xử theo quy định; một số vụ án bị kéo dài thời hạn giải quyết do đương sự, bị can, bị cáo đang cư trú hoặc bị tạm giam ở vùng có dịch nên không thể trực tiếp tham gia phiên tòa.

hoa-binh.jpg
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án TANDTC trình bày Dự thảo Nghị quyết về Tổ chức phiên tòa trực tuyến trước Quốc hội.

Nhằm bảo vệ quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân, góp phần phòng chống dịch bệnh, ổn định trật tự an toàn xã hội, đồng thời bảo đảm công tác xét xử, giải quyết các vụ án được kịp thời, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn và thực hiện chiến lược cải cách tư pháp theo các Nghị quyết của Đảng, các cam kết quốc tế mà Việt Nam tham gia, Tòa án nhân dân tối cao đã nghiên cứu về tổ chức phiên tòa trực tuyến.

Chánh án cũng cho biết, các đạo luật hiện hành về tố tụng tư pháp (Bộ luật Tố tụng hình sự, Bộ luật Tố tụng dân sự và Luật Tố tụng hành chính) đã có một số quy định về tố tụng điện tử, tố tụng trực tuyến, tạo cơ sở bước đầu cho việc tổ chức phiên tòa trực tuyến. Bộ luật Tố tụng hình sự đã bổ sung quy định nguồn chứng cứ là dữ liệu điện tử, hỏi người làm chứng qua mạng máy tính, mạng viễn thông; Bộ luật Tố tụng dân sự và Luật Tố tụng hành chính đã cho phép thu thập chứng cứ là dữ liệu điện tử, thực hiện các thủ tục tố tụng cấp, tống đạt, thông báo văn bản tố tụng bằng phương tiện điện tử, khởi kiện đến Tòa án qua Cổng thông tin điện tử...

Chỉ xét xử trực tuyến những vụ án có tính chất đơn giản

Chánh án Nguyễn Hòa Bình cũng cho hay, thực hiện kế hoạch xây dựng Tòa án điện tử, thời gian qua, Tòa án nhân dân tối cao đã triển khai một số hoạt động như: Ban hành các nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán, tạo hành lang pháp lý cho hoạt động tố tụng điện tử; công khai bản án trên cổng thông tin điện tử của Tòa án, tổ chức các hội nghị trực tuyến; cung cấp một số dịch vụ tư pháp công trên nền tảng số,…

Để thích ứng với trạng thái bình thường mới, đòi hỏi chúng ta phải đổi mới phương thức quản trị quốc gia. Ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển xã hội số, kinh tế số là giải pháp sáng suốt hiện nay. Theo đó, Quốc hội, Chính phủ cũng phải tổ chức họp và điều hành một số hoạt động của mình qua phương thức trực tuyến. Tòa án cũng bị thúc ép và tất yếu áp dụng xét xử trực tuyến nhằm khẩn trương đưa các vụ án ra xét xử theo đúng thời hạn luật định, kịp thời bảo vệ quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân, ổn định trật tự an toàn xã hội và bảo đảm công tác phòng chống dịch bệnh.

Từ những phân tích nêu trên, có thể khẳng định tổ chức phiên tòa trực tuyến là nhu cầu, xu hướng tất yếu của hoạt động tư pháp; xét xử trực tuyến nói riêng, tố tụng trực tuyến nói chung phù hợp với chủ trương của Đảng, các nguyên tắc cơ bản, tố tụng do pháp luật quy định và đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay.

Quá trình nghiên cứu, tổ chức phiên tòa trực tuyến, Tòa án nhân dân tối cao đã xin ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch nước, Ban Chỉ đạo Cải cách tư pháp Trung ương, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các Ủy ban của Quốc hội. Đảng đoàn Quốc hội cũng đã báo cáo xin chủ trương của Bộ Chính trị. Sau khi có chủ trương của các cấp có thẩm quyền, Tòa án nhân dân tối cao đã phối hợp chặt chẽ với các Ủy ban của Quốc hội, với bộ, ban, ngành, tổ chức ở trung ương nghiên cứu, xây dựng dự thảo Nghị quyết theo đúng trình tự, thủ tục ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Theo đó, nội dung cơ bản của dự thảo Nghị quyết quy định: Tòa án nhân dân tổ chức phiên tòa trực tuyến để xét xử sơ thẩm, xét xử phúc thẩm vụ án hình sự, dân sự và hành chính có tính chất, tình tiết đơn giản; tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án rõ ràng;

Phiên tòa trực tuyến là phiên tòa được tổ chức tại Phòng xử án, có sử dụng các thiết bị điện tử, liên kết với nhau thông qua môi trường mạng, cho phép bị cáo, bị hại, đương sự, người tham gia tố tụng khác tham gia phiên tòa tại địa điểm khác do Tòa án quyết định, nhưng vẫn bảo đảm trực tiếp theo dõi đầy đủ hình ảnh, âm thanh và tham gia tất cả trình tự, thủ tục tố tụng của phiên tòa bằng lời nói, hành vi tố tụng trực diện, liên tục, công khai, có sự chứng kiến của các chủ thể vào cùng một thời điểm.

Căn cứ vào các qui định của pháp luật, Tòa án nhân dân tối cao đề nghị Quốc hội thông qua Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến theo trình tự, thủ tục rút gọn tại kỳ họp thứ hai của Quốc hội.

Bài liên quan
Tadaphaco: Chung tay vì cộng đồng phòng, chống đại dịch Covid-19
Hưởng ứng lời kêu gọi của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam về việc toàn dân chung tay phòng, chống đại dịch Covid-19, thời gian qua, Công ty Cổ phần Dược phẩm quốc tế Việt Nam Quốc Trường Đại Hưng (Tadaphaco) đã trao tặng miễn phí 50.000 hộp sản phẩm “Viên thảo mộc Thiên Trùng Pháp Cổ Thổ Cô Lai Tọa H2VV” đến các bệnh nhân mắc F0 đang điều trị tại các bệnh viện dã chiến trên địa bàn TP.Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và Long An.

(0) Bình luận
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO
Chánh án TANDTC trình Quốc hội Dự thảo Nghị quyết tổ chức phiên tòa trực tuyến