Cảnh báo tình trạng khai thác, mua bán trái phép cây muội hồng

Thực trạng này đang đặt ra nhiều thách thức đối với công tác bảo tồn đa dạng sinh học, quản lý tài nguyên rừng cũng như đảm bảo an ninh, trật tự tại địa phương.

Theo ghi nhận, cây muội hồng (Syzygium myrtifolium, họ Sim - Myrtaceae) thường sinh trưởng ở những khu vực núi đá cheo leo, địa hình hiểm trở. Việc khai thác tự phát không chỉ xâm hại trực tiếp đến tài nguyên rừng mà còn tiềm ẩn nguy cơ tai nạn cao đối với người dân tham gia khai thác, đồng thời làm phát sinh những vấn đề phức tạp về an ninh trật tự.

Từ cuối năm 2025 đến nay, lực lượng Kiểm lâm Thanh Hóa đã phát hiện và xử lý 31 vụ vi phạm liên quan đến khai thác, tàng trữ, vận chuyển và mua bán cây muội hồng không rõ nguồn gốc hợp pháp. Tang vật thu giữ gồm 280 cây, với tổng trọng lượng hơn 1 tấn; số tiền xử phạt nộp ngân sách nhà nước đạt 143 triệu đồng.

Riêng tại địa bàn các xã thuộc huyện Cẩm Thủy (cũ), đã phát hiện 7 vụ vi phạm, tịch thu 59 cây muội hồng với trọng lượng khoảng 150 kg. Những con số này cho thấy tình trạng vi phạm không chỉ gia tăng mà còn diễn biến phức tạp, có nguy cơ lan rộng nếu không được kiểm soát kịp thời.

Việc khai thác cây muội hồng từ rừng tự nhiên đang gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Trước hết là nguy cơ suy giảm đa dạng sinh học, ảnh hưởng trực tiếp đến cấu trúc và chức năng của hệ sinh thái rừng. Bên cạnh đó, hoạt động khai thác tại các khu vực hiểm trở làm gia tăng nguy cơ tai nạn lao động, đe dọa tính mạng người dân.

Không chỉ dừng lại ở đó, tình trạng này còn gây khó khăn cho công tác quản lý, bảo vệ rừng của các cơ quan chức năng, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ mất ổn định an ninh, trật tự tại các khu vực vùng sâu, vùng giáp ranh.

Trước thực trạng trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đề nghị các địa phương, đơn vị liên quan triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm kịp thời ngăn chặn và xử lý vi phạm.

Đối với chính quyền cấp xã, phường, yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát các hoạt động khai thác, vận chuyển, mua bán cây cảnh có nguồn gốc từ rừng; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân không tham gia hoặc tiếp tay cho các hành vi vi phạm; quản lý chặt chẽ nhân khẩu tại các khu vực giáp ranh, vùng sâu và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, không để phát sinh “điểm nóng”.

Các Ban Quản lý rừng đặc dụng, rừng phòng hộ cần chủ động rà soát, xác định khu vực có nguy cơ cao bị xâm hại; tăng cường tuần tra, kiểm soát tại các điểm nóng; phối hợp chặt chẽ với lực lượng Kiểm lâm và chính quyền địa phương trong công tác truy quét, xử lý vi phạm. Bên cạnh đó đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ rừng và đa dạng sinh học.

Đối với lực lượng Kiểm lâm, tiếp tục rà soát, lập danh sách các đối tượng có dấu hiệu vi phạm để theo dõi, xử lý; tăng cường kiểm tra các cơ sở kinh doanh cây cảnh, các tuyến vận chuyển; phối hợp với lực lượng Công an, Quản lý thị trường tổ chức kiểm tra liên ngành.

Đặc biệt, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, theo dõi hoạt động mua bán trên các nền tảng mạng xã hội như TikTok nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm.

Bảo vệ rừng là trách nhiệm của toàn xã hội. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức, không khai thác, thu gom, mua bán cây muội hồng và các loài cây rừng tự nhiên trái phép; không tiếp tay cho các đối tượng thu mua, vận chuyển lâm sản trái pháp luật; đồng thời chủ động thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện các hành vi vi phạm.

Việc ngăn chặn tình trạng khai thác, buôn bán trái phép cây muội hồng không chỉ góp phần bảo vệ tài nguyên rừng, giữ gìn đa dạng sinh học mà còn đảm bảo an toàn cho người dân và duy trì sự ổn định bền vững của môi trường sinh thái trên địa bàn.