Bộ Chính trị thống nhất một đầu mối quản lý an toàn thực phẩm từ Trung ương đến địa phương

Thay mặt Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Kết luận số 114-KL/TW ngày 3/11/2026 về tiếp tục hoàn thiện bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất một đầu mối từ Trung ương đến địa phương.

Đổi mới tư duy quản lý an toàn thực phẩm theo hướng hiện đại

Kết luận số 114-KL/TW nêu rõ: Mô hình quản lý an toàn thực phẩm hiện nay được phân công cho nhiều bộ, ngành theo nhóm ngành hàng thực phẩm, mặc dù đã phát huy được thế mạnh chuyên môn của từng ngành, lĩnh vực, song mô hình này cũng bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập như phân tán đầu mối quản lý, chồng chéo về chức năng, nhiệm vụ; khó xác định trách nhiệm chính trong một số lĩnh vực giao thoa.

Bộ Chính trị đồng ý chủ trương hoàn thiện bộ máy quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất một đầu mối từ Trung ương đến địa phương, bảo đảm rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và trách nhiệm.

Về quan điểm chỉ đạo, Bộ Chính trị xác định an toàn thực phẩm là vấn đề liên quan trực tiếp đến sức khỏe con người, chất lượng dân số, năng suất lao động và sự phát triển bền vững của đất nước. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, biến đổi khí hậu, sự phát triển nhanh của công nghệ thực phẩm, thương mại điện tử và chuỗi cung ứng toàn cầu, công tác quản lý đòi hỏi mô hình hiện đại, thống nhất, toàn diện và dựa trên cơ sở khoa học.

Bộ Chính trị yêu cầu kiên quyết xóa bỏ tình trạng phân tán, chồng chéo chức năng; bảo đảm bộ máy tinh, gọn, mạnh, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu bảo vệ sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.

Cùng với đó, cần khắc phục những bất cập, hạn chế, giao thoa, chồng chéo; tiếp thu có chọn lọc những ưu điểm trong mô hình quản lý an toàn thực phẩm trên thế giới và kinh nghiệm thực tiễn từ việc triển khai thí điểm mô hình quản lý an toàn thực phẩm tại một số địa phương.

Đặc biệt, đổi mới tư duy quản lý an toàn thực phẩm theo hướng hiện đại, hiệu quả, phù hợp với thông lệ quốc tế; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm trên cơ sở đánh giá nguy cơ, từ quản lý phân đoạn theo ngành hàng thực phẩm sang quản trị theo chuỗi cung ứng. Đồng thời, bảo đảm truy xuất nguồn gốc, cảnh báo, kiểm soát sớm nguy cơ thông qua hệ thống cơ sở dữ liệu tập trung, kết nối liên thông; vừa bảo vệ sức khỏe Nhân dân, vừa thúc đẩy sản xuất thực phẩm sạch, an toàn, chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu trong nước và tham gia sâu vào chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu.

Tổ chức lại bộ máy quản lý an toàn thực phẩm ở cả 3 cấp

Về tổ chức bộ máy tại Trung ương, Bộ Chính trị định hướng kết thúc việc thực hiện chức năng quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương.

Cục An toàn thực phẩm trực thuộc Bộ Y tế được tổ chức lại theo hướng tiếp nhận nguyên trạng chức năng, nhiệm vụ, nhân sự, hồ sơ, tài liệu, cơ sở vật chất và các điều kiện bảo đảm thuộc lĩnh vực an toàn thực phẩm tại hai bộ này. Cục sẽ là cơ quan tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ Y tế quản lý nhà nước và tổ chức thực thi pháp luật về an toàn thực phẩm đối với tất cả sản phẩm thực phẩm trên toàn bộ chuỗi cung ứng.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ quản lý chuyên ngành theo phạm vi trách nhiệm được phân công; phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế trong quá trình rà soát, hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện theo quy định.

Tại cấp tỉnh, thống nhất tổ chức Chi cục An toàn thực phẩm trực thuộc Sở Y tế các tỉnh, thành phố trên toàn quốc.

Ở cấp xã, cơ quan chuyên môn về văn hóa - xã hội trực thuộc UBND cấp xã là đầu mối thực hiện chức năng quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm; đồng thời bố trí công chức có chuyên môn phù hợp đảm nhiệm.

Để triển khai chủ trương trên, Bộ Chính trị giao Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Chính phủ lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan liên quan rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm theo hướng thống nhất một đầu mối từ Trung ương đến địa phương, tạo hành lang pháp lý đồng bộ, thống nhất và khả thi để các địa phương triển khai thực hiện.

Xem chi tiết Kết luận số 114-KL/TW.