Đời sống

Bệnh viện không khói thuốc: Rào cản từ ý thức người nhà bệnh nhân

Thu Trang 04/08/2026 11:27

Chăm người bệnh vốn là một hành trình đầy áp lực, căng thẳng và mệt mỏi. Thế nhưng, việc nhiều người nhà bệnh nhân chọn điếu thuốc lá làm công cụ "giải tỏa" ngay trong khuôn viên y tế đang vô tình biến bệnh viện thành nơi phát tán nguồn bệnh, tự tay tước đi quyền được hít thở không khí trong lành của những người bệnh xung quanh.

Bệnh viện không khói thuốc - mô hình y tế văn minh, nhân văn

Bệnh viện không khói thuốc là một mô hình y tế văn minh và nhân văn, đóng vai trò quyết định trong việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng và nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.

Việc xây dựng môi trường y tế không khói thuốc không thể là cuộc chiến đơn độc của riêng ngành y, mà đòi hỏi sự chung tay quyết liệt của toàn cộng đồng
Bệnh viện không khói thuốc - mô hình y tế văn minh, nhân văn

Môi trường này ngăn chặn triệt để nguy cơ tiếp xúc với khói thuốc thụ động, từ đó bảo vệ tối đa cho các đối tượng dễ bị tổn thương như trẻ em, phụ nữ mang thai và những người đang điều trị bệnh lý về hô hấp, tim mạch. Khi không gian y tế trở nên xanh, sạch và vô trùng, quá trình phục hồi của bệnh nhân sẽ được thúc đẩy nhanh chóng và hiệu quả hơn.

Đồng thời, việc nghiêm cấm thuốc lá trong khuôn viên còn tạo động lực mạnh mẽ giúp nhân viên y tế, người bệnh và thân nhân thay đổi hành vi, từ bỏ thói quen có hại để hướng tới lối sống lành mạnh.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, các bệnh viện cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp từ việc treo biển cấm rõ ràng, tăng cường giám sát, xử phạt nghiêm khắc các hành vi vi phạm, cho đến việc tổ chức tư vấn và hỗ trợ cai thuốc tích cực.

Việc duy trì một bệnh viện không khói thuốc không chỉ là trách nhiệm tuân thủ pháp luật mà còn thể hiện sâu sắc đạo đức y học và cam kết chăm sóc sức khỏe toàn diện cho nhân dân.

Rào cản từ ý thức người nhà bệnh nhân

Cơ sở y tế là nơi bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe cho nhân dân. Chính vì vậy, việc xây dựng môi trường không khói thuốc tại đây không chỉ là thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá mà còn là một tiêu chuẩn đạo đức bắt buộc. Một bệnh viện sạch bóng khói thuốc sẽ bảo vệ những người bệnh vốn có sức đề kháng yếu khỏi tác hại nguy hiểm của việc ngửi khói thuốc thụ động. Điều này giúp giảm thiểu đáng kể nguy cơ nhiễm trùng, biến chứng sau phẫu thuật và rút ngắn thời gian điều trị. Không gian bệnh viện trong lành chính là thông điệp trực quan nhất khuyến khích người bệnh từ bỏ thói quen độc hại này.

Để triển khai hiệu quả hướng dẫn của Bộ Y tế, nhiều bệnh viện đã áp dụng đồng bộ quy trình sáu bước bài bản. Đầu tiên, Ban chỉ đạo Phòng, chống tác hại của thuốc lá của bệnh viện được kiện toàn, phân công trách nhiệm cụ thể đến từng khoa, phòng và điều dưỡng trưởng.

Tiếp theo, đơn vị tiến hành khảo sát thực trạng hành vi hút thuốc của cả nhân viên y tế lẫn người dân ra vào viện. Bản quy chế cấm hút thuốc hoàn toàn trong khuôn viên được ban hành, gắn chặt với tiêu chí thi đua, khen thưởng và kỷ luật cuối năm. Công tác truyền thông được đẩy mạnh thông qua việc tổ chức ký cam kết đối với 100% cán bộ, viên chức và tập huấn kỹ năng nhắc nhở cho đội ngũ bảo vệ.

Hạ tầng trực quan như biển báo cấm, pa-nô áp phích được lắp đặt dày đặc tại hành lang, phòng chờ, căng-tin. Cuối cùng, hệ thống giám sát được thiết lập thông qua các hòm thư góp ý và các buổi kiểm tra chéo đột xuất giữa các khoa phòng hàng tuần.

Việc triển khai đồng bộ mô hình không khói thuốc giúp thay đổi thói quen và hành vi của người dân một cách bền vững
Việc triển khai đồng bộ mô hình không khói thuốc giúp thay đổi thói quen và hành vi của người dân một cách bền vững

Tuy nhiên, thực tế triển khai tại các cơ sở y tế đang vấp phải những rào cản rất lớn, đặc biệt là từ phía người nhà bệnh nhân. Khi có người thân nằm viện, áp lực tâm lý, sự lo lắng và căng thẳng khiến nhiều người tìm đến thuốc lá như một biện pháp giải tỏa tạm thời.

Họ thường lén lút hút thuốc ở các góc khuất như cầu thang bộ, ban công thoát hiểm hoặc khuôn viên cây xanh vào ban đêm. Khi bị phát hiện, lực lượng bảo vệ hoặc điều dưỡng chỉ có thể nhắc nhở, yêu cầu dập thuốc chứ không có thẩm quyền xử phạt hành chính hay phạt tiền. Sự thiếu chế tài cưỡng chế trực tiếp khiến nhiều người tỏ ra nhờn luật, thậm chí có phản ứng gay gắt, gây gổ khi bị nhắc nhở.

Xây dựng mô hình “Bệnh viện không khói thuốc” không thể chỉ phụ thuộc vào nỗ lực đơn độc của ngành y tế hay các tấm biển cấm treo dọc hành lang. Chừng nào ý thức của người nhà bệnh nhân chưa thay đổi, chừng đó rào cản này vẫn sẽ tồn tại, trực tiếp đe dọa đến không gian điều trị vô trùng và sức khỏe của chính người thân họ.

Để phá vỡ lối mòn hành vi này, bên cạnh việc đẩy mạnh tuyên truyền nhắc nhở, các bệnh viện cần áp dụng những chế tài xử phạt nghiêm khắc và quyết liệt hơn. Hãy nhớ rằng, bảo vệ môi trường bệnh viện trong lành không chỉ là tuân thủ quy định, mà chính là hành động thiết thực nhất để đồng hành cùng bác sĩ cứu chữa người bệnh.

(0) Bình luận
Nổi bật
Bệnh viện không khói thuốc: Rào cản từ ý thức người nhà bệnh nhân