9 tác phẩm được vinh danh tại Giải thưởng Văn học Hội Nhà văn Việt Nam 2025

Ngày 10/3, tại Hà Nội, Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức Lễ trao Giải thưởng Văn học năm 2025 với sự tham dự của đông đảo nhà văn, nhà thơ, dịch giả, nhà nghiên cứu phê bình cùng đại diện các cơ quan văn hóa, xuất bản. Năm nay, giải thưởng được trao cho 9 tác phẩm tiêu biểu ở các lĩnh vực văn xuôi, thơ, lý luận phê bình, văn học dịch, văn học thiếu nhi và tác giả trẻ.

Giải thưởng Văn học Hội Nhà văn Việt Nam là giải thưởng thường niên có uy tín trong đời sống văn học, nhằm tôn vinh những tác phẩm có giá trị nghệ thuật và tư tưởng, đồng thời ghi nhận đóng góp của các tác giả, dịch giả đối với sự phát triển của văn học Việt Nam.

Ở hạng mục văn xuôi, tiểu thuyết “Miền đất hứa” của nhà văn Lê Thanh Kỳ (Nhà xuất bản Văn học) được trao giải. Tác phẩm gây chú ý với cách tiếp cận đời sống xã hội và con người đương đại qua góc nhìn giàu suy tư, phản ánh những chuyển động của đời sống thông qua số phận nhân vật và các câu chuyện mang nhiều tầng ý nghĩa.

Trong lĩnh vực thơ, hai tập thơ được vinh danh gồm “Thơm từ nỗi đau” của nhà thơ Hoàng Thụy Anh (Hoàng Thị Quỳnh Anh) và “Trên con đường tóc” của nhà thơ Trang Thanh (Trần Thị Thanh), đều do Nhà xuất bản Hội Nhà văn ấn hành. Hai tác phẩm mang phong cách riêng nhưng cùng thể hiện sự tìm tòi trong ngôn ngữ và cảm xúc, thể hiện những trải nghiệm cá nhân sâu sắc và giàu chất suy tư.

Ở hạng mục lý luận phê bình, giải thưởng được trao cho công trình “Văn học như một diễn ngôn” của nhà lý luận phê bình Trần Văn Toàn (Nhà xuất bản Đại học Sư phạm). Công trình tiếp cận văn học dưới góc nhìn lý thuyết hiện đại, đặt văn học trong mối quan hệ với diễn ngôn văn hóa – xã hội, qua đó mở ra thêm những hướng tiếp cận mới cho nghiên cứu và phê bình văn học.

Trong lĩnh vực văn học dịch, hai bản dịch được trao giải gồm “Hạc trắng xòe cánh” của nhà văn Tawada Yoko do dịch giả An Nhiên (Nguyễn Đỗ An Nhiên) chuyển ngữ (Nhà xuất bản Văn học) và “Bài ca Solomon” của nhà văn Mỹ Toni Morrison do dịch giả Thiên Nga (Nguyễn Thiên Nga) dịch (Nhà xuất bản Hội Nhà văn). Hai bản dịch được đánh giá cao về chất lượng chuyển ngữ, góp phần đưa các tác phẩm văn học quốc tế có giá trị đến với bạn đọc Việt Nam.

Giải thưởng văn học thiếu nhi được trao cho tiểu thuyết “Miền thảo nguyên Panduranga” của nhà văn Lê Đức Dương (Nhà xuất bản Kim Đồng). Tác phẩm khai thác không gian văn hóa đặc sắc của vùng đất Panduranga, kết hợp yếu tố phiêu lưu, khám phá với những câu chuyện giàu trí tưởng tượng dành cho độc giả trẻ.

Bên cạnh đó, Hội Nhà văn Việt Nam cũng trao Giải thưởng Tác giả trẻ năm 2025 cho nhà thơ Nguyễn Thị Kim Nhung với tập thơ “Dần sáng” (Nhà xuất bản Hội Nhà văn) và tác giả Cao Việt Quỳnh với tiểu thuyết “Lục địa rồng” gồm 5 tập (Nhà xuất bản Kim Đồng). Đây là giải thưởng nhằm khích lệ những cây bút trẻ có sáng tác nổi bật, góp phần làm mới đời sống văn học đương đại.

Tại buổi lễ, Hội Nhà văn Việt Nam cũng trao Giải thưởng Nhà văn nữ ấn tượng năm 2025 cho ba tác giả gồm nhà thơ Phạm Vân Anh (Hà Nội), nhà văn Niê Thanh Mai (Đắk Lắk) và nhà văn Phương Trà (Trịnh Thị Phương Trà, Đắk Lắk), nhằm ghi nhận những nỗ lực sáng tạo và đóng góp của các nữ nhà văn đối với cộng đồng.

Phát biểu tại lễ trao giải, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam Nguyễn Quang Thiều cho biết giải thưởng văn học hằng năm không chỉ là sự ghi nhận đối với các tác phẩm xuất sắc mà còn là dịp để nhìn lại đời sống văn học trong năm qua. Theo ông, năm 2025 là một năm có nhiều biến động, không chỉ trên thế giới mà ngay trong đời sống văn học trong nước cũng xuất hiện nhiều vấn đề khiến giới sáng tác và công chúng phải suy ngẫm.

Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam cho biết các hội đồng chuyên môn đã làm việc nghiêm túc, từ hội đồng thơ, văn xuôi, lý luận phê bình đến văn học dịch, với quá trình thảo luận kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định cuối cùng bằng hình thức bỏ phiếu.

Theo đại diện Hội Nhà văn Việt Nam, các tác phẩm được trao giải năm nay cho thấy sự đa dạng về đề tài, phong cách và cách tiếp cận nghệ thuật. Nhiều tác phẩm thể hiện tinh thần tìm tòi, đổi mới trong sáng tác, đồng thời phản ánh những vấn đề của đời sống xã hội và con người đương đại.

Lễ trao giải cũng là dịp để giới văn chương gặp gỡ, chia sẻ và nhìn lại những thành tựu của văn học Việt Nam trong năm qua, qua đó tiếp tục khuyến khích những sáng tạo mới trong thời gian tới.