30 năm Tòa Hành chính - TAND TP. Hà Nội: Vững bước vì công lý

Trong hành trình 30 năm xây dựng và phát triển, Tòa Hành chính - TAND TP. Hà Nội không ngừng nỗ lực vượt qua khó khăn, đổi mới phương thức làm việc, nâng cao chất lượng xét xử để thực hiện sứ mệnh bảo vệ công lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Tòa Hành chính những ngày đầu thành lập

Trao đổi với PV Báo Công lý nhân dịp kỷ niệm 30 năm thành lập Tòa Hành chính (01/7/1996 - 01/7/2026), đồng chí Nguyễn Hồng Lam, Chánh tòa Hành chính - TAND TP. Hà Nội cho biết, 30 năm xây dựng và trưởng thành là chặng đường đầy nỗ lực của nhiều thế hệ lãnh đạo, Thẩm phán và công chức. Đặc biệt, những năm gần đây, khi số lượng án hành chính liên tục gia tăng, tính chất các vụ án ngày càng phức tạp, nhiều vụ việc kéo dài qua nhiều thời kỳ, liên quan đến nhiều cấp, nhiều ngành và những lĩnh vực nhạy cảm như đất đai, quy hoạch, giải phóng mặt bằng..., áp lực đối với đội ngũ Thẩm phán là rất lớn.

Tuy nhiên, với sự quan tâm Ban Lãnh đạo, chỉ đạo thường xuyên, sát sao của Đảng ủy TAND TP. Hà Nội, đặc biệt là sự chỉ đạo trực tiếp của đồng chí Đào Sỹ Hùng, Phó Chánh án TAND TP. Hà Nội phụ trách Tòa Hành chính, cùng tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và quyết tâm đổi mới của tập thể đơn vị, Tòa Hành chính đã từng bước tháo gỡ những khó khăn, triển khai nhiều giải pháp đột phá, nâng cao chất lượng giải quyết, xét xử các vụ án hành chính.

Những kết quả nổi bật đạt được trong thời gian qua không chỉ góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, tổ chức, mà còn nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, tạo dấu ấn quan trọng trong tiến trình cải cách tư pháp của Thủ đô.

Vai trò của tập thể lãnh đạo trong đổi mới, nâng cao chất lượng xét xử

Theo đồng chí Nguyễn Hồng Lam, trong suốt 30 năm xây dựng và phát triển, một trong những yếu tố quan trọng làm nên những thành tựu của Tòa Hành chính chính là sự lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát, quyết liệt và đổi mới của Ban Thường vụ Đảng ủy, Ban Lãnh đạo TAND TP. Hà Nội cùng tập thể lãnh đạo Tòa Hành chính qua các thời kỳ.

Trước yêu cầu ngày càng cao của cải cách tư pháp và sự gia tăng cả về số lượng lẫn tính chất phức tạp của các vụ án hành chính, lãnh đạo đơn vị đã chủ động triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao chất lượng giải quyết, xét xử. Từ việc phân công Thẩm phán theo địa bàn để thuận lợi trong nghiên cứu hồ sơ, xác minh, thu thập chứng cứ, đến tăng cường phối hợp với UBND các cấp và cơ quan chuyên môn trong cung cấp tài liệu, mọi giải pháp đều hướng tới mục tiêu giải quyết vụ án nhanh chóng, khách quan, đúng pháp luật.

Một dấu ấn nổi bật là năm 2019, TAND TP. Hà Nội trở thành đơn vị đầu tiên trong hệ thống TAND thực hiện thí điểm biệt phái Thẩm phán cấp huyện tham gia xét xử án hành chính sơ thẩm thuộc thẩm quyền TAND cấp tỉnh. Mô hình đột phá này đã góp phần giảm áp lực về số lượng án, phát huy hiệu quả nguồn nhân lực, đồng thời vẫn bảo đảm nguyên tắc độc lập xét xử theo quy định của pháp luật.

Lãnh đạo Tòa Hành chính cũng đặc biệt chú trọng nâng cao chất lượng đối thoại trong tố tụng hành chính. Nhiều vụ án được giải quyết ngay từ giai đoạn chuẩn bị xét xử khi người khởi kiện và cơ quan hành chính được tạo điều kiện trao đổi, làm rõ quyền, nghĩa vụ và các căn cứ pháp lý. Việc tổ chức các phiên họp kiểm tra, công khai chứng cứ và đối thoại ngay tại địa phương đã tạo thuận lợi cho người dân, giảm chi phí tố tụng, đồng thời góp phần hạn chế khiếu kiện kéo dài, giữ vững ổn định xã hội.

Song song với đổi mới phương thức hoạt động, đơn vị luôn chú trọng xây dựng đội ngũ Thẩm phán có bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức và trình độ chuyên môn vững vàng; thường xuyên bồi dưỡng nghiệp vụ, cập nhật các quy định pháp luật, nghị quyết hướng dẫn, án lệ và thực tiễn xét xử nhằm bảo đảm áp dụng pháp luật thống nhất.

Theo đồng chí Nguyễn Hồng Lam, dù khối lượng công việc luôn ở mức rất cao, đội ngũ Thẩm phán Tòa Hành chính vẫn kiên định nguyên tắc độc lập xét xử, khách quan, công tâm, bảo vệ công lý, quyền con người, quyền công dân và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức, cá nhân.

Những giải pháp đổi mới trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện đã tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng, hiệu quả giải quyết án hành chính, khẳng định tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và quyết tâm xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, liêm chính, phụng sự Nhân dân của Tòa Hành chính.

Song hành với đổi mới về tổ chức và phương thức hoạt động, tập thể lãnh đạo Tòa Hành chính luôn coi trọng công tác xây dựng đội ngũ Thẩm phán có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng và trình độ chuyên môn cao. Các Thẩm phán thường xuyên được tạo điều kiện tham gia đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, cập nhật các quy định pháp luật mới, các nghị quyết hướng dẫn của Hội đồng Thẩm phán TANDTC, các án lệ và kinh nghiệm thực tiễn nhằm bảo đảm áp dụng pháp luật thống nhất trong xét xử.

Những giải pháp đổi mới trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và tổ chức thực hiện đã tạo nên bước chuyển biến rõ nét về chất lượng, hiệu quả giải quyết án hành chính của Tòa Hành chính. Đây không chỉ là kết quả của tinh thần đoàn kết, trách nhiệm và sáng tạo của tập thể lãnh đạo và đội ngũ cán bộ, công chức, mà còn là minh chứng sinh động cho quyết tâm xây dựng một nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, liêm chính, phụng sự Nhân dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam trong giai đoạn mới.

Những con số biết nói

Chánh tòa Tòa Hành chính Nguyễn Hồng Lam cũng cho biết thêm, hiệu quả của các giải pháp đổi mới được thể hiện rõ qua kết quả giải quyết án trong những năm gần đây. Năm 2023, Tòa Hành chính giải quyết 374/792 vụ án hành chính sơ thẩm, đạt tỷ lệ 47,2%; giải quyết 100% số vụ án hành chính phúc thẩm (35/35 vụ) và 100% việc xử lý vi phạm hành chính (4/4 vụ).

Năm 2024, số vụ án hành chính sơ thẩm được giải quyết là 375/760 vụ, đạt tỷ lệ 49,3%; tiếp tục giải quyết 100% án hành chính phúc thẩm và các việc xử lý vi phạm hành chính.

Năm 2025 đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ khi đơn vị giải quyết 597/978 vụ án hành chính sơ thẩm, đạt tỷ lệ 61%; đồng thời tiếp tục giải quyết 100% số vụ án hành chính phúc thẩm được thụ lý.

Đặc biệt, kể từ ngày 1/7/2025, thẩm quyền xét xử các vụ án Hành chính có sự thay đổi lớn đó là chuyển giao toàn bộ thẩm quyền xét xử sơ thẩm từ TAND cấp huyện sang hệ thống TAND khu vực theo Luật Tổ chức TAND. Tuy nhiên, những vụ án sơ thẩm TAND cấp tỉnh đã thụ lý trước ngày 1/7/2025 vẫn tiếp tục giải quyết cho đến khi kết thúc vụ án. Chính vì vậy, TAND TP. Hà Nội còn tồn 378 vụ án hành chính sơ thẩm.

Thực hiện Nghị quyết của Đảng uỷ là tập trung giải quyết dứt điểm các vụ án sơ thẩm còn tồn của TAND TP. Hà Nội xong trước ngày 1/7/2026, tức là giải quyết trong thời gian 09 tháng kể từ ngày kết thúc năm công tác (ngày 30/9/2025). Toà Hành chính xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm cần phải thực hiện.

Lấy tinh thần thi đua lập thành tích chào mừng kỷ niệm 30 năm thành lập Toà Hành chính ( 01/7/1996 - 01/7/2026), đơn vị đã triển khai các bước đột phá cùng sự hỗ trợ của Lãnh đạo TAND TP. Hà Nội phối hợp với Thành uỷ, UBND TP. Hà Nội để thu thập tài liệu chứng cứ nhằm giải quyết nhanh gọn các vụ án. Kết quả tính đến ngày 30/6/2026, Tòa Hành chính đã hoàn thành nhiệm vụ mà Đảng uỷ và Lãnh đạo TAND TP. Hà Nội giao với 100% các vụ án hành chính sơ thẩm đã giải quyết xong.

Những kết quả đó phản ánh hiệu quả của các giải pháp đổi mới, sự quyết tâm của tập thể lãnh đạo, Thẩm phán và cán bộ Tòa Hành chính trong việc nâng cao chất lượng xét xử, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong tình hình mới.

Vững bước trên chặng đường mới

Theo Chánh tòa Nguyễn Hồng Lam, 30 năm là một dấu mốc đáng tự hào, nhưng cũng là điểm khởi đầu cho một hành trình mới với nhiều yêu cầu cao hơn. Trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, chuyển đổi số trong hoạt động tư pháp và yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân, Tòa Hành chính xác định tiếp tục đổi mới mạnh mẽ hơn nữa phương thức quản lý, tổ chức xét xử, xây dựng đội ngũ Thẩm phán bản lĩnh, liêm chính, chuyên nghiệp, tinh thông pháp luật. Mỗi bản án hành chính không chỉ giải quyết một tranh chấp cụ thể mà còn góp phần hoàn thiện hoạt động quản lý Nhà nước, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các cơ quan hành chính, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

30 năm xây dựng và trưởng thành đã khẳng định vị thế của Tòa Hành chính là một trong những đơn vị tiêu biểu của hệ thống Tòa án nhân dân trong công tác giải quyết án hành chính. Với truyền thống đoàn kết, trách nhiệm, đổi mới và tận tụy, tập thể lãnh đạo, Thẩm phán, công chức và người lao động của đơn vị sẽ tiếp tục viết tiếp những thành tích mới, góp phần vào thành tích chung của TAND TP. Hà Nội, xây dựng nền tư pháp trong sạch, vững mạnh, phụng sự Tổ quốc và phục vụ Nhân dân.

Một số hình ảnh trong Ngày kỷ niệm 30 năm thành lập Tòa Hành chính: