TP.HCM đặt y tế tư nhân vào “bức tranh” chăm sóc sức khỏe toàn diện

Là một phần của toàn hệ thống

Sau khi mở rộng không gian phát triển, TP.HCM trở thành đô thị có quy mô dân số rất lớn, địa bàn rộng và nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao, đa dạng.

Theo PGS TS BS Tăng Chí Thượng - Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, bối cảnh mới đặt ngành y tế trước yêu cầu phải tổ chức lại và phát huy tốt hơn mọi nguồn lực hiện có.

Trong đó, khu vực y tế tư nhân đang sở hữu nguồn lực đáng kể cả về cơ sở vật chất, nhân lực, trang thiết bị và năng lực chuyên môn.

Hiện TP.HCM có 95 bệnh viện tư nhân, gồm 47 bệnh viện đa khoa và 48 bệnh viện chuyên khoa, trong khi khối công lập có 68 bệnh viện. Các bệnh viện tư nhân có 7.398 giường bệnh, chiếm 15,2% trong tổng số 48.626 giường bệnh của toàn thành phố.

Bên cạnh đó, hệ thống y tế tư nhân còn có 358 phòng khám đa khoa, 11.066 phòng khám chuyên khoa và 18.676 cơ sở kinh doanh.

Theo Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, những con số này cho thấy khu vực tư nhân đã trở thành một nguồn lực quan trọng trong năng lực cung ứng dịch vụ y tế của thành phố, không còn đơn thuần đóng vai trò bổ sung cho khu vực công lập.

“Một hệ thống y tế mạnh không thể chỉ dựa vào khu vực công lập, cũng không thể chỉ dựa vào khu vực tư nhân. Sức mạnh thực sự nằm ở khả năng huy động và kết nối được tất cả các nguồn lực của xã hội”, PGS TS BS Tăng Chí Thượng nhấn mạnh.

Theo ông Tăng Chí Thượng, trong nhiều năm qua, sự phát triển của y tế tư nhân đã góp phần tăng năng lực cung ứng dịch vụ, chia sẻ áp lực với bệnh viện công, mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe và tạo thêm động lực cho đổi mới quản trị, ứng dụng công nghệ, phát triển kỹ thuật cao.

Vì vậy, thay vì nhìn nhận công lập và tư nhân như hai hệ thống hoạt động song song, ngành y tế TP.HCM định hướng hai khu vực cùng tham gia và phát triển trong một hệ sinh thái thống nhất, lấy người dân làm trung tâm.

“Y tế tư nhân không chỉ là nguồn lực bổ sung cho y tế công lập, mà là một bộ phận cấu thành quan trọng, không thể tách rời của toàn hệ thống y tế thành phố”, ông Tăng Chí Thượng cho biết.

Cách tiếp cận này cũng đặt ra yêu cầu mới đối với công tác quản lý nhà nước. Theo đó, ngành y tế không chỉ thực hiện chức năng quản lý, kiểm tra mà còn phải tạo môi trường để các nguồn lực xã hội được huy động, kết nối và phát huy hiệu quả.

Phát triển đa tầng, đa cực, đa trung tâm

Theo PGS TS BS Tăng Chí Thượng, trong giai đoạn phát triển mới, hệ thống y tế TP.HCM được định hướng theo ba trụ cột đa tầng, đa cực và đa trung tâm.

Ở trụ cột đa tầng, thành phố hướng đến một hệ thống chăm sóc sức khỏe liên tục, từ chăm sóc ban đầu, điều trị cơ bản đến chăm sóc chuyên sâu. Mỗi tầng có vai trò riêng nhưng phải được liên thông để người bệnh được tiếp cận đúng nơi, đúng mức độ chuyên môn.

“Phát triển theo hướng đa tầng sẽ xác định rõ vai trò từng tầng, từ chăm sóc sức khỏe ban đầu đến chăm sóc cơ bản, cao nhất là y tế chuyên sâu, tăng cường liên thông, giảm chuyển tuyến không cần thiết”, ông Tăng Chí Thượng nói.

Trong cấu trúc này, khu vực tư nhân có thể tham gia ở nhiều tầng khác nhau, từ phòng khám, chăm sóc sức khỏe ban đầu, quản lý bệnh mạn tính, chăm sóc người cao tuổi, phục hồi chức năng đến bệnh viện đa khoa, chuyên khoa và các dịch vụ kỹ thuật cao.

Tuy nhiên, theo ông Tăng Chí Thượng, điều quan trọng không chỉ là phát triển thêm cơ sở y tế mà phải kết nối các cơ sở thành một mạng lưới, giúp người bệnh được chuyển tiếp phù hợp giữa các tầng chăm sóc, giữa công lập và tư nhân.

Đối với phát triển đa cực, TP.HCM hướng tới đưa năng lực y tế đến gần hơn với nơi người dân sinh sống. Theo Giám đốc Sở Y tế, các bệnh viện cửa ngõ được xem là những “điểm chặn chiến lược”, có nhiệm vụ xử trí sớm, phân luồng người bệnh ngay từ đầu, qua đó giảm tải cho các bệnh viện tuyến cuối.

Ông Tăng Chí Thượng cho biết: “Ngành y tế thành phố đang được tổ chức phát triển theo hướng đa cực, lấy các bệnh viện cửa ngõ làm ‘điểm chặn chiến lược", nhằm xử trí sớm, phân luồng ngay từ đầu, qua đó giảm tải cho tuyến cuối, đồng thời rút ngắn thời gian và chi phí tiếp cận dịch vụ y tế của người dân".

Trong quá trình này, y tế tư nhân có lợi thế về tính linh hoạt trong đầu tư và quản trị, có thể tham gia hình thành các cơ sở y tế chất lượng cao tại khu vực phía Đông, phía Tây, phía Bắc; các khu đô thị mới, khu công nghiệp và những địa bàn đông dân cư nhưng còn thiếu dịch vụ y tế chuyên sâu.

Cùng với đó là trụ cột đa trung tâm. Thành phố hướng tới hình thành các trung tâm chuyên sâu theo từng lĩnh vực, gắn kết chặt chẽ giữa điều trị, đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao kỹ thuật.

“Mô hình phát triển đa trung tâm sẽ từng bước hình thành các trung tâm chuyên sâu theo từng lĩnh vực, gắn kết chặt chẽ giữa điều trị, đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao kỹ thuật; phát triển mô hình "campus y tế", tăng cường phối hợp liên viện, liên chuyên khoa”, ông Tăng Chí Thượng chia sẻ.

Theo định hướng này, một Trung tâm Xuất sắc (Centers of Excellence) không nhất thiết phải thuộc khu vực công lập. Những bệnh viện tư nhân có đội ngũ chuyên gia mạnh, làm chủ kỹ thuật chuyên sâu, có hệ thống quản trị chất lượng, nghiên cứu khoa học, đào tạo và hợp tác quốc tế hoàn toàn có thể tham gia vào mạng lưới các trung tâm chuyên sâu của Thành phố.

Như vậy, mục tiêu không phải hình thành những “ốc đảo” y tế riêng lẻ mà là xây dựng nhiều trung tâm có thế mạnh khác nhau và kết nối các trung tâm này thành một mạng lưới chung.

Từ hợp tác từng bệnh viện đến kết nối toàn hệ thống

Trong quan điểm của PGS TS BS Tăng Chí Thượng, kết nối là yếu tố có ý nghĩa đặc biệt trong quá trình xây dựng hệ thống y tế mới.

Đó là kết nối giữa bệnh viện công và bệnh viện tư; kết nối giữa y tế chuyên sâu với y tế cơ bản và y tế ban đầu; kết nối giữa các chuyên khoa; kết nối dữ liệu; đồng thời mở rộng kết nối trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật.

Thực tế tại TP.HCM cho thấy sự hợp tác giữa hai khu vực đã từng bước được triển khai. Bệnh viện Nhân dân 115 và Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM có các hoạt động hợp tác trong cấp cứu, điều trị đột quỵ, đào tạo, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ mới.

Bệnh viện Ung Bướu TP.HCM cũng đã hình thành mạng lưới hợp tác với các bệnh viện tư như Hoàn Mỹ Sài Gòn, Hoàn Mỹ Thủ Đức, Hồng Đức, Quốc tế Mỹ trong lĩnh vực ung bướu. Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM tăng cường hợp tác với Vinmec Central Park và Bệnh viện Đại học Quốc tế Hồng Bàng trong hỗ trợ chuyên môn, hội chẩn, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật.

Theo ông Tăng Chí Thượng, đây là những tín hiệu tích cực nhưng chưa tương xứng với tiềm năng của hai khu vực.

Ngành y tế TP.HCM mong muốn từ những hợp tác riêng lẻ giữa từng bệnh viện sẽ tiến tới hình thành mạng lưới hợp tác công - tư của toàn hệ thống y tế thành phố.

“Hợp tác công - tư không chỉ dừng ở những biên bản ghi nhớ”, ông Tăng Chí Thượng nhấn mạnh, đồng thời cho rằng sự hợp tác cần đi vào những nội dung cụ thể như kết nối cấp cứu và chuyển viện, kết nối chuyên gia và hội chẩn, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, từng bước kết nối dữ liệu.

Đặc biệt, trong những tình huống cấp cứu, thảm họa, dịch bệnh hoặc các ca bệnh phức tạp, theo ông Tăng Chí Thượng, điều cần quan tâm không phải người bệnh đang ở bệnh viện công hay bệnh viện tư mà là nguồn lực của toàn hệ thống có thể được huy động và kết nối kịp thời hay không.

Từ góc độ quản lý nhà nước, ông Tăng Chí Thượng cho rằng Sở Y tế không chỉ có trách nhiệm quản lý, kiểm tra mà còn phải đóng vai trò kiến tạo, tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện để các nguồn lực xã hội tham gia chăm sóc sức khỏe người dân.

“Trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước không chỉ là quản lý, kiểm tra, mà còn phải kiến tạo môi trường phát triển, tháo gỡ những khó khăn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tạo điều kiện để mọi nguồn lực xã hội cùng tham gia chăm sóc sức khỏe người dân”,Giám đốc Sở Y tế TP.HCM nêu quan điểm.

Theo đó, ngành y tế mong muốn tiếp tục đồng hành với các bệnh viện tư nhân trong chuyển đổi số, liên thông dữ liệu y tế, phát triển kỹ thuật chuyên sâu, đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học, hợp tác quốc tế và tham gia các chương trình chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Đồng thời, các cơ sở y tế tư nhân cần tiếp tục đặt chất lượng chuyên môn, an toàn người bệnh và quyền lợi chính đáng của người bệnh làm nền tảng phát triển bền vững.

“Mục tiêu cuối cùng không phải là bệnh viện công phát triển mạnh hơn hay bệnh viện tư phát triển mạnh hơn, mà là toàn bộ hệ thống y tế thành phố mạnh hơn”, Giám đốc Sở Y tế TP.HCM nhấn mạnh.

Theo định hướng này, TP.HCM sẽ xây dựng hệ thống y tế đa tầng để người dân được chăm sóc liên tục; đa cực để dịch vụ y tế chất lượng đến gần người dân hơn; đa trung tâm để hình thành nhiều trung tâm xuất sắc; và kết nối để toàn hệ thống vận hành như một thể thống nhất.

Trong hệ thống đó, y tế tư nhân không đứng bên ngoài mà là một thành tố quan trọng. Khu vực này không chỉ chia sẻ gánh nặng với y tế công lập mà còn cùng tham gia tạo dựng năng lực mới cho toàn hệ thống.

PGS TS BS Tăng Chí Thượng khẳng định: “Kết nối để chia sẻ nguồn lực. Kết nối để bổ sung thế mạnh cho nhau. Và quan trọng nhất, kết nối để phục vụ người bệnh tốt hơn”.